1 00:00:00,000 --> 00:00:01,260 Ở đời, có người tưởng 2 00:00:01,260 --> 00:00:02,240 dồn người khác đến bước 3 00:00:02,240 --> 00:00:03,760 cuối là mình thắng. Nhưng 4 00:00:03,760 --> 00:00:04,880 cổ nhân dạy, biết chừa 5 00:00:04,880 --> 00:00:06,060 đường cho người, cũng là 6 00:00:06,060 --> 00:00:06,900 mở đường cho chính mình 7 00:00:06,900 --> 00:00:08,420 về sau. Tại một phố 8 00:00:08,420 --> 00:00:09,960 chợ xưa, có hai nhà 9 00:00:09,960 --> 00:00:11,020 bán vải đối diện nhau. 10 00:00:11,400 --> 00:00:12,220 Nhà ông Lâm vốn đông 11 00:00:12,220 --> 00:00:13,360 khách, nhà ông Phúc mới 12 00:00:13,360 --> 00:00:14,860 mở nên còn chậm. Thấy 13 00:00:14,860 --> 00:00:16,060 vậy, ông Lâm sinh lòng 14 00:00:16,060 --> 00:00:17,280 hơn thua, muốn ép đối 15 00:00:17,280 --> 00:00:18,800 thủ phải đóng cửa. Mỗi 16 00:00:18,800 --> 00:00:19,640 khi khách sang bên kia 17 00:00:19,640 --> 00:00:21,040 hỏi giá, ông Lâm liền 18 00:00:21,040 --> 00:00:21,880 hạ giá thật thấp để 19 00:00:21,880 --> 00:00:23,200 giành về. Ông còn nói 20 00:00:23,200 --> 00:00:24,320 xa gần rằng vải nhà 21 00:00:24,320 --> 00:00:25,540 Phúc kém màu, cân đo 22 00:00:25,540 --> 00:00:27,420 không chắc. Lời ấy lan 23 00:00:27,420 --> 00:00:28,440 nhanh hơn gió qua mái 24 00:00:28,440 --> 00:00:30,420 chợ. Ông Phúc biết chuyện 25 00:00:30,500 --> 00:00:31,940 nhưng không đáp trả. Ông 26 00:00:31,940 --> 00:00:33,040 chỉ giữ cân ngay, lời 27 00:00:33,040 --> 00:00:34,240 thật, ai mua ít cũng 28 00:00:34,240 --> 00:00:35,500 gói cẩn thận. Vợ ông 29 00:00:35,500 --> 00:00:37,080 lo lắng, còn ông nói, 30 00:00:37,320 --> 00:00:38,520 buôn bán là kiếm cơm, 31 00:00:38,540 --> 00:00:39,280 không phải đào hố chôn 32 00:00:39,280 --> 00:00:41,160 nhau. Một mùa mưa lớn, 33 00:00:41,300 --> 00:00:42,000 kho vải của ông Lâm 34 00:00:42,000 --> 00:00:43,940 bị dột. Nửa đêm, nước 35 00:00:43,940 --> 00:00:44,820 chảy xuống làm ướt nhiều 36 00:00:44,820 --> 00:00:46,260 cuộn hàng. Người làm hoảng 37 00:00:46,260 --> 00:00:47,540 loạn, khách đặt trước thì 38 00:00:47,540 --> 00:00:48,480 sáng mai đã đến lấy, 39 00:00:48,760 --> 00:00:49,680 nếu không giao kịp sẽ 40 00:00:49,680 --> 00:00:51,040 mất chữ tín. Ông Lâm 41 00:00:51,040 --> 00:00:52,140 chạy đi mượn kho khô, 42 00:00:52,380 --> 00:00:53,120 nhưng những người từng bị 43 00:00:53,120 --> 00:00:53,900 ông ép giá đều lắc 44 00:00:53,900 --> 00:00:55,080 đầu. Khi đến nhà ông 45 00:00:55,080 --> 00:00:56,120 Phúc, ông đứng ngoài hiên 46 00:00:56,120 --> 00:00:57,360 rất lâu, vừa lạnh vừa 47 00:00:57,360 --> 00:00:58,300 ngượng, không biết nên nói 48 00:00:58,300 --> 00:01:00,060 sao. Ông Phúc nhìn thấy, 49 00:01:00,360 --> 00:01:01,280 liền bảo người nhà dọn 50 00:01:01,280 --> 00:01:03,100 một góc kho. Ông nói, 51 00:01:03,360 --> 00:01:04,260 hàng của anh còn cứu 52 00:01:04,260 --> 00:01:05,520 được thì nên cứu, chợ 53 00:01:05,520 --> 00:01:06,280 này thêm một nhà làm 54 00:01:06,280 --> 00:01:07,300 ăn ngay thẳng cũng là 55 00:01:07,300 --> 00:01:08,680 thêm phúc cho dân. Câu 56 00:01:08,680 --> 00:01:09,840 nói ấy không lớn, nhưng 57 00:01:09,840 --> 00:01:10,720 ấm hơn ngọn đèn dầu 58 00:01:10,720 --> 00:01:12,080 giữa đêm ẩm lạnh. Ông 59 00:01:12,080 --> 00:01:13,460 Lâm cúi mặt, nhớ lại 60 00:01:13,460 --> 00:01:14,520 bao lời mình từng gieo. 61 00:01:14,780 --> 00:01:15,600 Ông hỏi vì sao không 62 00:01:15,600 --> 00:01:16,380 nhân dịp này trả lại 63 00:01:16,380 --> 00:01:17,940 một vố. Ông