1
00:00:00,000 --> 00:00:01,084
Cổ nhân dạy, bữa cơm

2
00:00:01,084 --> 00:00:02,169
nhà không chỉ ấm nhờ

3
00:00:02,169 --> 00:00:03,253
lửa bếp, mà ấm nhờ

4
00:00:03,253 --> 00:00:04,338
lời nói biết nhường nhau.

5
00:00:04,338 --> 00:00:05,422
Cơm còn nóng mà lòng

6
00:00:05,422 --> 00:00:06,507
người nguội lạnh, thì mâm

7
00:00:06,507 --> 00:00:07,591
đầy cá thịt cũng chẳng

8
00:00:07,591 --> 00:00:08,676
nuôi nổi hòa

9
00:00:08,676 --> 00:00:09,760
khí trong nhà.

10
00:00:10,260 --> 00:00:11,470
Ở thôn Đông có đôi

11
00:00:11,470 --> 00:00:12,680
vợ chồng làm nghề đan

12
00:00:12,680 --> 00:00:13,890
rổ. Nhà không giàu, nhưng

13
00:00:13,890 --> 00:00:15,100
trước kia tối nào cũng

14
00:00:15,100 --> 00:00:16,310
có tiếng cười bên bếp.

15
00:00:16,310 --> 00:00:17,520
Một bát canh rau, vài

16
00:00:17,520 --> 00:00:18,730
miếng cá khô, vậy mà

17
00:00:18,730 --> 00:00:19,940
ai cũng thấy đủ.

18
00:00:20,440 --> 00:00:21,507
Rồi việc buôn bán khá

19
00:00:21,507 --> 00:00:22,573
hơn, tiền vào nhà nhiều

20
00:00:22,573 --> 00:00:23,640
hơn. Người chồng bắt đầu

21
00:00:23,640 --> 00:00:24,707
kể công, người vợ cũng

22
00:00:24,707 --> 00:00:25,773
nhắc phần mình chịu khổ.

23
00:00:25,773 --> 00:00:26,840
Mỗi câu nói như một

24
00:00:26,840 --> 00:00:27,907
chiếc đũa gõ vào bát,

25
00:00:27,907 --> 00:00:28,973
nhỏ thôi mà

26
00:00:28,973 --> 00:00:30,040
nghe chói tai.

27
00:00:30,540 --> 00:00:31,755
Ban đầu chỉ là lời

28
00:00:31,755 --> 00:00:32,970
đùa. Sau thành lời so

29
00:00:32,970 --> 00:00:34,185
đo. Chồng nói không có

30
00:00:34,185 --> 00:00:35,400
mình thì nhà này chẳng

31
00:00:35,400 --> 00:00:36,615
khá. Vợ đáp không có

32
00:00:36,615 --> 00:00:37,830
mình giữ cửa giữ con,

33
00:00:37,830 --> 00:00:39,045
tiền kiếm được cũng trôi

34
00:00:39,045 --> 00:00:40,260
như nước qua sàng. Càng

35
00:00:40,260 --> 00:00:41,475
muốn chứng minh mình đúng,

36
00:00:41,475 --> 00:00:42,690
họ càng quên người ngồi

37
00:00:42,690 --> 00:00:43,905
trước mặt là người từng

38
00:00:43,905 --> 00:00:45,120
cùng mình qua khổ.

39
00:00:45,620 --> 00:00:46,900
Con trẻ ngồi giữa mâm,

40
00:00:46,900 --> 00:00:48,180
tay cầm bát mà không

41
00:00:48,180 --> 00:00:49,460
dám gắp. Cơm vẫn thơm,

42
00:00:49,460 --> 00:00:50,740
canh vẫn bốc khói, nhưng

43
00:00:50,740 --> 00:00:52,020
trong mắt đứa trẻ, bữa

44
00:00:52,020 --> 00:00:53,300
tối giống như ngồi bên

45
00:00:53,300 --> 00:00:54,580
bếp đã tắt lửa.

