Nhiều người nghĩ cha mẹ
xin lỗi con là mất
uy. Nhưng cổ nhân trọng
đạo lý hơn thể diện:
người lớn biết nhận sai
thì nhà có gốc ngay,
con cái mới học được
sự thật thà. Uy nghi
thật sự không nằm ở
chỗ không bao giờ cúi
đầu, mà ở chỗ biết
cúi đầu đúng lúc.
Có người mẹ vì nghe
lời hàng xóm mà trách
oan con làm mất túi
gạo. Đứa trẻ khóc không
thành tiếng, chỉ đứng nép
bên chum nước. Lời trách
nặng rơi xuống trước khi
sự thật kịp lên tiếng.
Oan ức của trẻ nhỏ
tuy không lớn tiếng, nhưng
nằm rất lâu trong mắt.
Chiều ấy, người cha tìm
thấy túi gạo đặt nhầm
sau kho củi. Cả nhà
im lặng. Người mẹ bối
rối, nhưng lòng tự ái
khiến bà chỉ nói nhỏ:
Thôi, tìm thấy rồi thì
thôi. Câu nói ấy không
chữa được vết oan vừa
mở ra.
Đứa trẻ không cãi, nhưng
từ hôm đó ít chạy
đến bên mẹ. Nó làm
việc cẩn thận hơn, nói
ít hơn, như người trong
lòng dựng một bức vách
mỏng để tự che mình.
Bức vách ấy càng mỏng
càng làm người mẹ đau
lòng khi nhận ra.
Đêm xuống, người mẹ nhìn
con ngủ quay mặt vào
tường. Bà nhớ mình từng
dạy con phải nhận lỗi
khi sai, vậy mà hôm
nay chính bà lại trốn
sau hai chữ làm mẹ.
Nghĩ đến đó, bà hiểu
mình phải dạy con bằng
sự thật trước.
Sáng hôm sau, bà gọi
con ra hiên. Trước mặt
cha và bà nội, bà
nói: Mẹ đã trách oan
con, mẹ xin lỗi. Câu
nói ấy run run, nhưng
làm buổi sáng trong nhà
sáng hơn cả nắng. Bà
nội khẽ gật đầu, như
thấy nếp nhà vừa được
đặt lại ngay ngắn.
Đứa trẻ ngẩng lên, mắt
còn ngạc nhiên. Nó không
thấy mẹ thấp đi, chỉ
thấy mẹ gần hơn. Một
lời xin lỗi đúng lúc
có thể kéo đứa con
ra khỏi góc buồn mà
người lớn vô tình đẩy
vào. Từ hôm ấy, đứa
trẻ biết rằng người lớn
cũng có thể sửa mình.
Người cha cũng học theo.
Có lần nóng giận vì
con làm vỡ đèn dầu,
ông mắng quá lời. Tối
đó, ông đặt tay lên
vai con, nhận mình đã
nặng tiếng. Đứa trẻ nghe
xong, nước mắt
mới rơi được.
Từ đó, trong nhà có
một nếp mới: ai sai
thì nhận, dù lớn hay
nhỏ. Lỗi lầm không còn
là cớ để người lớn
giữ uy, cũng không còn
là hòn đá đè lên
lòng con.
Cổ nhân dạy, nước trong
không sợ nhìn thấy đáy.
Người ngay không sợ nhận
điều mình sai. Cha mẹ
biết xin lỗi không làm
phép nhà lỏng lẻo, mà
làm phép nhà
có công bằng.
Đứa con lớn lên, khi
lỡ làm buồn em, nó
cũng biết cúi đầu xin
lỗi. Nó học được rằng
xin lỗi không phải thua,
mà là mở cửa để
tình thân còn đi qua.
Có người ngoài bảo, trẻ
nhỏ biết gì mà phải
xin lỗi. Người mẹ chỉ
mỉm cười: Chính vì trẻ
nhỏ còn đang học, nên
ta càng phải dạy bằng
việc làm thật, không phải
bằng lời cao.
Nhà yên không phải vì
không ai sai. Nhà yên
là vì sau mỗi lần
sai, có người đủ can
đảm quay lại sửa bằng
lời thật lòng. Một lời
xin lỗi có thể vá
lại chỗ rách mà im
lặng làm rộng thêm.
Cha mẹ biết xin lỗi
con cái là dạy con
kính trọng sự thật. Khi
trong nhà không ai phải
giấu lỗi để giữ mặt
mũi, tình thân sẽ nhẹ
hơn, lòng con sẽ sáng
hơn, và phúc nhà cũng
bền hơn.