1
00:00:00,000 --> 00:00:01,120
Trong đời người, chữ biết

2
00:00:01,120 --> 00:00:02,240
ơn không tự nhiên mọc

3
00:00:02,240 --> 00:00:03,360
lên trong lòng con trẻ.

4
00:00:03,360 --> 00:00:04,480
Nó được gieo từ cách

5
00:00:04,480 --> 00:00:05,600
cha mẹ nhớ người đã

6
00:00:05,600 --> 00:00:06,720
nâng đỡ mình, từ một

7
00:00:06,720 --> 00:00:07,840
chén cơm mời trước, một

8
00:00:07,840 --> 00:00:08,960
lời thăm hỏi không quên.

9
00:00:08,960 --> 00:00:10,080
Căn nhà nào biết nhớ

10
00:00:10,080 --> 00:00:11,200
ơn, căn nhà ấy có

11
00:00:11,200 --> 00:00:12,320
nền sâu.

12
00:00:12,820 --> 00:00:14,005
Có người cha làm ăn

13
00:00:14,005 --> 00:00:15,191
khá lên, xây được căn

14
00:00:15,191 --> 00:00:16,376
nhà rộng hơn. Ông thương

15
00:00:16,376 --> 00:00:17,562
con, lo cho con áo

16
00:00:17,562 --> 00:00:18,747
mới sách mới, nhưng lại

17
00:00:18,747 --> 00:00:19,933
ít khi ghé thăm người

18
00:00:19,933 --> 00:00:21,118
bác già từng cho mình

19
00:00:21,118 --> 00:00:22,304
vay thúng thóc lúc khốn

20
00:00:22,304 --> 00:00:23,489
khó. Sự sung túc nếu

21
00:00:23,489 --> 00:00:24,675
thiếu nhớ nguồn rất dễ

22
00:00:24,675 --> 00:00:25,860
thành kiêu bạc.

23
00:00:26,360 --> 00:00:27,531
Người mẹ cũng không ác

24
00:00:27,531 --> 00:00:28,702
lòng, chỉ vì bận rộn

25
00:00:28,702 --> 00:00:29,873
mà lâu ngày không nhắc

26
00:00:29,873 --> 00:00:31,044
con mang quà sang biếu

27
00:00:31,044 --> 00:00:32,215
bà ngoại. Bà ngoại vẫn

28
00:00:32,215 --> 00:00:33,385
ngồi bên hiên cũ, mắt

29
00:00:33,385 --> 00:00:34,556
mờ đi từng mùa, nhưng

30
00:00:34,556 --> 00:00:35,727
miệng luôn bênh con cháu.

31
00:00:35,727 --> 00:00:36,898
Người già thường không trách,

32
00:00:36,898 --> 00:00:38,069
nhưng sự chờ đợi làm

33
00:00:38,069 --> 00:00:39,240
lòng họ hao mòn.

34
00:00:39,740 --> 00:00:40,922
Một hôm, đứa con hỏi

35
00:00:40,922 --> 00:00:42,103
cha: Người già ấy có

36
00:00:42,103 --> 00:00:43,285
giúp gì nhà mình không

37
00:00:43,285 --> 00:00:44,467
mà phải sang thăm? Câu

38
00:00:44,467 --> 00:00:45,648
hỏi như chiếc gai nhỏ.

39
00:00:45,648 --> 00:00:46,830
Người cha chợt nhận ra,

40
00:00:46,830 --> 00:00:48,012
nếu mình quên ơn, con

41
00:00:48,012 --> 00:00:49,193
sẽ học cách cân đo

42
00:00:49,193 --> 00:00:50,375
tình nghĩa bằng lợi trước

43
00:00:50,375 --> 00:00:51,557
mắt. Từ hôm ấy, ông

44
00:00:51,557 --> 00:00:52,738
không dám xem nhẹ những

45
00:00:52,738 --> 00:00:53,920
lần lãng quên nữa.

