Cổ nhân dạy, tiền bạc
có thể cân bằng quả
cân, nhưng ơn nghĩa mà
đem cân từng đồng thì
tình đã nhẹ đi rất
nhiều. Có những điều người
ta làm cho nhau vì
lòng, nếu cứ đòi đo
đếm, lòng tốt sẽ hóa
thành món nợ lạnh.
Một bát cơm trong ngày
khó đôi khi quý hơn
mâm cao lúc dư dả.
Người biết ơn không hỏi
bát ấy đáng bao nhiêu
tiền, mà nhớ lúc mình
đói có ai đưa tay.
Đếm tiền thì dễ, đếm
được lòng người mới khó.
Đồng xu rơi xuống nong
kêu rất rõ, nhưng nghĩa
tình rơi vào lòng người
thì lặng. Đừng vì tiếng
đồng xu to hơn mà
tưởng nó nặng hơn ân
tình. Người sống sâu biết
phân biệt giá cả và
giá trị.
Có người cho ta chiếc
áo mưa cũ đúng lúc
đường xa. Áo ấy ngoài
chợ chẳng đáng bao nhiêu,
nhưng trong cơn mưa lại
che được cả một đoạn
tủi thân. Nếu chỉ tính
bằng tiền, ta sẽ phụ
mất cái tình
nằm trong đó.
Khi qua suối trơn, một
bàn tay kéo mình lên
không cần hóa đơn. Ân
nghĩa trong đời cũng vậy,
đẹp vì nó không mặc
cả. Nhớ ơn là giữ
ấm lòng mình, không phải
gom từng việc để sau
này đem ra hơn thua.
Hũ muối góc bếp ít
tiền nhưng thiếu nó bữa
cơm nhạt. Có những giúp
đỡ nhỏ cũng vậy, không
làm người ta giàu lên
ngay, nhưng làm ngày khó
bớt đắng. Đừng xem nhẹ
vì nó không lớn trên
sổ sách.
Một mái hiên cho trú
nắng không thành căn nhà
của mình, nhưng cũng đủ
để mình qua cơn mệt.
Người từng được che chở
nên giữ trong lòng sự
biết ơn vừa phải, không
nịnh bợ, không quên ơn,
không biến tình thành giá.
Sợi chỉ vá khăn rất
rẻ, nhưng nhờ nó chiếc
khăn còn dùng được. Lời
khuyên đúng lúc, một lần
bênh vực lặng thầm, một
sự nhường nhịn nhỏ cũng
là sợi chỉ giữ đời
mình khỏi rách thêm.
Người lái đò đưa mình
qua sông, qua rồi đừng
quay lại chê con đò
cũ. Trong đời có những
người chỉ giúp ta một
đoạn, nhưng đoạn ấy nếu
thiếu họ, mình đã không
tới bờ. Biết vậy là
đủ giữ nghĩa.
Nắm gạo gửi xa không
chỉ là gạo, mà là
nỗi lo của người gửi.
Người nhận nếu chỉ nhìn
số lượng sẽ không thấy
tình. Ơn nghĩa thường nằm
ở phần không ghi trên
giấy: sự nhớ đến nhau
khi chưa ai nhắc.
Một ngọn nến không bằng
mặt trời, nhưng trong đêm
tối nó vẫn là ánh
sáng. Đừng chê ơn nhỏ
vì nó không giải quyết
hết đời mình. Nhiều khi
chính ơn nhỏ ấy giữ
ta khỏi ngã trong khoảnh
khắc yếu nhất.
Có người ghi ơn trong
lòng, có người ghi nợ
trong sổ. Ghi trong lòng
thì biết sống tử tế,
ghi trong sổ thì dễ
thành tính toán. Ân nghĩa
cần được nhớ bằng đạo
đức, không phải dùng để
trói buộc nhau.
Một chén nước đưa đường
không làm người đi xa
hết khát cả đời, nhưng
làm bước chân lúc ấy
đỡ mỏi. Người tử tế
nhận chén nước thì nhớ
cái tình, trả được thì
trả, chưa trả được thì
sống sao cho
lòng không bạc.
Vậy nên, đừng đem ơn
nghĩa ra cân từng đồng.
Tiền có thể trả đủ,
nhưng tình phải giữ bằng
cách sống. Người biết nhớ
ơn mà không tính toán,
biết trả nghĩa mà không
khoe khoang, sẽ để phúc
khí ở lại lâu hơn
trong đời mình.