1
00:00:00,000 --> 00:00:01,273
Đêm xuống trong ngôi làng

2
00:00:01,273 --> 00:00:02,546
cổ, mỗi nhà thắp một

3
00:00:02,546 --> 00:00:03,819
ngọn đèn dầu. Có người

4
00:00:03,819 --> 00:00:05,092
đứng ngoài ngõ chê đèn

5
00:00:05,092 --> 00:00:06,365
nhà bên leo lét, mà

6
00:00:06,365 --> 00:00:07,638
không hay bóng mình đang

7
00:00:07,638 --> 00:00:08,911
đổ nghiêng trên vách. Cổ

8
00:00:08,911 --> 00:00:10,184
nhân dạy, muốn đường sáng

9
00:00:10,184 --> 00:00:11,457
hơn, trước hết hãy sửa

10
00:00:11,457 --> 00:00:12,730
ngọn đèn trong tay.

11
00:00:13,230 --> 00:00:14,425
Trong chợ sớm, có anh

12
00:00:14,425 --> 00:00:15,620
bán vải rất giỏi nhìn

13
00:00:15,620 --> 00:00:16,815
lỗi người. Thấy người cân

14
00:00:16,815 --> 00:00:18,010
thiếu, anh chê. Thấy người

15
00:00:18,010 --> 00:00:19,205
nói vụng, anh cười. Thấy

16
00:00:19,205 --> 00:00:20,400
ai làm chậm, anh lắc

17
00:00:20,400 --> 00:00:21,595
đầu. Nhưng sạp vải của

18
00:00:21,595 --> 00:00:22,790
anh lại phủ bụi, thước

19
00:00:22,790 --> 00:00:23,985
đo cong mà anh chẳng

20
00:00:23,985 --> 00:00:25,180
buồn sửa.

21
00:00:25,680 --> 00:00:26,872
Một bà cụ đi ngang

22
00:00:26,872 --> 00:00:28,064
mua vải, chỉ nhẹ vào

23
00:00:28,064 --> 00:00:29,256
cây thước rồi hỏi: con

24
00:00:29,256 --> 00:00:30,448
đo đời người bằng thước

25
00:00:30,448 --> 00:00:31,640
cong, sao thấy ai cũng

26
00:00:31,640 --> 00:00:32,832
lệch. Anh giật mình, nhưng

27
00:00:32,832 --> 00:00:34,024
vẫn chống chế rằng lỗi

28
00:00:34,024 --> 00:00:35,216
người rõ ràng quá, không

29
00:00:35,216 --> 00:00:36,408
nói thì khó

30
00:00:36,408 --> 00:00:37,600
chịu trong lòng.

31
00:00:38,100 --> 00:00:39,260
Bà cụ bảo, mắt nhìn

32
00:00:39,260 --> 00:00:40,420
ra ngoài thì dễ, mắt

33
00:00:40,420 --> 00:00:41,580
nhìn vào trong mới khó.

34
00:00:41,580 --> 00:00:42,740
Lỗi người giống vết bùn

35
00:00:42,740 --> 00:00:43,900
trên áo trắng, nhìn thấy

36
00:00:43,900 --> 00:00:45,060
ngay. Lỗi mình giống bụi

37
00:00:45,060 --> 00:00:46,220
trên mặt gương, ngày nào

38
00:00:46,220 --> 00:00:47,380
cũng gần nên lại tưởng

39
00:00:47,380 --> 00:00:48,540
là trong.

40
00:00:49,040 --> 00:00:50,199
Chiều hôm ấy, anh bán

41
00:00:50,199 --> 00:00:51,358
vải ở lại chợ lâu

42
00:00:51,358 --> 00:00:52,517
hơn. Anh lau sạp, sửa

43
00:00:52,517 --> 00:00:53,676
thước, gấp lại từng cuộn

44
00:00:53,676 --> 00:00:54,834
vải. Khi cây thước thẳng

45
00:00:54,834 --> 00:00:55,993
hơn, anh nhận ra vài

46
00:00:55,993 --> 00:00:57,152
lần mình đo thiếu cho

47
00:00:57,152 --> 00:00:58,311
khách. Mặt anh nóng lên

48
00:00:58,311 --> 00:00:59,470
vì xấu hổ.

