1
00:00:00,000 --> 00:00:00,920
Một người đi đường hẹp

2
00:00:00,920 --> 00:00:02,140
mà lòng ngay, bước chân

3
00:00:02,140 --> 00:00:03,380
tuy chậm nhưng không sợ

4
00:00:03,380 --> 00:00:04,720
bóng mình. Cổ nhân nói,

5
00:00:05,000 --> 00:00:06,040
đường đời rộng hay hẹp

6
00:00:06,040 --> 00:00:06,880
trước hết nằm ở cái

7
00:00:06,880 --> 00:00:07,840
tâm có thẳng hay không.

8
00:00:08,520 --> 00:00:09,320
Người thẳng lòng đi trong

9
00:00:09,320 --> 00:00:10,340
tối vẫn tự soi được

10
00:00:10,340 --> 00:00:12,040
bước chân. Đó là phép

11
00:00:12,040 --> 00:00:13,480
tu thân đầu tiên. Ở

12
00:00:13,480 --> 00:00:14,700
một làng ven núi, có

13
00:00:14,700 --> 00:00:15,600
anh tiều phu nghèo tên

14
00:00:15,600 --> 00:00:17,160
Lâm. Nhà chỉ có mái

15
00:00:17,160 --> 00:00:18,860
tranh, cơm thường độn khoai,

16
00:00:19,100 --> 00:00:20,120
nhưng ai gửi đồ, nhờ

17
00:00:20,120 --> 00:00:21,360
việc, anh đều giữ trọn

18
00:00:21,360 --> 00:00:22,240
như giữ vật của mình.

19
00:00:22,920 --> 00:00:23,880
Anh dạy con rằng nghèo

20
00:00:23,880 --> 00:00:25,260
không được cong lòng. Một

21
00:00:25,260 --> 00:00:26,540
hôm, trên đường gánh củi

22
00:00:26,540 --> 00:00:27,700
về chợ, Lâm nhặt được

23
00:00:27,700 --> 00:00:28,700
túi bạc rơi dưới gốc

24
00:00:28,700 --> 00:00:30,440
đa. Trong túi còn kèm

25
00:00:30,440 --> 00:00:31,440
mảnh giấy ghi tên chủ,

26
00:00:31,440 --> 00:00:32,340
là người buôn lụa vừa

27
00:00:32,340 --> 00:00:33,640
đi qua bến cũ. Anh

28
00:00:33,640 --> 00:00:34,880
hiểu lấy thì dễ, trả

29
00:00:34,880 --> 00:00:36,520
mới khó. Người hàng xóm

30
00:00:36,520 --> 00:00:37,760
thấy vậy liền bảo, trời

31
00:00:37,760 --> 00:00:39,080
cho thì cứ nhận, nghèo

32
00:00:39,080 --> 00:00:40,000
lâu rồi cũng nên đổi

33
00:00:40,000 --> 00:00:41,360
vận. Lâm chỉ lắc đầu,

34
00:00:41,620 --> 00:00:42,320
của không do mồ hôi

35
00:00:42,320 --> 00:00:43,420
mình làm ra thì cầm

36
00:00:43,420 --> 00:00:44,900
vào tay cũng nặng. Con

37
00:00:44,900 --> 00:00:46,300
trẻ nhìn cha, lòng càng

38
00:00:46,300 --> 00:00:47,700
phải ngay. Anh bỏ buổi

39
00:00:47,700 --> 00:00:49,100
chợ, lần theo dấu xe

40
00:00:49,100 --> 00:00:50,940
xuống bến sông. Mưa chiều

41
00:00:50,940 --> 00:00:52,140
làm đường đất trơn, gánh

42
00:00:52,140 --> 00:00:53,440
củi ướt sũng, nhưng túi

43
00:00:53,440 --> 00:00:54,400
bạc vẫn được buộc kín

44
00:00:54,400 --> 00:00:55,860
trong vạt áo nâu. Đường

45
00:00:55,860 --> 00:00:56,900
lầy thử chân, của rơi

46
00:00:56,900 --> 00:00:58,440
thử đức. Người buôn lụa

47
00:00:58,440 --> 00:00:59,660
tìm được của, mừng rơi

48
00:00:59,660 --> 00:01:00,900
nước mắt, muốn chia một

49
00:01:00,900 --> 00:01:02,380
nửa để tạ ơn. Lâm

50
00:01:02,380 --> 00:01:03,720
cúi đầu từ chối, nói

51
00:01:03,720 --> 00:01:04,800
chỉ xin ông nhớ rằng

52
00:01:04,800 --> 00:01:05,980
trong làng nhỏ vẫn còn

53
00:01:05,980 --> 00:01:07,000
người nghèo không bán lòng

54
00:01:07,000 --> 00:01:09,020
ngay. Bạc có giá, khí

55
00:01:09,020 --> 00:01:10,520
tiết không giá. Tiếng ấy

56
00:01:10,520 --> 00:01:11,800
lan ra khắp chợ. Có

57
00:01:11,800 --> 00:01:13,020
kẻ cười anh dại, có

58
00:01:13,020 --> 00:01:14,340
người thầm kính phục. Riêng

59
00:01:14,340 --> 00:01:15,620
Lâm vẫn sáng đi rừng,

60
00:01:15,840 --> 00:01:16,880
tối về nhóm bếp, không

61
00:01:16,880 --> 00:01:17,700
lấy lời khen làm áo

62
00:01:17,700 --> 00:01:19,340
mặc. Danh như khói bếp,

63
00:01:19,460 --> 00:01:21,140
việc thật mới còn. Ít

64
00:01:21,140 --> 00:01:22,340
lâu sau, quan huyện cần

65
00:01:22,340 --> 00:01:23,180
người coi kho lương cứu

66
00:01:23,180 --> 00:01:24,740
đói. Bao nhiêu người khéo

67
00:01:24,740 --> 00:01:26,120
miệng tự tiến cử, dân

68
00:01:26,120 --> 00:01:26,920
làng lại đồng thanh nhắc

69
00:01:26,920 --> 00:01:28,000
đến anh tiều phu từng

70
00:01:28,000 --> 00:01:29,400
trả túi bạc dưới mưa.

