Trong một nhà có nhiều
con, điều khó nhất không
phải chia bát cơm cho
đều, mà là chia lòng
thương cho sáng. Cha mẹ
thiên lệch một chút, anh
em có thể mang vết
nghi ngờ suốt nhiều năm.
Lòng trẻ nhỏ rất nhạy
với những điều người lớn
tưởng là vô tình.
Có gia đình nọ, người
con cả siêng năng, người
con út yếu hơn nên
thường được mẹ bênh. Ban
đầu ai cũng nghĩ đó
là thương xót, nhưng lâu
ngày người anh thấy công
sức mình như chiếc áo
phơi mãi không ai nhìn.
Sự im lặng ấy không
phải ngoan, mà là tủi
thân chưa biết nói.
Một hôm mùa gặt về,
người anh gánh lúa từ
đồng xa. Người em ở
nhà làm vỡ chum nước,
mẹ lại trách anh không
trông nom. Lời trách ấy
như hòn đá rơi vào
giữa hai anh em.
Người cha thấy con cả
lặng im bên bếp, còn
con út cúi mặt không
dám nhìn anh. Ông hiểu
sự không công bằng không
chỉ làm một người tủi,
mà còn khiến người được
bênh cũng mang nợ trong
lòng. Một nhà như vậy
lâu ngày sẽ có người
thương mà vẫn
thấy cô đơn.
Đêm ấy, ông nhớ lời
ông nội từng dạy: Cha
mẹ là cán cân trong
nhà, lệch bên nào thì
lòng con nghiêng bên ấy.
Cán cân không cần cứng,
nhưng phải ngay thì nhà
mới yên. Nghĩ đến đó,
ông không dám để ngày
mai lặp lại như cũ.
Sáng hôm sau, ông gọi
cả hai con ra sân.
Việc ai làm đúng thì
khen, việc ai làm sai
thì nhận, không vì lớn
mà bắt chịu hết, không
vì nhỏ mà được né
tránh. Lời nói ấy làm
sân nhà sáng hơn. Hai
đứa trẻ nghe xong, lần
đầu thấy lỗi lầm được
đặt đúng chỗ.
Người mẹ cũng nhận ra
thương con út không phải
là che hết lỗi. Bà
nắm tay em, bảo xin
lỗi anh vì chiếc chum
vỡ. Bà cũng cảm ơn
người anh đã gánh lúa
cả ngày, để công sức
không bị bỏ quên. Lời
xin lỗi nhỏ làm căn
nhà nhẹ đi rất nhiều.
Người anh nghe lời cảm
ơn, lòng dịu xuống. Người
em được dạy nhận lỗi,
cũng bớt sợ anh. Khi
cha mẹ công bằng, tình
anh em không còn phải
đứng giữa bóng thiên vị.
Từ đó, trong nhà có
việc gì, cha mẹ hỏi
rõ trước khi phán. Đứa
lớn không bị ép làm
mái che cho mọi lỗi
nhỏ, đứa nhỏ không được
dùng yếu đuối làm tấm
áo tránh trách nhiệm.
Cổ nhân dạy, nước chia
ruộng phải theo mương thẳng,
nghiêng một chút thì ruộng
bên úng, ruộng bên khô.
Lòng cha mẹ cũng vậy,
thương mà lệch sẽ làm
phúc nhà mất cân.
Ngày tháng qua, hai anh
em học cách đỡ đần
nhau. Người anh chỉ em
buộc bó lúa, người em
giữ nước cho anh rửa
tay. Không ai thấy mình
bị bỏ rơi, nên cũng
không cần tranh
phần thương yêu.
Có lần người em làm
sai, tự bước ra nhận
trước khi mẹ hỏi. Người
anh không cười nhạo, chỉ
giúp em sửa lại. Nếp
công bằng đã biến lỗi
lầm thành bài học, không
biến thành mầm oán.
Cha mẹ công bằng không
phải là thương con giống
hệt nhau trong mọi việc,
mà là nhìn từng việc
cho đúng, từng lòng cho
thấu. Công bằng có tình
thương sẽ khiến con vừa
phục, vừa yên.
Con cái biết thương nhau
khi cha mẹ biết giữ
cán cân trong nhà. Đừng
để một chút thiên vị
hôm nay thành bức tường
ngày mai; thương cho sáng
thì anh em mới còn
đường nương tựa lâu dài.