49
00:00:59,970 --> 00:01:01,232
Từ đó, mỗi lần muốn

50
00:01:01,232 --> 00:01:02,494
chê ai, anh lại nhìn

51
00:01:02,494 --> 00:01:03,757
xuống cây thước trước mặt.

52
00:01:03,757 --> 00:01:05,019
Nếu thước còn lệch, miệng

53
00:01:05,019 --> 00:01:06,281
phải chậm lại. Nếu lòng

54
00:01:06,281 --> 00:01:07,543
còn vội, mắt phải bớt

55
00:01:07,543 --> 00:01:08,806
sắc. Một người biết dừng

56
00:01:08,806 --> 00:01:10,068
trước lỗi mình sẽ bớt

57
00:01:10,068 --> 00:01:11,330
nặng lời với lỗi người.

58
00:01:11,830 --> 00:01:13,002
Ở đời, ai cũng từng

59
00:01:13,002 --> 00:01:14,175
có lỗi. Người đi trước

60
00:01:14,175 --> 00:01:15,348
sai cách này, người đi

61
00:01:15,348 --> 00:01:16,520
sau sai cách khác. Người

62
00:01:16,520 --> 00:01:17,692
tỉnh lấy lỗi người làm

63
00:01:17,692 --> 00:01:18,865
gương để sửa mình, người

64
00:01:18,865 --> 00:01:20,038
mê lấy lỗi người làm

65
00:01:20,038 --> 00:01:21,210
cớ để tự cao.

66
00:01:21,710 --> 00:01:22,810
Có gia đình ngày nào

67
00:01:22,810 --> 00:01:23,910
cũng rối vì ai cũng

68
00:01:23,910 --> 00:01:25,010
giỏi bắt lỗi. Chồng chê

69
00:01:25,010 --> 00:01:26,110
vợ lắm lời, vợ chê

70
00:01:26,110 --> 00:01:27,210
chồng vô tâm, con cái

71
00:01:27,210 --> 00:01:28,310
chê cha mẹ khó tính.

72
00:01:28,310 --> 00:01:29,410
Không ai chịu hỏi: phần

73
00:01:29,410 --> 00:01:30,510
mình đã làm nhà ấm

74
00:01:30,510 --> 00:01:31,610
hơn chưa.

75
00:01:32,110 --> 00:01:33,337
Một tối mất điện, cả

76
00:01:33,337 --> 00:01:34,564
nhà ngồi quanh ngọn đèn

77
00:01:34,564 --> 00:01:35,791
nhỏ. Người cha im lặng

78
00:01:35,791 --> 00:01:37,018
thêm dầu vào đèn rồi

79
00:01:37,018 --> 00:01:38,245
nói: đèn muốn sáng phải

80
00:01:38,245 --> 00:01:39,472
thêm dầu, nhà muốn ấm

81
00:01:39,472 --> 00:01:40,699
phải thêm phần của mỗi

82
00:01:40,699 --> 00:01:41,926
người. Cứ chỉ vào bóng

83
00:01:41,926 --> 00:01:43,153
tối của nhau, căn nhà

84
00:01:43,153 --> 00:01:44,380
sẽ chẳng sáng lên.

85
00:01:44,880 --> 00:01:46,032
Lời ấy khiến mọi người

86
00:01:46,032 --> 00:01:47,184
lặng đi. Người mẹ bớt

87
00:01:47,184 --> 00:01:48,336
một câu trách. Người cha

88
00:01:48,336 --> 00:01:49,488
tự dậy sớm gánh nước.

