1
00:00:00,000 --> 00:00:01,420
Ở đời, lời chê làm

2
00:00:01,420 --> 00:00:02,680
ta đau một lúc, nhưng

3
00:00:02,680 --> 00:00:03,460
lời khen có thể làm

4
00:00:03,460 --> 00:00:05,240
ta say rất lâu. Người

5
00:00:05,240 --> 00:00:06,120
khôn không sợ người khác

6
00:00:06,120 --> 00:00:07,400
chê mình, chỉ sợ một

7
00:00:07,400 --> 00:00:08,440
ngày bản thân chết chìm

8
00:00:08,440 --> 00:00:09,580
trong lời khen. Cổ nhân

9
00:00:09,580 --> 00:00:10,620
dạy, càng được khen càng

10
00:00:10,620 --> 00:00:12,600
phải tỉnh. Khi ai cũng

11
00:00:12,600 --> 00:00:13,820
nói ta giỏi, ta dễ

12
00:00:13,820 --> 00:00:15,040
quên rằng mình vẫn còn

13
00:00:15,040 --> 00:00:16,120
thiếu sót. Khi ai cũng

14
00:00:16,120 --> 00:00:17,300
vỗ tay, ta dễ tưởng

15
00:00:17,300 --> 00:00:18,260
con đường nào mình đi

16
00:00:18,260 --> 00:00:19,600
cũng đúng. Lời khen nếu

17
00:00:19,600 --> 00:00:20,780
không biết giữ, sẽ biến

18
00:00:20,780 --> 00:00:21,600
thành sương mù che mắt.

19
00:00:22,780 --> 00:00:23,720
Có người khen vì thật

20
00:00:23,720 --> 00:00:24,960
lòng, cũng có người khen

21
00:00:24,960 --> 00:00:25,800
để ta mất cảnh giác.

22
00:00:26,600 --> 00:00:27,740
Miệng họ nói ngọt, nhưng

23
00:00:27,740 --> 00:00:28,880
lòng họ có thể đang

24
00:00:28,880 --> 00:00:30,340
chờ ta sơ hở. Người

25
00:00:30,340 --> 00:00:31,260
từng trải nghe lời khen

26
00:00:31,260 --> 00:00:32,360
bằng tai, nhưng xét người

27
00:00:32,360 --> 00:00:34,340
bằng việc làm. Một chút

28
00:00:34,340 --> 00:00:35,140
thành công nếu không biết

29
00:00:35,140 --> 00:00:36,340
cúi đầu, sẽ nuôi cái

30
00:00:36,340 --> 00:00:37,620
tôi thành ngọn núi. Khi

31
00:00:37,620 --> 00:00:38,820
cái tôi quá lớn, lời

32
00:00:38,820 --> 00:00:39,600
góp ý nào cũng thành

33
00:00:39,600 --> 00:00:40,880
khó nghe, người thân nào

34
00:00:40,880 --> 00:00:42,580
cũng thành phiền phức. Đó

35
00:00:42,580 --> 00:00:43,280
là lúc phúc bắt đầu

36
00:00:43,280 --> 00:00:45,500
mỏng đi. Cây lúa chín

37
00:00:45,500 --> 00:00:46,780
thì cúi đầu, người có

38
00:00:46,780 --> 00:00:47,940
phúc thì biết khiêm nhường.

39
00:00:48,300 --> 00:00:49,240
Người càng được trọng, càng

40
00:00:49,240 --> 00:00:50,020
phải nói ít hơn, nghe

41
00:00:50,020 --> 00:00:52,160
nhiều hơn. Bởi danh tiếng

42
00:00:52,160 --> 00:00:53,440
không giữ được người, chỉ

43
00:00:53,440 --> 00:00:54,240
đức hạnh mới giữ được

44
00:00:54,240 --> 00:00:56,820
phúc. Một lời chê thử

45
00:00:56,820 --> 00:00:57,860
sự nhẫn, còn một lời

46
00:00:57,860 --> 00:00:59,420
khen thử sự tỉnh. Bị

47
00:00:59,420 --> 00:01:00,220
chê mà không giận là

48
00:01:00,220 --> 00:01:01,340
khó, được khen mà không

49
00:01:01,340 --> 00:01:02,620
kiêu còn khó hơn. Người

50
00:01:02,620 --> 00:01:03,340
giữ được lòng bình trước

51
00:01:03,340 --> 00:01:04,440
cả hai, mới thật là

52
00:01:04,440 --> 00:01:06,620
người có căn cơ. Tiếng

53
00:01:06,620 --> 00:01:07,600
vỗ tay hôm nay chưa

54
00:01:07,600 --> 00:01:08,540
chắc còn ở ngày mai.

55
00:01:09,440 --> 00:01:10,220
Nếu sống chỉ để được

56
00:01:10,220 --> 00:01:11,160
khen, ta sẽ sợ mọi

57
00:01:11,160 --> 00:01:12,500
lời thật. Người nghiện tiếng

58
00:01:12,500 --> 00:01:13,420
vỗ tay thường đánh mất

59
00:01:13,420 --> 00:01:14,360
sự yên ổn bên trong

60
00:01:14,360 --> 00:01:16,500
mình trước tiên. Người thật

61
00:01:16,500 --> 00:01:17,380
lòng thương ta đôi khi

62
00:01:17,380 --> 00:01:18,720
nói lời khó nghe. Họ

63
00:01:18,720 --> 00:01:19,820
chỉ ra chỗ sai không

64
00:01:19,820 --> 00:01:21,000
phải để hạ ta xuống,

65
00:01:21,060 --> 00:01:21,860
mà để ta khỏi ngã

66
00:01:21,860 --> 00:01:23,160
sâu hơn. Biết quý lời

67
00:01:23,160 --> 00:01:24,140
góp ý là biết giữ

68
00:01:24,140 --> 00:01:25,180
đường lui cho chính mình.