46
00:00:55,080 --> 00:00:56,302
Một hôm, người mẹ già

47
00:00:56,302 --> 00:00:57,523
từ quê lên thăm. Bà

48
00:00:57,523 --> 00:00:58,745
nhìn mâm cơm im lặng,

49
00:00:58,745 --> 00:00:59,967
rồi chậm rãi lấy hai

50
00:00:59,967 --> 00:01:01,188
que củi đặt chéo nhau

51
00:01:01,188 --> 00:01:02,410
trước bếp. Lửa bỗng yếu

52
00:01:02,410 --> 00:01:03,632
đi, khói tràn ra cay

53
00:01:03,632 --> 00:01:04,853
mắt mọi người. Bà không

54
00:01:04,853 --> 00:01:06,075
mắng, vì người già hiểu

55
00:01:06,075 --> 00:01:07,297
có những căn nhà hỏng

56
00:01:07,297 --> 00:01:08,518
không do thiếu gạo mà

57
00:01:08,518 --> 00:01:09,740
do thừa lời sắc.

58
00:01:10,240 --> 00:01:11,450
Bà nói, củi đặt sai

59
00:01:11,450 --> 00:01:12,660
thì lửa không cháy, người

60
00:01:12,660 --> 00:01:13,870
trong nhà cứ chặn lời

61
00:01:13,870 --> 00:01:15,080
nhau thì tình cũng không

62
00:01:15,080 --> 00:01:16,290
ấm. Muốn bếp sáng, củi

63
00:01:16,290 --> 00:01:17,500
phải biết nhường chỗ; muốn

64
00:01:17,500 --> 00:01:18,710
nhà yên, miệng phải biết

65
00:01:18,710 --> 00:01:19,920
nhường lời.

66
00:01:20,420 --> 00:01:21,642
Người chồng cúi xuống gắp

67
00:01:21,642 --> 00:01:22,864
lại củi. Người vợ lặng

68
00:01:22,864 --> 00:01:24,085
lẽ thêm nước vào nồi

69
00:01:24,085 --> 00:01:25,307
canh. Không ai thắng câu

70
00:01:25,307 --> 00:01:26,529
nào, nhưng khói bớt cay,

71
00:01:26,529 --> 00:01:27,751
lửa lại đỏ, và đứa

72
00:01:27,751 --> 00:01:28,973
trẻ lần đầu dám gắp

73
00:01:28,973 --> 00:01:30,195
miếng rau. Cả nhà bỗng

74
00:01:30,195 --> 00:01:31,416
hiểu, đôi khi chịu thua

75
00:01:31,416 --> 00:01:32,638
một câu lại thắng được

76
00:01:32,638 --> 00:01:33,860
cả buổi tối bình yên.

77
00:01:34,360 --> 00:01:35,540
Từ hôm ấy, trước bữa

78
00:01:35,540 --> 00:01:36,720
cơm, họ tự nhắc nhau

79
00:01:36,720 --> 00:01:37,900
bỏ chuyện hơn thua ngoài

80
00:01:37,900 --> 00:01:39,080
cửa. Việc đúng sai để

81
00:01:39,080 --> 00:01:40,260
lúc lòng nguội hãy nói.

82
00:01:40,260 --> 00:01:41,440
Mâm cơm là nơi nuôi

83
00:01:41,440 --> 00:01:42,620
người, không phải nơi đem

84
00:01:42,620 --> 00:01:43,800
công lao ra cân.

85
00:01:44,300 --> 00:01:45,464
Có khi người chồng mệt,

86
00:01:45,464 --> 00:01:46,627
muốn buông một câu nặng.

87
00:01:46,627 --> 00:01:47,791
Ông nhìn đứa con nhỏ

88
00:01:47,791 --> 00:01:48,955
rồi dừng lại. Có khi

89
00:01:48,955 --> 00:01:50,118
người vợ tủi, muốn kể

90
00:01:50,118 --> 00:01:51,282
khổ, bà múc thêm bát

91
00:01:51,282 --> 00:01:52,445
canh trước rồi nói sau.

