1
00:00:00,020 --> 00:00:01,280
Ở đời, người biết ít

2
00:00:01,280 --> 00:00:02,320
thường muốn nói cho nhiều,

3
00:00:02,540 --> 00:00:03,420
còn người thật sự hiểu

4
00:00:03,420 --> 00:00:04,480
lại biết giữ lại vài

5
00:00:04,480 --> 00:00:05,820
phần. Không phải vì họ

6
00:00:05,820 --> 00:00:06,960
sợ, mà vì họ hiểu

7
00:00:06,960 --> 00:00:08,020
lời nói ra rồi khó

8
00:00:08,020 --> 00:00:09,640
thu về. Cổ nhân dạy,

9
00:00:09,640 --> 00:00:10,420
người khôn không nói hết

10
00:00:10,420 --> 00:00:12,600
điều mình biết. Một câu

11
00:00:12,600 --> 00:00:13,660
nói đúng nhưng sai lúc,

12
00:00:13,780 --> 00:00:14,720
sai chỗ, cũng có thể

13
00:00:14,720 --> 00:00:16,220
thành mầm họa. Biết mà

14
00:00:16,220 --> 00:00:17,280
nói hết, có khi làm

15
00:00:17,280 --> 00:00:18,380
người khác mất mặt, làm

16
00:00:18,380 --> 00:00:19,980
lòng người sinh oán. Người

17
00:00:19,980 --> 00:00:20,880
có phúc biết chọn lời

18
00:00:20,880 --> 00:00:22,940
trước khi mở miệng. Có

19
00:00:22,940 --> 00:00:23,780
những điều nhìn thấy nhưng

20
00:00:23,780 --> 00:00:25,040
không cần vạch trần. Có

21
00:00:25,040 --> 00:00:25,940
những lỗi của người khác,

22
00:00:26,080 --> 00:00:27,000
biết rồi chỉ nên để

23
00:00:27,000 --> 00:00:28,680
trong lòng. Giữ lại một

24
00:00:28,680 --> 00:00:29,940
phần không phải giả dối,

25
00:00:30,140 --> 00:00:30,920
mà là để chừa cho

26
00:00:30,920 --> 00:00:33,320
người ta đường sửa. Nhiều

27
00:00:33,320 --> 00:00:34,200
người vừa hiểu được chút

28
00:00:34,200 --> 00:00:35,060
chuyện đã vội chứng tỏ

29
00:00:35,060 --> 00:00:36,600
mình nhìn xa. Nhưng càng

30
00:00:36,600 --> 00:00:37,860
cố chứng tỏ, càng dễ

31
00:00:37,860 --> 00:00:38,940
làm người khác đề phòng.

32
00:00:39,260 --> 00:00:40,200
Sự sáng suốt thật sự

33
00:00:40,200 --> 00:00:41,440
không cần ồn ào, nó

34
00:00:41,440 --> 00:00:42,420
nằm trong cách ta xử

35
00:00:42,420 --> 00:00:44,800
sự. Chuyện trong nhà, kế

36
00:00:44,800 --> 00:00:45,840
hoạch trong lòng, khó khăn

37
00:00:45,840 --> 00:00:47,140
riêng tư, không phải ai

38
00:00:47,140 --> 00:00:48,300
cũng đáng nghe. Nói hết

39
00:00:48,300 --> 00:00:49,920
cho người ngoài biết, đôi

40
00:00:49,920 --> 00:00:51,040
khi là trao dao cho

41
00:00:51,040 --> 00:00:52,520
người khác cầm. Người khôn

42
00:00:52,520 --> 00:00:53,560
giữ miệng như giữ cửa

43
00:00:53,560 --> 00:00:55,880
nhà. Nhìn thấu một người

44
00:00:55,880 --> 00:00:56,740
chưa chắc phải nói ra.

45
00:00:57,440 --> 00:00:58,600
Có khi im lặng quan

46
00:00:58,600 --> 00:00:59,460
sát còn sáng hơn lời

47
00:00:59,460 --> 00:01:00,900
phán xét. Người từng trải

48
00:01:00,900 --> 00:01:01,920
không vội kết luận trước

49
00:01:01,920 --> 00:01:02,980
mặt đám đông, vì họ

50
00:01:02,980 --> 00:01:03,900
biết lòng người luôn có

51
00:01:03,900 --> 00:01:06,160
nhiều lớp. Sự thật nếu

52
00:01:06,160 --> 00:01:07,020
nói bằng dao sẽ làm

53
00:01:07,020 --> 00:01:08,900
người nghe chảy máu. Sự

54
00:01:08,900 --> 00:01:09,820
thật nếu nói bằng lòng

55
00:01:09,820 --> 00:01:10,940
thiện, mới có cơ hội

56
00:01:10,940 --> 00:01:12,180
được tiếp nhận. Người khôn

57
00:01:12,180 --> 00:01:13,520
không giấu điều cần nói,

58
00:01:13,840 --> 00:01:14,580
nhưng biết nói sao cho

59
00:01:14,580 --> 00:01:15,740
người khác còn muốn nghe.

60
00:01:16,680 --> 00:01:18,060
Có lúc im lặng bị

61
00:01:18,060 --> 00:01:19,160
xem là yếu, nhưng người

62
00:01:19,160 --> 00:01:20,040
biết im đúng lúc mới

63
00:01:20,040 --> 00:01:21,520
mạnh. Tranh thắng một câu

64
00:01:21,520 --> 00:01:22,440
có thể thỏa lòng một

65
00:01:22,440 --> 00:01:23,640
phút, còn giữ được hòa

66
00:01:23,640 --> 00:01:24,600
khí mới là thắng lâu

67
00:01:24,600 --> 00:01:26,680
dài. Nói chuyện với ai

68
00:01:26,680 --> 00:01:27,800
cũng nên chừa ba phần.

