1 00:00:00,000 --> 00:00:01,420 Cổ nhân nói, người còn 2 00:00:01,420 --> 00:00:02,440 biết hổ thẹn thì còn 3 00:00:02,440 --> 00:00:04,040 đường quay về. Đáng sợ 4 00:00:04,040 --> 00:00:05,000 nhất là làm sai rồi 5 00:00:05,000 --> 00:00:06,320 vẫn cười như không. Khi 6 00:00:06,320 --> 00:00:07,260 lòng không còn đỏ mặt, 7 00:00:07,360 --> 00:00:08,260 nhân phẩm bắt đầu mòn 8 00:00:08,260 --> 00:00:09,920 đi. Giữ được hổ thẹn 9 00:00:09,920 --> 00:00:10,720 là giữ cửa tự sửa 10 00:00:10,720 --> 00:00:12,920 mình. Ngày xưa, ở làng 11 00:00:12,920 --> 00:00:13,920 ven sông, có người bán 12 00:00:13,920 --> 00:00:15,060 gạo tên Lâm. Anh thường 13 00:00:15,060 --> 00:00:15,980 lén trộn thóc lép vào 14 00:00:15,980 --> 00:00:17,380 gạo tốt, cân thiếu vài 15 00:00:17,380 --> 00:00:18,460 lạng rồi tự nhủ: chỉ 16 00:00:18,460 --> 00:00:19,880 một chút thôi, ai mà 17 00:00:19,880 --> 00:00:21,140 biết. Nhưng lòng tham quen 18 00:00:21,140 --> 00:00:23,420 đường rất nhanh. Một hôm, 19 00:00:23,420 --> 00:00:24,380 bà lão góa bụa đến 20 00:00:24,380 --> 00:00:25,760 mua gạo. Lâm cân nhẹ 21 00:00:25,760 --> 00:00:27,060 tay, còn nói lời ngọt 22 00:00:27,060 --> 00:00:28,320 để bà yên lòng. Bà 23 00:00:28,320 --> 00:00:29,360 cảm ơn, không biết trong 24 00:00:29,360 --> 00:00:30,180 bao gạo có cả lòng 25 00:00:30,180 --> 00:00:31,720 tham của người bán. Một 26 00:00:31,720 --> 00:00:32,600 bữa cơm nghèo cũng có 27 00:00:32,600 --> 00:00:34,780 nước mắt. Con nhỏ của 28 00:00:34,780 --> 00:00:36,320 Lâm nhìn thấy. Tối đến, 29 00:00:36,320 --> 00:00:37,140 nó hỏi vì sao bà 30 00:00:37,140 --> 00:00:38,120 cụ nghèo mà cha còn 31 00:00:38,120 --> 00:00:39,580 bớt gạo. Lâm sững lại 32 00:00:39,580 --> 00:00:40,800 rồi gắt lên. Câu hỏi 33 00:00:40,800 --> 00:00:41,860 ấy làm căn nhà lạnh 34 00:00:41,900 --> 00:00:42,920 đi, vì trẻ nhỏ hiểu 35 00:00:42,920 --> 00:00:45,040 rất rõ điều ngay thẳng. 36 00:00:45,040 --> 00:00:46,040 Từ đó, đứa trẻ ít 37 00:00:46,040 --> 00:00:47,680 nhìn thẳng vào cha. Tiền 38 00:00:47,680 --> 00:00:48,720 trong hòm nhiều hơn, nhưng 39 00:00:48,720 --> 00:00:49,780 tiếng cười trong nhà ít 40 00:00:50,560 --> 00:00:51,300 lại. Có thể giấu lỗi 41 00:00:51,300 --> 00:00:52,580 với người ngoài, nhưng khó 42 00:00:52,580 --> 00:00:54,840 giấu trước mắt con mình. 43 00:00:54,840 --> 00:00:55,920 Một mùa mưa, kho gạo 44 00:00:55,920 --> 00:00:57,080 của Lâm bị ẩm. Bao 45 00:00:57,080 --> 00:00:57,960 nào trộn thóc xấu thì 46 00:00:57,960 --> 00:00:59,500 mốc trước. Khách mở bao 47 00:00:59,500 --> 00:01:00,380 thấy gạo đổi màu, kéo 48 00:01:00,380 --> 00:01:01,600 đến hỏi. Lời dối trá 49 00:01:01,600 --> 00:01:03,820 lâu ngày tự bốc mùi. 50 00:01:03,820 --> 00:01:04,980 Trước mọi người, Lâm vẫn 51 00:01:04,980 --> 00:01:06,400 cố cãi. Anh đổ cho 52 00:01:06,400 --> 00:01:07,660 trời mưa, kho dột, người 53 00:01:07,660 --> 00:01:09,040 mua giữ không kỹ. Ông 54 00:01:09,040 --> 00:01:10,280 đồ già thở dài: sai 55 00:01:10,280 --> 00:01:11,260 mà biết thẹn thì sửa 56 00:01:11,260 --> 00:01:12,120 được; sai mà không thẹn 57 00:01:12,120 --> 00:01:14,840 thì khó cứu. Đêm ấy, 58 00:01:14,840 --> 00:01:15,620 con đặt trước mặt cha 59 