92
00:01:52,445 --> 00:01:53,609
Bát canh nóng đi trước

93
00:01:53,609 --> 00:01:54,773
lời than, nên lời than

94
00:01:54,773 --> 00:01:55,936
cũng tự mềm

95
00:01:55,936 --> 00:01:57,100
đi một nửa.

96
00:01:57,600 --> 00:01:58,730
Lâu dần, nhà ấy không

97
00:01:58,730 --> 00:01:59,860
phải hết khó, mà biết

98
00:01:59,860 --> 00:02:00,990
để cái khó đứng ngoài

99
00:02:00,990 --> 00:02:02,120
mâm cơm. Tiếng đũa chạm

100
00:02:02,120 --> 00:02:03,250
bát trở lại nhẹ nhàng.

101
00:02:03,250 --> 00:02:04,380
Trẻ con ăn ngon hơn,

102
00:02:04,380 --> 00:02:05,510
người lớn cũng

103
00:02:05,510 --> 00:02:06,640
ngủ yên hơn.

104
00:02:07,140 --> 00:02:08,295
Người đời thường giữ mặt

105
00:02:08,295 --> 00:02:09,450
với khách lạ, nhưng lại

106
00:02:09,450 --> 00:02:10,605
buông lời sắc với người

107
00:02:10,605 --> 00:02:11,760
thân. Họ quên rằng người

108
00:02:11,760 --> 00:02:12,915
ngoài nghe rồi đi, còn

109
00:02:12,915 --> 00:02:14,070
người nhà phải ngồi cùng

110
00:02:14,070 --> 00:02:15,225
ta qua rất nhiều bữa

111
00:02:15,225 --> 00:02:16,380
cơm sau đó. Vết thương

112
00:02:16,380 --> 00:02:17,535
trong bữa cơm thường nhỏ,

113
00:02:17,535 --> 00:02:18,690
nhưng lặp lại nhiều lần

114
00:02:18,690 --> 00:02:19,845
thì thành nỗi sợ trở

115
00:02:19,845 --> 00:02:21,000
về nhà.

116
00:02:21,500 --> 00:02:22,700
Một lời hơn thua có

117
00:02:22,700 --> 00:02:23,900
thể làm mình hả giận

118
00:02:23,900 --> 00:02:25,100
trong chốc lát, nhưng làm

119
00:02:25,100 --> 00:02:26,300
bát cơm của con cái

120
00:02:26,300 --> 00:02:27,500
nghẹn lại nhiều năm. Phúc

121
00:02:27,500 --> 00:02:28,700
nhà không chỉ nằm trong

122
00:02:28,700 --> 00:02:29,900
hũ gạo, mà nằm trong

123
00:02:29,900 --> 00:02:31,100
hòa khí quanh mâm.

124
00:02:31,600 --> 00:02:32,822
Vậy nên, khi ngồi xuống

125
00:02:32,822 --> 00:02:34,044
ăn cùng người thân, hãy

126
00:02:34,044 --> 00:02:35,265
đặt cái tôi thấp hơn

127
00:02:35,265 --> 00:02:36,487
chiếc bát. Nhường một câu,

128
00:02:36,487 --> 00:02:37,709
bữa cơm ấm lại; giữ

129
00:02:37,709 --> 00:02:38,931
một lời mềm, phúc nhà

130
00:02:38,931 --> 00:02:40,153
sẽ có chỗ ngồi lâu

131
00:02:40,153 --> 00:02:41,375
dài. Bữa cơm yên không

132
00:02:41,375 --> 00:02:42,596
làm nhà giàu thêm, nhưng

133
00:02:42,596 --> 00:02:43,818
làm người trong nhà muốn

134
00:02:43,818 --> 00:02:45,040
quay về.