Trời vừa hửng sáng, một
ông lão cầm chổi tre
quét sân trước hiên nhà.
Lá rụng đêm qua được
gom gọn. Cổ nhân mượn
việc quét sân mà dạy
người: sân không quét thì
bụi đầy, lòng không quét
thì phiền não
cũng chất chồng.
Trong làng có anh học
trò chăm đọc sách nhưng
phòng lúc nào cũng bừa
bộn. Bàn mực đổ, áo
treo lộn xộn, thư cũ
chất thành núi. Anh thường
than tâm mình rối, nhưng
lại không chịu dọn từ
những việc ngay trước mắt.
Một hôm thầy đến thăm,
không giảng đạo lý cao
xa. Thầy chỉ lặng lẽ
nhặt từng tờ giấy, lau
chiếc bàn gỗ, mở cửa
sổ cho nắng vào. Căn
phòng sáng lên, tiếng thở
của người học trò cũng
nhẹ hơn.
Thầy nói, người muốn sửa
lòng trước hết phải biết
sửa nếp sống. Cái áo
gấp ngay ngắn nhắc ta
bớt cẩu thả. Chén trà
rửa sạch nhắc ta biết
kết thúc một việc. Sân
nhà gọn giúp tâm có
chỗ yên.
Nhiều người cứ đợi việc
lớn mới tu thân, nhưng
phúc thường bắt đầu từ
việc nhỏ. Quét một góc
sân, nhặt một chiếc lá,
xếp lại đôi dép. Mỗi
việc nhỏ đúng lúc là
một lần kéo lòng mình
về với hiện tại.
Buổi tối, ông lão trong
làng lại ngồi dưới đèn
dầu, tự hỏi hôm nay
mình đã nói lời nào
thừa, giận ai quá mức,
để điều gì làm lòng
vẩn đục. Ông gọi đó
là quét lòng
trước khi ngủ.
Quét lòng không phải tự
trách đến mệt mỏi. Quét
lòng là nhìn thấy bụi
để không để bụi thành
bùn. Một lời lỡ nói
thì mai xin lỗi, một
ý nghĩ xấu thì kịp
buông, một việc dang dở
thì ghi nhớ để làm
cho trọn.
Có người nhà cửa sang
trọng nhưng lòng còn mang
giận cũ. Có người mái
tranh đơn sơ mà tâm
sáng như sân vừa quét.
Sạch hay bẩn không chỉ
nằm trên nền đất, mà
còn nằm trong cách ta
giữ từng ý nghĩ.
Khi sân bẩn, khách đến
thấy ngay. Khi lòng bẩn,
người khác chưa chắc thấy,
nhưng lời nói sẽ nặng,
ánh mắt sẽ gắt, việc
nhỏ cũng dễ thành chuyện
lớn. Bụi trong lòng thường
lộ ra qua cách ta
đối đãi với
người gần nhất.
Vì vậy, mỗi sáng hãy
quét một việc trước cửa
nhà, mỗi tối hãy quét
một điều trong lòng. Đừng
coi thường nhịp điệu ấy.
Nước nhỏ lâu ngày còn
mòn đá, thói quen nhỏ
lâu ngày cũng đổi được
khí chất con người.
Người siêng quét sân không
phải vì sân mãi sạch,
mà vì biết bụi sẽ
trở lại. Người biết quét
lòng cũng vậy, không tự
nhận mình hoàn hảo, chỉ
không để lỗi cũ nằm
yên quá lâu trong tâm.
Trong gia đình, một người
biết dọn dẹp tâm mình
sẽ làm căn nhà bớt
nặng. Bớt giữ lời cay,
bớt gom chuyện cũ, bớt
để mặt lạnh qua đêm.
Nhà yên không chỉ nhờ
tường vững, mà nhờ lòng
người thường xuyên
được làm mới.
Nếu hôm nay lòng bạn
rối, đừng vội tìm chuyện
lớn để đổi đời. Hãy
bắt đầu bằng một góc
bàn sạch, một lời xin
lỗi nhỏ, một việc đã
hứa làm cho xong. Từ
chỗ gọn bên ngoài, đường
vào bên trong
cũng mở ra.
Sớm quét sân, tối quét
lòng. Đời người không sạch
nhờ một ngày cố gắng,
mà nhờ ngày nào cũng
chịu nhìn lại và sửa
một chút. Sân sáng thì
nhà nhẹ, lòng sáng thì
phúc khí tự
nhiên tìm về.