00:01:15,620 --> 00:01:16,680 bát cơm nấu từ gạo 60 00:01:17,180 --> 00:01:18,000 mốc. Nó nói: nếu cha 61 00:01:18,000 --> 00:01:18,960 thấy không sao, xin cha 62 00:01:18,960 --> 00:01:20,400 ăn trước. Lâm nhìn bát 63 00:01:20,400 --> 00:01:21,500 cơm xám màu, tay run 64 00:01:21,500 --> 00:01:23,060 lên vì xấu hổ. Anh 65 00:01:23,060 --> 00:01:23,860 hiểu người bị lừa đã 66 00:01:23,860 --> 00:01:25,980 nuốt đắng thế nào. Anh 67 00:01:25,980 --> 00:01:27,400 thức trắng, nhớ từng lần 68 00:01:27,400 --> 00:01:28,540 bớt cân, từng lời cảm 69 00:01:28,540 --> 00:01:29,740 ơn của người nghèo, từng 70 00:01:29,740 --> 00:01:30,880 ánh mắt né tránh của 71 00:01:31,280 --> 00:01:32,580 con. Tiền vẫn trong hòm, 72 00:01:32,580 --> 00:01:34,180 nhưng nặng như đá. Một 73 00:01:34,180 --> 00:01:35,280 người cha nghèo tự trọng 74 00:01:35,280 --> 00:01:36,340 thì khó dạy con sống 75 00:01:37,580 --> 00:01:38,820 thẳng. Sáng hôm sau, Lâm 76 00:01:38,820 --> 00:01:40,080 treo cân giữa sân rồi 77 00:01:40,080 --> 00:01:41,560 cúi đầu nhận lỗi. Anh 78 00:01:41,560 --> 00:01:42,600 trả lại gạo thiếu, bồi 79 00:01:42,600 --> 00:01:44,160 thường gạo hỏng. Có người 80 00:01:44,280 --> 00:01:45,480 mắng, có người quay lưng, 81 00:01:45,480 --> 00:01:47,700 nhưng anh không cãi nữa. 82 00:01:47,700 --> 00:01:49,160 Ông đồ nói, biết thẹn 83 00:01:49,160 --> 00:01:49,940 không làm người ta thấp 84 00:01:50,540 --> 00:01:51,420 đi. Biết thẹn là chiếc 85 00:01:51,420 --> 00:01:52,440 chuông trong lòng, nhắc ta 86 00:01:52,440 --> 00:01:54,180 dừng trước vực sâu. Người 87 00:01:54,180 --> 00:01:55,440 không có chuông ấy, đi 88 00:01:55,440 --> 00:01:57,740 càng nhanh càng dễ rơi. 89 00:01:57,740 --> 00:01:59,020 Từ đó, Lâm cân gạo 90 00:01:59,020 --> 00:02:00,220 đủ đầy, đặt chiếc cân 91 00:02:00,220 --> 00:02:01,200 cũ trước cửa để tự 92 00:02:01,200 --> 00:02:02,620 nhắc mình. Khách trở lại 93 00:02:02,620 --> 00:02:03,460 không phải vì anh chưa 94 00:02:03,460 --> 00:02:04,580 từng sai, mà vì anh 95 00:02:04,580 --> 00:02:06,060 dám nhận sai. Tín nhiệm 96 00:02:06,060 --> 00:02:08,300 mất lâu mới trở lại. 97 00:02:08,300 --> 00:02:09,760 Đời người cũng vậy. Nói 98 00:02:09,760 --> 00:02:10,600 sai mà biết xin lỗi, 99 00:02:10,600 --> 00:02:12,100 còn giữ được tình. Lỡ 100 00:02:12,100 --> 00:02:12,940 tham mà biết dừng, còn 101 00:02:12,940 --> 00:02:14,500 giữ được phúc. Lòng còn 102 00:02:14,500 --> 00:02:15,700 cắn rứt là mầm thiện 103 00:02:15,700 --> 00:02:16,900 chưa chết, đừng vội bóp 104 00:02:16,900 --> 00:02:19,340 nghẹt nó. Hãy nhớ, liêm 105 00:02:19,340 --> 00:02:20,460 sỉ giúp ta sống cho 106 00:02:20,460 --> 00:02:21,640 ngay. Người biết hổ thẹn 107 00:02:21,640 --> 00:02:22,700 sẽ tự sửa trước khi 108 00:02:22,700 --> 00:02:24,680 đời bắt sửa. Giữ được 109 00:02:24,680 --> 00:02:25,880 nhân phẩm, áo vải cơm 110 00:02:25,880 --> 00:02:26,860 thô vẫn ngẩng đầu giữa 111 00:02:26,860 --> 00:02:28,240 trời đất. Làm người không 112 00:02:28,240 --> 00:02:29,500 sợ từng sai, chỉ sợ 113 00:02:29,500 --> 00:02:31,320 sai rồi không còn biết 114 00:02:31,380 --> 00:02:32,020 thẹn. Biết thẹn hôm nay 115 00:02:32,020 --> 00:02:32,800 là giữ phúc cho ngày