Sáng thứ hai, tấm bảng tên lớp luyện thi đã bị tháo khỏi cửa phòng hai trăm linh bảy. Bốn lỗ vít còn mới, bụi vôi rơi thành vệt trên nền. Đường Nhã Tâm đứng ngoài cổng, nhìn học sinh lần lượt đến rồi bị bảo vệ hướng sang phòng giáo vụ. Quyết định đình chỉ không cấm cô nói chuyện với học sinh ở nơi công cộng, nhưng nhà trường đã gửi thông báo yêu cầu các em “hạn chế tiếp xúc với nguồn có nguy cơ ảnh hưởng điều tra”.

Cụm từ ấy khiến cô trở thành một thứ ô nhiễm.

Một nhóm phụ huynh nộp đơn đòi loại toàn bộ học sinh lớp miễn phí khỏi vòng xét học bổng. Họ lập luận rằng dù đề đã đổi, những em này có thể từng được Nhã Tâm tiết lộ cấu trúc câu hỏi. Không ai chỉ ra một bài giảng bất thường. Họ chỉ cần mối liên hệ với cô.

Trong phòng giáo vụ, mười tám hồ sơ dự tuyển bị đánh dấu chờ xem xét. Năm em thuộc gia đình lao động đã xin nghỉ việc để đến thi. Hai em sắp quá hạn nộp chứng nhận hỗ trợ học phí. Nhã Tâm gửi văn bản yêu cầu tách quyền lợi của học sinh khỏi cáo buộc đối với giáo viên, nhưng thư bị trả lại với lý do cô đang đình chỉ nên không có tư cách đại diện lớp.

Cô đổi cách. Cô gọi từng phụ huynh, không biện hộ cho mình, chỉ hướng dẫn họ tự nộp đơn bảo lưu. Có người nghe, có người cúp máy. Một bà mẹ bán rau ngoài chợ im lặng hồi lâu rồi hỏi: “Cô có chắc con tôi không bị xem là đồng phạm không?”

Nhã Tâm siết điện thoại. “Em ấy là học sinh. Người lớn phải chịu trách nhiệm về quy trình của người lớn. Tôi sẽ không để ai bắt em ấy nhận lỗi thay.”

Buổi chiều, Minh Châu nhận được thư hủy suất trợ giảng. Lý do ghi rằng mối quan hệ gia đình với người đang bị điều tra tạo ra xung đột lợi ích. Suất ấy đi kèm chỗ ở và khoản hỗ trợ học phí năm cuối. Khi đọc xong, Minh Châu gấp lá thư rất ngay ngắn, bảo mình có thể tìm việc khác. Nhưng đôi tay em run đến mức mép giấy va vào nhau lạch cạch.

Nhã Tâm biết Minh Châu đã học suốt ba năm để có vị trí đó. Hai chị em không cùng huyết thống. Sau khi cha mẹ Minh Châu mất trong một vụ tai nạn ở thị trấn cũ, gia đình Nhã Tâm nhận em về. Vậy mà lúc cần trừng phạt, học viện lại coi quan hệ ấy đủ gần để tước cơ hội của Minh Châu.

“Em sẽ khiếu nại bằng tên của em,” Nhã Tâm nói. “Không xin họ thương hại, cũng không để họ gộp hồ sơ của em vào hồ sơ của chị.”

Minh Châu nhìn chị. “Nếu em lên tiếng, họ sẽ nói em bao che.”

“Nếu em im lặng, họ vẫn lấy suất của em. Khác biệt là khiếu nại sẽ để lại một dấu mốc họ phải trả lời.”

Hai người soạn đơn ngay tại thư viện công cộng. Nhã Tâm chỉ giúp sắp xếp thời gian và tài liệu; mọi câu chữ về thành tích, nhiệm vụ, quyền lợi đều do Minh Châu tự viết. Đó là cách cô giữ cho em một tư cách độc lập, không trở thành cái bóng trong vụ án của chị.

Rời thư viện, họ gặp Lâm Hạo Nhiên bên kia đường. Anh là kỹ thuật viên phụ trách máy in, thường mặc chiếc áo khoác xanh có túi đầy tua vít. Hôm đó, anh cúi đầu, định quay đi. Nhã Tâm gọi anh bằng tên đầy đủ. Hạo Nhiên dừng lại nhưng không bước tới.