71
00:01:29,800 --> 00:01:30,680
Một việc nhỏ sáng hơn

72
00:01:30,680 --> 00:01:32,220
trăm lời khoe. Lâm nhận

73
00:01:32,220 --> 00:01:33,520
việc, ngày ngày cân thóc

74
00:01:33,520 --> 00:01:34,980
trước sân đình. Hạt nào

75
00:01:34,980 --> 00:01:36,120
của dân thì vào tay

76
00:01:36,400 --> 00:01:37,540
dân, hạt nào của kho

77
00:01:37,540 --> 00:01:38,780
thì ghi vào sổ, không

78
00:01:38,780 --> 00:01:40,020
vì người thân mà bớt,

79
00:01:40,020 --> 00:01:41,220
không vì kẻ mạnh mà

80
00:01:41,220 --> 00:01:42,740
thêm. Tay cầm cân, lòng

81
00:01:42,740 --> 00:01:44,240
càng phải nghiêm. Một viên

82
00:01:44,240 --> 00:01:45,960
lại nhỏ đem lễ đến,

83
00:01:45,960 --> 00:01:46,800
xin anh ghi thiếu mấy

84
00:01:46,800 --> 00:01:48,340
bao lương. Lâm đặt lễ

85
00:01:48,340 --> 00:01:49,460
xuống thềm, mời người ấy

86
00:01:49,460 --> 00:01:50,700
mang về, rồi nói sổ

87
00:01:50,700 --> 00:01:52,080
sách có thể xóa, nhưng

88
00:01:52,080 --> 00:01:53,200
vết cong trong lòng thì

89
00:01:53,200 --> 00:01:55,040
khó thẳng lại. Người nghe

90
00:01:55,040 --> 00:01:56,560
đều lặng im. Việc đến

91
00:01:56,560 --> 00:01:58,180
tai huyện đường, viên lại

92
00:01:58,180 --> 00:01:59,300
bị phạt, còn kho lương

93
00:01:59,300 --> 00:02:00,740
được yên. Dân nghèo qua

94
00:02:00,740 --> 00:02:02,120
mùa giáp hạt, nhiều nhà

95
00:02:02,120 --> 00:02:03,360
giữ được bữa cơm, nhiều

96
00:02:03,360 --> 00:02:04,300
đứa trẻ không phải rời

97
00:02:04,300 --> 00:02:05,800
quê đi xin ăn. Thiệt

98
00:02:05,800 --> 00:02:07,080
trước mắt thành phúc về

99
00:02:07,080 --> 00:02:08,240
sau. Bấy giờ người hàng

100
00:02:08,240 --> 00:02:09,020
xóm năm xưa mới thở

101
00:02:09,020 --> 00:02:10,720
dài. Nếu hôm ấy Lâm

102
00:02:10,720 --> 00:02:11,760
giấu túi bạc, có lẽ

103
00:02:11,760 --> 00:02:12,660
anh được vài bữa no,

104
00:02:12,920 --> 00:02:13,780
nhưng mất con đường mà

105
00:02:13,780 --> 00:02:14,620
dân làng mở cho bằng

106
00:02:14,620 --> 00:02:16,560
lòng tin. Lòng tin góp

107
00:02:16,560 --> 00:02:18,060
từ từng việc nhỏ. Cổ

108
00:02:18,060 --> 00:02:18,920
nhân ví lòng ngay như

109
00:02:18,920 --> 00:02:19,840
cây tre mọc giữa khe

110
00:02:19,840 --> 00:02:21,640
đá. Gió ép thì tre

111
00:02:21,640 --> 00:02:23,040
càng thẳng, đất hẹp thì

112
00:02:23,040 --> 00:02:24,240
rễ càng sâu; người giữ

113
00:02:24,240 --> 00:02:25,560
được gốc ấy, đi đâu

114
00:02:25,560 --> 00:02:27,080
cũng có chỗ đứng. Tre

115
00:02:27,080 --> 00:02:28,060
không nói nhiều mà vẫn

116
00:02:28,060 --> 00:02:29,880
đứng thẳng. Vì vậy, đừng

117
00:02:29,880 --> 00:02:30,840
than đường đời chật trước

118
00:02:30,840 --> 00:02:31,680
khi tự hỏi lòng mình

119
00:02:31,680 --> 00:02:33,220
có ngay hay chưa. Biết

120
00:02:33,220 --> 00:02:34,620
giữ lòng ngay, đường hẹp

121
00:02:34,620 --> 00:02:35,760
cũng thành rộng; đánh mất

122
00:02:35,760 --> 00:02:37,220
lòng ngay, đường rộng cũng

123
00:02:37,220 --> 00:02:38,740
hóa vực sâu. Tâm chính

124
00:02:38,740 --> 00:02:39,820
thì trời đất nhường lối.

125
00:02:40,040 --> 00:02:40,960
Giữ được hôm nay, mai

126
00:02:40,960 --> 00:02:41,440
sau không thẹn.