Cổ nhân dạy, lời hứa
nhỏ như viên gạch đầu
tiên đặt dưới nền nhà.
Nếu viên ấy lệch, tường
cao đến đâu cũng có
ngày nứt. Người xem nhẹ
lời hứa nhỏ, việc lớn
thường khó thành.
Ở một làng ven núi,
có chàng thợ mộc tên
An, tay nghề khéo nhưng
tính hay hẹn rồi quên.
Ai nhờ sửa cửa, anh
cũng gật đầu rất nhanh.
Nhưng đến ngày hẹn, anh
lại bận việc khác.
Ban đầu, mọi người chỉ
cười xòa, nghĩ người trẻ
còn ham vui. Một cánh
cửa chậm một ngày, một
chiếc ghế giao muộn một
buổi, tưởng chẳng đáng gì.
An tự nhủ mình vẫn
là người tốt.
Trưởng làng muốn dựng lại
cầu gỗ qua suối. Việc
ấy cần người thợ biết
tính mực thước và giữ
đúng ngày, vì mùa mưa
sắp đến. An nghe tin,
liền xin nhận phần chính
để chứng tỏ tài mình.
Trưởng làng hỏi, con có
giữ được lời không. An
vỗ ngực đáp chắc như
đinh đóng cột. Nhưng khi
về nhà, anh nhận thêm
mấy việc nhỏ lấy tiền
trước, tự nhủ làm nhanh
rồi vẫn kịp cầu làng.
Ngày qua ngày, việc nhỏ
chồng lên việc nhỏ. Người
này nhắc cửa, người kia
nhắc bàn, còn gỗ làm
cầu vẫn nằm dưới mái
hiên. Đến khi mây đen
kéo về đầu núi, An
mới giật mình chạy ra
bờ suối.
Cầu chưa xong thì mưa
lớn đổ xuống. Nước suối
dâng cao, trẻ con không
qua học được, người già
không sang chợ được. Trưởng
làng đứng nhìn những thanh
gỗ còn dang dở, không
mắng, chỉ thở dài. Cơn
mưa ấy như lời nhắc
nghiêm khắc, phơi bày mọi
điều anh từng trì hoãn.
An cúi đầu nói mình
không cố ý. Trưởng làng
bảo, người làm hỏng việc
lớn thường không bắt đầu
bằng ác ý, mà bắt
đầu bằng một lần coi
nhẹ việc nhỏ. Lời hứa
bị bỏ quên cũng giống
đinh đóng hụt, càng về
sau càng khó sửa.
Câu ấy khiến An mất
ngủ. Anh nhớ từng khuôn
mặt đã chờ mình trong
vô vọng. Có người không
giận, nhưng từ đó không
còn tìm anh nữa. Anh
hiểu, chữ tín không mất
bằng tiếng sấm, mà mất
bằng từng giọt nước rơi.
Mỗi giọt tưởng nhẹ, lâu
ngày cũng khoét được đá.
Sáng hôm sau, An đem
trả tiền những việc chưa
làm, rồi xin từng nhà
cho mình sửa lại không
lấy công. Anh làm chậm
mà chắc, ghi từng lời
hẹn lên vách gỗ, xong
việc nào mới
nhận việc khác.
Mấy tháng sau, dân làng
giao lại cho anh sửa
cây cầu. Lần này, An
đến sớm hơn mọi người,
đo từng thanh gỗ, kiểm
từng mối nối. Cầu hoàn
thành trước cơn mưa đầu
mùa, vững vàng dưới bước
chân người qua lại.
Trẻ con chạy qua cầu
reo vui, còn An đứng
bên bờ suối lặng im.
Anh biết cây cầu ấy
không chỉ bắc qua dòng
nước, mà còn bắc lại
lòng tin đã từng nứt
vỡ vì những
lời hẹn nhỏ.
Cổ nhân nói, giữ lời
không phải để người khác
khen, mà để lòng mình
có chỗ đứng. Người biết
trọng một lời hẹn nhỏ,
khi gánh việc lớn mới
không run tay trước sóng
gió. Chữ tín là cây
cột âm thầm, không dựng
lên trong một ngày.
Vì vậy, đừng hứa dễ
chỉ để làm vui lòng
người trước mặt. Một lời
đã nói ra, dù nhỏ
như hạt thóc, cũng nên
giữ cho trọn. Giữ được
lời nhỏ, phúc lớn mới
có nền mà dựng lên.
Người giữ lời hôm nay,
ngày mai tự có người
tin cậy.