46
00:00:54,420 --> 00:00:55,569
Đêm ấy, ông mở chiếc

47
00:00:55,569 --> 00:00:56,718
rương tre, thấy mảnh giấy

48
00:00:56,718 --> 00:00:57,867
nợ năm xưa đã ố

49
00:00:57,867 --> 00:00:59,016
vàng. Trên giấy còn nét

50
00:00:59,016 --> 00:01:00,165
chữ của người bác: Khi

51
00:01:00,165 --> 00:01:01,315
nào khá hãy giúp lại

52
00:01:01,315 --> 00:01:02,464
người khác. Một câu cũ

53
00:01:02,464 --> 00:01:03,613
làm mặt ông nóng lên.

54
00:01:03,613 --> 00:01:04,762
Ơn nghĩa cũ nếu phủ

55
00:01:04,762 --> 00:01:05,911
bụi lâu ngày sẽ làm

56
00:01:05,911 --> 00:01:07,060
lòng người nặng trĩu.

57
00:01:07,560 --> 00:01:08,733
Sáng hôm sau, cả nhà

58
00:01:08,733 --> 00:01:09,907
gói ít gạo ngon, ít

59
00:01:09,907 --> 00:01:11,080
vải mới, rồi sang thăm

60
00:01:11,080 --> 00:01:12,253
bác già. Người cha không

61
00:01:12,253 --> 00:01:13,427
khoe mình giàu, chỉ cúi

62
00:01:13,427 --> 00:01:14,600
đầu nói lời cảm tạ

63
00:01:14,600 --> 00:01:15,773
muộn. Đứa con đứng bên,

64
00:01:15,773 --> 00:01:16,947
lần đầu thấy cha kính

65
00:01:16,947 --> 00:01:18,120
một người ngoài nhà. Món

66
00:01:18,120 --> 00:01:19,293
quà không lớn, nhưng lòng

67
00:01:19,293 --> 00:01:20,467
cúi xuống mới

68
00:01:20,467 --> 00:01:21,640
là điều quý.

69
00:01:22,140 --> 00:01:23,251
Người mẹ cũng đưa con

70
00:01:23,251 --> 00:01:24,362
về ngoại. Bà tự tay

71
00:01:24,362 --> 00:01:25,473
chải tóc cho mẹ già,

72
00:01:25,473 --> 00:01:26,584
rót chén trà ấm, hỏi

73
00:01:26,584 --> 00:01:27,696
chuyện đau lưng, chuyện mắt

74
00:01:27,696 --> 00:01:28,807
mờ. Những việc nhỏ ấy

75
00:01:28,807 --> 00:01:29,918
nói với con rằng ơn

76
00:01:29,918 --> 00:01:31,029
nghĩa không hết hạn theo

77
00:01:31,029 --> 00:01:32,140
năm tháng.

78
00:01:32,640 --> 00:01:33,831
Trên đường về, đứa trẻ

79
00:01:33,831 --> 00:01:35,022
im lặng rất lâu. Nó

80
00:01:35,022 --> 00:01:36,213
thấy cha mẹ vui hơn

81
00:01:36,213 --> 00:01:37,404
sau khi trả một món

82
00:01:37,404 --> 00:01:38,596
ơn, như người vừa đặt

83
00:01:38,596 --> 00:01:39,787
xuống gánh nặng vô hình.

84
00:01:39,787 --> 00:01:40,978
Lòng biết ơn làm người

85
00:01:40,978 --> 00:01:42,169
nhận ấm, nhưng cũng làm

86
00:01:42,169 --> 00:01:43,360
người trả nhẹ lòng.

87
00:01:43,860 --> 00:01:44,880
Từ đó, mỗi mùa gặt,

88
00:01:44,880 --> 00:01:45,900
gia đình giữ lại phần

89
00:01:45,900 --> 00:01:46,920
gạo tốt nhất để biếu

90
00:01:46,920 --> 00:01:47,940
người từng giúp mình. Không

91
00:01:47,940 --> 00:01:48,960
phải vì họ còn cần

92
00:01:48,960 --> 00:01:49,980
trả nợ, mà vì người

93
00:01:49,980 --> 00:01:51,000
biết nhớ nguồn thì phúc

94
00:01:51,000 --> 00:01:52,020
không cạn.