89
00:01:49,488 --> 00:01:50,640
Đứa con tự gấp áo

90
00:01:50,640 --> 00:01:51,792
của mình. Không ai nói

91
00:01:51,792 --> 00:01:52,944
đạo lý lớn, chỉ mỗi

92
00:01:52,944 --> 00:01:54,096
người sửa một chút, mà

93
00:01:54,096 --> 00:01:55,248
hơi ấm dần trở lại

94
00:01:55,248 --> 00:01:56,400
dưới mái nhà.

95
00:01:56,900 --> 00:01:58,110
Phán xét người khác thường

96
00:01:58,110 --> 00:01:59,320
đem lại cảm giác mình

97
00:01:59,320 --> 00:02:00,530
cao hơn trong chốc lát.

98
00:02:00,530 --> 00:02:01,740
Nhưng cảm giác ấy giống

99
00:02:01,740 --> 00:02:02,950
đứng trên ghế mục, càng

100
00:02:02,950 --> 00:02:04,160
đứng lâu càng dễ ngã.

101
00:02:04,160 --> 00:02:05,370
Tự sửa mình chậm hơn,

102
00:02:05,370 --> 00:02:06,580
khó hơn, nhưng mỗi bước

103
00:02:06,580 --> 00:02:07,790
làm nền dưới

104
00:02:07,790 --> 00:02:09,000
chân chắc thêm.

105
00:02:09,500 --> 00:02:10,625
Muốn bớt soi lỗi người,

106
00:02:10,625 --> 00:02:11,750
hãy đổi câu hỏi. Đừng

107
00:02:11,750 --> 00:02:12,875
hỏi vì sao họ dở

108
00:02:12,875 --> 00:02:14,000
như thế, hãy hỏi việc

109
00:02:14,000 --> 00:02:15,125
này nhắc mình điều gì.

110
00:02:15,125 --> 00:02:16,250
Đừng hỏi ai đáng trách

111
00:02:16,250 --> 00:02:17,375
nhất, hãy hỏi phần nào

112
00:02:17,375 --> 00:02:18,500
mình có thể làm cho

113
00:02:18,500 --> 00:02:19,625
tốt hơn. Câu hỏi đổi,

114
00:02:19,625 --> 00:02:20,750
lòng cũng đổi.

115
00:02:21,250 --> 00:02:22,388
Cổ nhân không dạy ta

116
00:02:22,388 --> 00:02:23,526
nhắm mắt trước điều sai.

117
00:02:23,526 --> 00:02:24,663
Sai vẫn cần nói, nhưng

118
00:02:24,663 --> 00:02:25,801
nói sau khi lòng đã

119
00:02:25,801 --> 00:02:26,939
lắng và phần mình đã

120
00:02:26,939 --> 00:02:28,077
được soi lại. Khi lời

121
00:02:28,077 --> 00:02:29,214
góp ý đi ra từ

122
00:02:29,214 --> 00:02:30,352
tâm biết sửa, người nghe

123
00:02:30,352 --> 00:02:31,490
dễ nhận hơn.

124
00:02:31,990 --> 00:02:33,246
Đừng soi lỗi người, hãy

125
00:02:33,246 --> 00:02:34,501
sửa bóng mình. Khi ngọn

126
00:02:34,501 --> 00:02:35,757
đèn trong tay sáng rõ,

127
00:02:35,757 --> 00:02:37,012
bóng mình ngay hơn, đường

128
00:02:37,012 --> 00:02:38,268
trước mặt cũng rõ hơn.

129
00:02:38,268 --> 00:02:39,523
Người biết tự sửa mỗi

130
00:02:39,523 --> 00:02:40,779
ngày không cần lớn tiếng

131
00:02:40,779 --> 00:02:42,034
hơn ai, phúc khí tự

132
00:02:42,034 --> 00:02:43,290
yên lặng tìm về.