“Tôi chỉ muốn hỏi camera tầng ba có được bảo toàn không,” cô nói.

Anh nhìn quanh rồi đáp rất nhanh: “Máy chủ báo lỗi đồng bộ từ tuần trước. Tôi đã chuyển biên bản cho hành chính.”

“Báo lỗi có làm mất hình không?”

“Tôi không biết.”

Câu trả lời quá vội. Nhã Tâm nhận ra trên cổ tay anh có vết hằn đỏ như vừa tháo dây đeo thẻ. Cô không ép. Cô hỏi ai đang giữ bản sao biên bản lỗi. Hạo Nhiên nói hồ sơ kỹ thuật đã bị thu để phục vụ điều tra, rồi bước đi.

Tối ấy, lớp học cũ bị xóa khỏi hệ thống. Cả lịch sử điểm danh và thư mục bài giảng đều biến mất khỏi tài khoản giáo viên của Nhã Tâm. May mắn là cô từng gửi giáo án cho học sinh qua kho lưu trữ cá nhân, nhưng danh sách sửa đổi và nhận xét riêng đã bị khóa.

Một phụ huynh gọi nói con gái bà đang bị bạn cùng lớp chế giễu là “học sinh mua đề”. Em đã xé thẻ dự thi và không muốn quay lại học viện. Nhã Tâm xin địa chỉ, cùng Minh Châu đi xe buýt gần một giờ đến khu nhà ven sông.

Cô không khuyên em phải mạnh mẽ. Cô đặt thẻ dự thi đã được dán lại lên bàn, nói người sai là người gieo lời buộc tội, không phải người bị lời buộc tội làm tổn thương. Cô hứa sẽ xin một điểm thi riêng nếu em sợ gặp đám đông. Khi cô bé cuối cùng gật đầu, Nhã Tâm hiểu lớp học của mình chưa biến mất chỉ vì một cái tên bị xóa khỏi hệ thống.

Trở về khu công vụ, cô phát hiện khóa cửa phòng có vết cọ mới. Không đồ đạc nào mất, nhưng ngăn chứa bản nháp quy trình in kín đã bị lục. Chiếc hộp đựng thẻ cũ nằm lệch khỏi dấu bụi. Nhã Tâm không chạm vào. Cô chụp ảnh, gọi Minh Châu làm chứng rồi báo ban quản lý nhà ở.

Người quản lý nói có thể công nhân đã vào kiểm tra đường điện. Khi cô xin phiếu công việc, ông ta bảo chưa tìm thấy. Nhã Tâm ghi lại câu trả lời và yêu cầu xác nhận bằng tin nhắn. Nửa giờ sau, cô nhận được thông báo khu nhà sẽ rà soát tư cách lưu trú của người bị đình chỉ.

Ba tổn thất nối nhau chỉ trong hai ngày: lớp bị giải tán, học sinh bị nghi ngờ, Minh Châu mất suất trợ giảng. Giờ đến căn phòng hai chị em đang ở cũng bị đặt lên bàn cân.

Minh Châu hỏi vì sao chị vẫn không công khai chuyện camera lỗi và hồ sơ bảo trì. Nhã Tâm nhìn những ảnh chụp vết cọ trên ổ khóa.

“Vì mình mới có những mảnh rời,” cô đáp. “Nếu nói quá sớm, người đã vào đây sẽ biết chính xác cần xóa gì. Chị cần họ tin rằng chúng ta chỉ đang cố giữ chỗ học cho các em.”

Sáng hôm sau, Nhã Tâm gửi ba văn bản riêng: bảo lưu quyền dự thi của học sinh, khiếu nại quyết định đối với Minh Châu và yêu cầu niêm phong lịch bảo trì. Mỗi văn bản đi qua một kênh khác nhau, có người nhận khác nhau. Nếu một trong ba bị rò rỉ hoặc biến mất, cô sẽ biết đường thông tin đang bị kiểm soát ở đâu.

Cô không còn lớp học để đứng trên bục. Nhưng bằng cách giữ từng học sinh trong danh sách và buộc từng phòng ban để lại dấu trả lời, cô bắt đầu dựng một lớp học khác: lớp học trong đó mọi sự im lặng đều phải có tên.