Phúc chỉ 64 00:01:17,940 --> 00:01:19,180 cười, bảo đường người khác 65 00:01:19,180 --> 00:01:20,820 sập hôm nay, biết đâu 66 00:01:20,820 --> 00:01:21,860 ngày mai là đường mình 67 00:01:21,860 --> 00:01:23,360 phải đi qua. Nhờ kho 68 00:01:23,360 --> 00:01:24,640 khô ấy, ông Lâm giữ 69 00:01:24,640 --> 00:01:26,260 được đơn hàng lớn. Nhưng 70 00:01:26,260 --> 00:01:27,160 điều làm ông mất ngủ 71 00:01:27,160 --> 00:01:28,440 không phải tiền lời, mà 72 00:01:28,440 --> 00:01:29,220 là lòng rộng của người 73 00:01:29,220 --> 00:01:30,380 từng bị mình chèn ép. 74 00:01:30,760 --> 00:01:31,560 Sự tử tế ấy như 75 00:01:31,560 --> 00:01:32,400 chiếc gương đặt giữa đêm 76 00:01:32,400 --> 00:01:34,460 mưa. Từ đó, ông Lâm 77 00:01:34,460 --> 00:01:35,820 thôi nói xấu và cũng 78 00:01:35,820 --> 00:01:36,600 không hạ giá để phá 79 00:01:36,600 --> 00:01:38,460 người. Khi khách hỏi, ông 80 00:01:38,460 --> 00:01:39,280 khen nhà Phúc giữ cân 81 00:01:39,280 --> 00:01:40,480 cẩn thận. Hai nhà cạnh 82 00:01:40,480 --> 00:01:41,460 tranh bằng chất vải và 83 00:01:41,460 --> 00:01:43,000 chữ tín, phố chợ vì 84 00:01:43,000 --> 00:01:44,360 thế yên hơn. Một năm 85 00:01:44,360 --> 00:01:45,880 sau, ông Lâm bệnh nặng, 86 00:01:46,060 --> 00:01:46,980 con trai còn vụng việc 87 00:01:46,980 --> 00:01:48,540 buôn bán. Chính ông Phúc 88 00:01:48,540 --> 00:01:49,500 sang chỉ cách ghi sổ, 89 00:01:49,700 --> 00:01:51,280 cách giữ khách quen. Lúc 90 00:01:51,280 --> 00:01:52,520 ấy, ông Lâm mới hiểu 91 00:01:52,520 --> 00:01:53,620 đường mình còn đi được 92 00:01:53,620 --> 00:01:54,580 là nhờ từng được người 93 00:01:54,580 --> 00:01:55,640 khác chừa lối. Ân tình 94 00:01:55,640 --> 00:01:56,480 ấy khiến ông dạy con 95 00:01:56,480 --> 00:01:58,020 rằng cạnh tranh không được 96 00:01:58,020 --> 00:01:59,680 quên đạo làm người. Người 97 00:01:59,680 --> 00:02:00,520 trong chợ kể chuyện ấy 98 00:02:00,520 --> 00:02:01,920 cho con cháu nghe. Họ 99 00:02:01,920 --> 00:02:03,380 nói, hơn thua một lúc 100 00:02:03,380 --> 00:02:04,700 có thể thắng tiếng, nhưng 101 00:02:04,700 --> 00:02:05,520 chừa cho nhau một lối 102 00:02:05,520 --> 00:02:06,880 lui mới giữ được tình 103 00:02:06,880 --> 00:02:08,700 người. Lối lui ấy đôi 104 00:02:08,700 --> 00:02:10,060 khi trở thành lối sống. 105 00:02:10,320 --> 00:02:11,680 Cổ nhân nói, cây mọc 106 00:02:11,680 --> 00:02:12,620 quá sát nhau thì cùng 107 00:02:12,620 --> 00:02:13,980 thiếu nắng. Người biết nhường 108 00:02:13,980 --> 00:02:14,920 một khoảng trời cho người 109 00:02:14,920 --> 00:02:16,160 khác, gốc mình cũng nhận 110 00:02:16,160 --> 00:02:17,880 thêm ánh sáng. Phúc không 111 00:02:17,880 --> 00:02:18,960 ở sự dồn ép, mà 112 00:02:18,960 --> 00:02:19,800 ở lòng biết để người 113 00:02:19,800 --> 00:02:20,960 khác còn đứng dậy. Khoảng 114 00:02:20,960 --> 00:02:21,860 trời ấy không mất đi, 115 00:02:22,420 --> 00:02:23,420 nó quay lại thành bóng 116 00:02:23,420 --> 00:02:24,280 mát cho cả hai bên. 117 00:02:24,880 --> 00:02:25,880 Vì vậy, khi có thể 118 00:02:25,880 --> 00:02:26,920 thắng người bằng một đòn 119 00:02:26,920 --> 00:02:28,300 cuối, hãy nghĩ thêm một 120 00:02:28,300 --> 00:02:29,960 bước. Hôm nay ta chừa 121 00:02:29,960 --> 00:02:31,100 đường cho người, ngày mai 122 00:02:31,100 --> 00:02:31,880 khi đời mình gặp ngõ 123 00:02:31,880 --> 00:02:33,060 hẹp, có thể chính con 124 00:02:33,060 --> 00:02:34,140 đường ấy dẫn ta ra 125 00:02:34,140 --> 00:02:34,520 ánh sáng.