Trong một gia đình, nề
nếp không chỉ nằm ở
bàn thờ sạch hay bữa
cơm đúng giờ. Nề nếp
còn nằm trong lời hứa
nhỏ cha mẹ giữ với
con, bởi trẻ con đo
lòng tin bằng những điều
rất bé. Một lời giữ
được hôm nay sẽ thành
cột nhà cho ngày mai.
Có người cha hứa chiều
sẽ đưa con ra bờ
sông thả chiếc thuyền giấy.
Việc ngoài đồng kéo dài,
ông về muộn rồi bảo
để hôm khác. Đứa con
không cãi, chỉ gấp chiếc
thuyền cất vào góc tối.
Sự im lặng ấy khiến
căn bếp chiều như dài
thêm. Người mẹ cũng từng
hứa may cho con túi
vải đựng sách trước ngày
học chữ. Vì bận chợ,
bận bếp, bà quên mất.
Đứa trẻ ôm sách rời
nhà, miệng nói không sao,
nhưng tay cứ nắm chặt
vạt áo cũ. Trẻ nhỏ
thường tha thứ nhanh, nhưng
không phải vì chúng không
đau. Cha mẹ tưởng lời
hứa nhỏ mất đi cũng
nhỏ. Nhưng trong lòng con,
mỗi lần chờ rồi hụt
hẫng giống một viên gạch
rơi khỏi nền nhà. Rơi
nhiều lần, lòng tin sẽ
nghiêng mà người lớn không
hay. Một hôm, người cha
nghe con nói với bạn:
Người lớn hứa cho vui
thôi. Câu ấy nhẹ như
gió, nhưng đập vào lòng
ông rất mạnh. Ông hiểu
mình không chỉ lỡ một
buổi đi chơi, mà lỡ
dạy con coi nhẹ lời
nói. Từ đó, ông bắt
đầu sợ những lời nói
dễ dãi của chính mình.
Đêm ấy, ông lấy chiếc
thuyền giấy đã nhăn ra
vuốt lại. Dưới ngọn đèn
dầu, ông thấy những nếp
gấp nhỏ như dấu chờ
đợi của con. Lòng ông
chùng xuống, tự trách vì
đã xem điều nhỏ là
không đáng. Ông hiểu chờ
đợi của trẻ nhỏ cũng
cần được tôn trọng như
việc lớn. Sáng hôm sau,
dù việc đồng còn nhiều,
ông vẫn đưa con ra
bờ sông. Chiếc thuyền giấy
trôi chậm trên nước, còn
đứa trẻ nhìn cha bằng
ánh mắt sáng lại. Một
lời hứa được bù đắp
có thể vá lại một
phần lòng tin. Người mẹ
cũng thức khuya may chiếc
túi vải. Đường kim không
đẹp, nhưng bà đặt vào
đó lời xin lỗi thật
lòng. Khi trao cho con,
bà nói: Mẹ đã quên,
lần sau mẹ sẽ nhớ
trước khi hứa. Từ đó,
vợ chồng trong nhà không
hứa vội để làm con
vui. Việc nào chắc làm
được mới nói; việc nào
chưa chắc thì hẹn sau.
Lời nói ít đi, nhưng
mỗi lời có trọng lượng
hơn. Cổ nhân dạy, dựng
nhà phải chắc từ viên
gạch thấp nhất. Dạy con
cũng vậy, đừng xem lời
hứa nhỏ là chuyện qua
đường. Gốc tin nếu chắc,
cành hiếu nghĩa sau này
mới không dễ gãy. Đứa
con lớn dần, học được
rằng giữ lời không phải
vì sợ bị trách, mà
vì kính trọng người đang
chờ mình. Nó biết báo
trước khi lỗi hẹn, biết
nhận sai khi quên, biết
không dùng lời nói để
mua vui nhất thời. Nhà
ấy vẫn có ngày bận
rộn, vẫn có khi việc
đời chen ngang. Nhưng mỗi
khi không làm được điều
đã nói, cha mẹ không
lẩn tránh. Họ giải thích,
xin lỗi, rồi tìm cách
làm lại bằng sự thành
thật. Nhờ vậy, con cái
trong nhà tin lời cha
mẹ như tin bếp lửa
mỗi chiều sẽ cháy. Lòng
tin ấy không ồn ào,
nhưng là mái che cho
những năm tháng lớn lên
khỏi nhiều nghi ngờ lạnh
lẽo. Nhà có nề không
phải vì người lớn nói
nhiều điều hay, mà vì
họ giữ được điều đã
nói. Cha mẹ biết quý
lời hứa nhỏ, con cái
sẽ học được cách quý
chữ tín lớn trong