69
00:01:28,620 --> 00:01:29,540
Chừa cho họ thể diện,

70
00:01:29,740 --> 00:01:30,540
chừa cho mình đường lui,

71
00:01:30,720 --> 00:01:31,520
chừa cho tình nghĩa không

72
00:01:31,520 --> 00:01:33,140
đứt. Người nói cạn quá

73
00:01:33,140 --> 00:01:34,260
thường tưởng mình thẳng, nhưng

74
00:01:34,260 --> 00:01:35,120
thật ra là thiếu từ

75
00:01:35,120 --> 00:01:37,720
bi. Với người thân, ta

76
00:01:37,720 --> 00:01:38,680
càng dễ nói hết những

77
00:01:38,680 --> 00:01:40,380
lời nặng nhất. Vì nghĩ

78
00:01:40,380 --> 00:01:41,340
họ sẽ không bỏ mình,

79
00:01:41,340 --> 00:01:42,460
nên ta quên giữ miệng.

80
00:01:42,620 --> 00:01:43,760
Nhưng chính người gần nhất

81
00:01:43,760 --> 00:01:44,700
lại là người đau sâu

82
00:01:44,700 --> 00:01:45,960
nhất khi nghe lời thiếu

83
00:01:45,960 --> 00:01:48,000
chừng mực. Nghe được chuyện

84
00:01:48,000 --> 00:01:48,900
riêng của ai là một

85
00:01:48,900 --> 00:01:50,740
thử thách nhân phẩm. Truyền

86
00:01:50,740 --> 00:01:51,620
đi một câu chuyện có

87
00:01:51,620 --> 00:01:52,340
thể đổi lấy vài phút

88
00:01:52,340 --> 00:01:53,620
vui miệng, nhưng đánh mất

89
00:01:53,620 --> 00:01:54,920
sự tin cậy cả đời.

90
00:01:55,200 --> 00:01:56,440
Người có đức biết giữ

91
00:01:56,440 --> 00:01:57,440
chuyện người như giữ chuyện

92
00:01:57,440 --> 00:01:59,720
mình. Khi trong lòng còn

93
00:01:59,720 --> 00:02:01,080
giận, còn tự ái, còn

94
00:02:01,080 --> 00:02:02,340
muốn hơn thua, lời nói

95
00:02:02,340 --> 00:02:03,240
thường bị nhuộm màu tổn

96
00:02:03,240 --> 00:02:04,820
thương. Chờ lòng lắng xuống

97
00:02:04,820 --> 00:02:06,280
rồi hãy nói. Nước đục

98
00:02:06,280 --> 00:02:07,440
không soi được mặt, tâm

99
00:02:07,440 --> 00:02:08,460
loạn không sinh lời sáng.

100
00:02:09,680 --> 00:02:10,540
Nói nhiều chưa chắc khiến

101
00:02:10,540 --> 00:02:12,000
người nể. Một câu đúng

102
00:02:12,000 --> 00:02:13,220
lúc, đúng mực, có khi

103
00:02:13,220 --> 00:02:14,200
còn quý hơn trăm câu

104
00:02:14,200 --> 00:02:15,820
giải thích. Người khôn không

105
00:02:15,820 --> 00:02:16,700
dùng lời để lấp khoảng

106
00:02:16,700 --> 00:02:17,940
trống, họ để sự điềm

107
00:02:17,940 --> 00:02:18,880
tĩnh tự nói thay mình.

108
00:02:20,020 --> 00:02:21,300
Phúc không chỉ đến từ

109
00:02:21,300 --> 00:02:22,580
việc làm thiện, mà còn

110
00:02:22,580 --> 00:02:23,760
từ việc bớt tạo khẩu

111
00:02:23,880 --> 00:02:25,380
nghiệp. Một lời cay nghiệt

112
00:02:25,380 --> 00:02:26,240
có thể làm mất phúc

113
00:02:26,240 --> 00:02:27,460
đã tích nhiều ngày. Giữ

114
00:02:27,460 --> 00:02:28,540
miệng cho hiền là giữ

115
00:02:28,540 --> 00:02:29,520
đường bình an cho chính

116
00:02:29,520 --> 00:02:32,240
mình. Không nói hết không

117
00:02:32,240 --> 00:02:33,200
có nghĩa là yếu lòng

118
00:02:33,200 --> 00:02:34,560
hay che giấu. Đó là

119
00:02:34,560 --> 00:02:35,840
biết điều gì nên nói,

120
00:02:36,140 --> 00:02:37,080
điều gì nên để thời

121
00:02:37,080 --> 00:02:38,580
gian nói, điều gì nên

122
00:02:38,580 --> 00:02:39,580
để người tự ngộ ra.

123
00:02:41,480 --> 00:02:42,640
Người càng sâu càng ít

124
00:02:42,640 --> 00:02:43,900
làm ồn. Cổ nhân dạy,

125
00:02:43,900 --> 00:02:45,180
người khôn không nói hết

126
00:02:45,180 --> 00:02:46,280
điều mình biết, không phơi

127
00:02:46,280 --> 00:02:47,740
hết điều mình thấy, không

128
00:02:47,920 --> 00:02:49,240
đem lời sắc làm tổn

129
00:02:49,360 --> 00:02:50,260
thương người. Biết giữ miệng,

130
00:02:50,260 --> 00:02:50,560
giữ lòng,