69
00:01:26,240 --> 00:01:26,960
Ở đâu có lợi, ở

70
00:01:26,960 --> 00:01:28,040
đó dễ có lời nịnh.

71
00:01:28,040 --> 00:01:28,980
Khi ta còn hữu dụng,

72
00:01:29,080 --> 00:01:29,920
họ gọi ta là sáng

73
00:01:29,920 --> 00:01:31,020
suốt; khi ta sa cơ,

74
00:01:31,020 --> 00:01:32,000
họ lặng lẽ quay đi.

75
00:01:32,220 --> 00:01:33,160
Vì vậy, đừng đo lòng

76
00:01:33,160 --> 00:01:34,020
người bằng lời họ khen

77
00:01:34,020 --> 00:01:36,140
lúc ta đang lên. Mỗi

78
00:01:36,140 --> 00:01:37,600
tối nên tự hỏi, hôm

79
00:01:37,600 --> 00:01:38,380
nay mình có vì được

80
00:01:38,380 --> 00:01:39,360
khen mà nói quá lời

81
00:01:39,360 --> 00:01:40,780
không, có vì được trọng

82
00:01:40,780 --> 00:01:41,600
mà xem nhẹ ai không.

83
00:01:41,980 --> 00:01:42,840
Người biết tự soi mình

84
00:01:42,840 --> 00:01:43,740
sẽ không cần đời phải

85
00:01:43,740 --> 00:01:44,620
dạy bằng một cú ngã

86
00:01:44,620 --> 00:01:46,840
đau. Đời người may mắn

87
00:01:46,840 --> 00:01:47,700
nhất là có một người

88
00:01:47,700 --> 00:01:48,820
dám nói thật với mình.

89
00:01:49,260 --> 00:01:49,960
Người ấy có thể làm

90
00:01:49,960 --> 00:01:51,220
ta khó chịu, nhưng lại

91
00:01:51,220 --> 00:01:52,260
giữ ta khỏi lạc đường.

92
00:01:52,760 --> 00:01:53,580
Gần người nịnh thì vui

93
00:01:53,580 --> 00:01:54,940
tai, gần người thẳng thì

94
00:01:54,940 --> 00:01:57,140
bền phúc. Một việc làm

95
00:01:57,140 --> 00:01:57,980
được chưa phải đã hơn

96
00:01:57,980 --> 00:01:59,460
người. Một lần được khen

97
00:01:59,460 --> 00:02:00,480
chưa phải đã thành công

98
00:02:00,480 --> 00:02:02,080
lớn. Đường dài còn nhiều

99
00:02:02,080 --> 00:02:03,340
đoạn gập ghềnh, càng đi

100
00:02:03,340 --> 00:02:04,540
xa càng cần lòng khiêm

101
00:02:04,540 --> 00:02:06,980
tốn làm gậy chống. Có

102
00:02:06,980 --> 00:02:07,980
người sợ khiêm nhường thì

103
00:02:07,980 --> 00:02:09,420
bị xem nhẹ. Nhưng người

104
00:02:09,420 --> 00:02:10,400
thật có bản lĩnh không

105
00:02:10,400 --> 00:02:11,880
cần tự phô trương. Hương

106
00:02:11,880 --> 00:02:12,880
thơm của đức hạnh không

107
00:02:12,880 --> 00:02:14,060
ồn ào, nhưng ở lâu

108
00:02:14,060 --> 00:02:15,000
thì ai cũng nhận ra.

109
00:02:16,180 --> 00:02:17,380
Lời khen vốn không xấu,

110
00:02:17,620 --> 00:02:18,400
xấu là khi ta dùng

111
00:02:18,400 --> 00:02:19,320
nó để ru ngủ chính

112
00:02:19,320 --> 00:02:20,740
mình. Nghe khen rồi vui

113
00:02:20,740 --> 00:02:21,980
một chút cũng được, nhưng

114
00:02:21,980 --> 00:02:22,800
sau đó phải quay về

115
00:02:22,800 --> 00:02:24,100
làm việc, sửa mình, giữ

116
00:02:24,100 --> 00:02:26,260
lòng cho sạch. Người biết

117
00:02:26,260 --> 00:02:27,200
tỉnh trước lời khen thì

118
00:02:27,200 --> 00:02:28,380
ít mắc lỗi lớn. Họ

119
00:02:28,380 --> 00:02:29,400
không xem mình là trung

120
00:02:29,400 --> 00:02:30,640
tâm, không xem người khác

121
00:02:30,640 --> 00:02:32,040
là thấp hơn. Chính sự

122
00:02:32,040 --> 00:02:33,040
tỉnh táo ấy giúp họ

123
00:02:33,040 --> 00:02:34,260
đi chậm mà chắc, được

124
00:02:34,260 --> 00:02:36,320
quý mà không kiêu. Cổ

125
00:02:36,320 --> 00:02:37,760
nhân dạy, nghe chê đừng

126
00:02:37,760 --> 00:02:38,960
vội buồn, nghe khen đừng

127
00:02:38,960 --> 00:02:40,280
vội mừng. Lời khen chỉ

128
00:02:40,280 --> 00:02:41,460
là gió thoảng, nhân phẩm

129
00:02:41,460 --> 00:02:42,900
mới là gốc rễ. Đừng

130
00:02:42,900 --> 00:02:43,980
chết trong lời khen, hãy

131
00:02:43,980 --> 00:02:45,020
sống bằng sự tỉnh táo

132
00:02:45,020 --> 00:02:45,420
và khiêm nhường.