95
00:01:52,520 --> 00:01:53,800
Cổ nhân dạy, uống nước

96
00:01:53,800 --> 00:01:55,080
phải nhớ mạch nguồn. Dòng

97
00:01:55,080 --> 00:01:56,360
nước nếu quên suối đầu

98
00:01:56,360 --> 00:01:57,640
non, đến khi hạn đến

99
00:01:57,640 --> 00:01:58,920
sẽ không biết đường tìm

100
00:01:58,920 --> 00:02:00,200
về. Con người cũng vậy,

101
00:02:00,200 --> 00:02:01,480
quên ơn cũ thì phúc

102
00:02:01,480 --> 00:02:02,760
mới khó bền.

103
00:02:03,260 --> 00:02:04,336
Đứa con lớn dần, thấy

104
00:02:04,336 --> 00:02:05,411
cha mẹ không bao giờ

105
00:02:05,411 --> 00:02:06,487
nói xấu người đã giúp

106
00:02:06,487 --> 00:02:07,562
mình, cũng không xem sự

107
00:02:07,562 --> 00:02:08,638
tử tế của ai là

108
00:02:08,638 --> 00:02:09,713
điều phải có. Nó học

109
00:02:09,713 --> 00:02:10,789
được rằng nhận ơn là

110
00:02:10,789 --> 00:02:11,864
nhẹ, nhớ ơn mới là

111
00:02:11,864 --> 00:02:12,940
phẩm hạnh.

112
00:02:13,440 --> 00:02:14,489
Có lần gặp người nghèo

113
00:02:14,489 --> 00:02:15,538
xin nghỉ nhờ dưới mái

114
00:02:15,538 --> 00:02:16,587
hiên, đứa trẻ đem bát

115
00:02:16,587 --> 00:02:17,636
nước ra mời. Người cha

116
00:02:17,636 --> 00:02:18,684
hỏi vì sao làm vậy,

117
00:02:18,684 --> 00:02:19,733
nó đáp: Vì nhà mình

118
00:02:19,733 --> 00:02:20,782
từng được người khác che

119
00:02:20,782 --> 00:02:21,831
mưa khi chưa

120
00:02:21,831 --> 00:02:22,880
có mái vững.

121
00:02:23,380 --> 00:02:24,500
Người cha nghe xong, biết

122
00:02:24,500 --> 00:02:25,620
bài học đã vào lòng

123
00:02:25,620 --> 00:02:26,740
con. Không phải từ lời

124
00:02:26,740 --> 00:02:27,860
giảng dài, mà từ những

125
00:02:27,860 --> 00:02:28,980
lần cha mẹ chịu đi

126
00:02:28,980 --> 00:02:30,100
thăm, chịu cúi đầu, chịu

127
00:02:30,100 --> 00:02:31,220
nhắc lại ơn xưa trước

128
00:02:31,220 --> 00:02:32,340
mặt con trẻ.

129
00:02:32,840 --> 00:02:33,960
Muốn con biết ơn, cha

130
00:02:33,960 --> 00:02:35,080
mẹ đừng sống như thể

131
00:02:35,080 --> 00:02:36,200
mọi điều tốt là tự

132
00:02:36,200 --> 00:02:37,320
nhiên mà có. Hãy nhớ

133
00:02:37,320 --> 00:02:38,440
người già, nhớ người từng

134
00:02:38,440 --> 00:02:39,560
giúp, nhớ bát cơm khi

135
00:02:39,560 --> 00:02:40,680
khó; nhà giữ được lòng

136
00:02:40,680 --> 00:02:41,800
biết ơn thì con cháu

137
00:02:41,800 --> 00:02:42,920
giữ được gốc phúc.