Cổ nhân dạy, tình thân
giống gốc đa sau đình,
đứng vững nhờ rễ ăn
sâu trong lòng tin. Nếu
ngày nào cũng tưới vào
đó sự nghi kỵ, gốc
chưa bị bão quật đã
tự mục từ bên trong.
Người có phúc biết hỏi
cho rõ trước khi nghi
cho nặng. Một chén trà
có chút cặn không có
nghĩa cả ấm nước đều
đục. Một lời chậm, một
ánh mắt lạ, một lần
quên hẹn cũng không nên
vội kết thành tội. Tâm
nghi kỵ thường lấy hạt
bụi nhỏ che cả sân
nhà. Khi cửa sổ phủ
sương, nhìn ra ngoài vật
gì cũng méo. Lòng người
cũng vậy, đã nghi thì
lời ngay cũng thành quanh
co, việc tốt cũng hóa
có ý. Muốn thấy người
thân rõ hơn, trước hết
phải lau bớt sương trong
lòng mình. Lòng tin như
sợi dây kéo nước, dùng
lâu phải biết giữ, không
nên cứ thử bằng cách
giật mạnh. Người lúc nào
cũng dò xét người thân
sẽ làm sợi dây mòn
nhanh hơn mọi sóng gió
bên ngoài. Gia đình nào
cũng có lúc im lặng,
lúc mệt, lúc mỗi người
mang một nỗi riêng. Đừng
thấy rêu trên mái mà
bảo nhà đã bỏ hoang.
Có khi người thân chỉ
đang yếu, không phải đang
đổi lòng. Nghi kỵ thích
đứng sau vách, nghe nửa
câu rồi tự viết nửa
còn lại. Nhưng nửa câu
do mình tưởng tượng thường
sắc hơn sự thật. Muốn
giữ tình, hãy bước ra
hỏi bằng lòng mềm, đừng
ngồi trong tối nuôi lời
đoán. Trong một đấu thóc
có vài hạt sạn, người
khôn nhặt sạn chứ không
đổ cả đấu đi. Tình
thân có hiểu lầm cũng
vậy, sửa điều sai, nói
điều chưa rõ, đừng vì
một lần vướng mà phủ
hết nghĩa tình. Nước ao
lặng mới soi được mặt
người. Lòng đang nổi sóng
thì đừng vội phán ai
đúng sai. Nhiều mối tình
thân không mất vì chuyện
lớn, mà mất vì những
lời buộc tội nói ra
lúc lòng chưa kịp lắng.
Áo cũ có đường chỉ
bung thì vá lại, không
đem đốt vì sợ rách
thêm. Người thân có điều
làm mình buồn cũng nên
tìm cách vá bằng đối
thoại. Đốt đi thì nhanh,
nhưng mùa lạnh tới mới
biết mình thiếu áo. Có
khi người về muộn vì
đường xa, không phải vì
quên nhà. Có khi lời
ít đi vì lòng mỏi,
không phải vì cạn thương.
Người tỉnh táo không để
một khoảnh khắc bất thường
thành bản án cho cả
đời quen thuộc. Trước khi
nghi người, hãy đặt tay
lên tim mình. Mình có
từng khiến ai phải chờ,
từng nói thiếu rõ, từng
mệt đến mức không giải
thích nổi không. Nhớ được
điều ấy, câu hỏi sẽ
dịu hơn và lòng cũng
bớt cứng. Tình thân là
cây cầu tre, đi qua
phải nhẹ chân. Mỗi lần
nghi oan là một nhịp
cầu bị nứt. Càng yêu
quý nhau, càng phải biết
hỏi thẳng mà không làm
nhục nhau, nói thật mà
không làm đứt cầu. Tin
nhau không phải nhắm mắt
trước lỗi sai, mà là
không dùng lỗi chưa rõ
để thiêu rụi lòng nhau.
Bếp lửa muốn ấm phải
biết thêm củi, không phải
cứ thổi mạnh nghi ngờ
cho tàn tro bay lên.
Vậy nên, đừng để lòng
nghi kỵ làm mục gốc
tình thân. Có điều chưa
rõ thì hỏi, có điều
chưa yên thì nói, có
vết nứt thì vá khi
còn nhỏ. Giữ được lòng
tin, nhà nghèo cũng ấm,
đường xa cũng còn chỗ
để quay về.