Cổ nhân dạy, người đi
trong đêm còn biết sợ
hố sâu, nhưng người bị
lòng tham che mắt lại
tưởng hố sâu là đường
tắt. Thấy lợi mà quên
nguy, thấy được mà quên
mất, đó là lúc họa
đã đứng rất gần.
Một bát cơm vừa no
có thể nuôi thân, nhưng
mười bát tham thêm lại
làm lòng bất an. Người
biết đủ không nghèo, vì
họ còn giữ được giấc
ngủ yên và nụ cười
nhẹ sau một ngày dài.
Vì một chút lợi nhỏ
mà phụ lời hứa, người
ta tưởng mình khôn. Nhưng
chữ tín mất đi không
mua lại được bằng bạc.
Lợi nhỏ vào tay, nghĩa
lớn rời khỏi cửa, nhà
ấy khó còn phúc lâu.
Tiền có thể mua nhà
rộng, nhưng không mua được
lòng yên. Nếu mỗi đồng
kiếm được đều kèm sợ
hãi, nghi kỵ và hổ
thẹn, thì kho đầy vàng
cũng chỉ là chiếc lồng
nhốt một đời mỏi mệt.
Trước một món lợi bất
ngờ, hãy chậm lại hỏi
lòng mình. Nó đến bằng
đường chính hay đường cong,
làm ai vui hay khiến
ai khóc. Người còn biết
tự hỏi thì chưa bị
lòng tham dắt
đi quá xa.
Của không thuộc về mình,
cầm lên đã nặng. Một
miếng lợi lấy của người
yếu thế có thể làm
đầy túi áo, nhưng làm
rỗng phúc đức. Đời trả
nợ rất lâu, chỉ là
không báo trước ngày đòi.
Không chỉ tiền bạc mới
khiến người ta lạc đường.
Tham danh, tham tiếng khen,
tham hơn người cũng làm
lòng mệt mỏi. Khi sống
chỉ để người khác nhìn
lên, ta rất dễ quên
nhìn lại mình.
Người tham càng được càng
thấy thiếu, như uống nước
mặn giữa biển. Một điều
chưa kịp vui đã lo
điều lớn hơn. Lòng không
có đáy thì phúc đổ
vào bao nhiêu
cũng mất hút.
Có những cánh cửa mở
ra không phải để bước
vào, mà để thử lòng
người. Người khôn thấy lợi
quá dễ thì biết dừng.
Vì thứ đến quá nhanh
thường cũng mang theo cái
giá không nhỏ.
Trong nhà, nếu ai cũng
chỉ tính phần hơn cho
mình, tình thân sẽ mỏng
như giấy cũ. Anh em
tranh một mảnh đất, con
cháu giành một món của,
cuối cùng mất nhiều hơn
thứ đang chia.
Người đi đường ngay có
thể chậm hơn kẻ luồn
lách, nhưng mỗi bước đều
ngủ được yên. Cây mọc
thẳng chịu gió lâu hơn
cây rỗng ruột. Phúc cũng
thích ở với người không
bán mình vì lợi.
Không phải miếng ngon nào
cũng nên ăn. Có thứ
lợi nhìn đẹp như mật,
nhưng bên trong là thuốc
độc. Người biết giữ mình
thà bỏ qua một cơ
hội, còn hơn mở cửa
cho tai họa vào nhà.
Nhặt được của rơi mà
trả lại, người ngoài thấy
thiệt, trời đất thấy sáng.
Có những lần không lấy,
chính là đang giữ phần
may cho ngày sau. Lòng
sạch thì đường về lúc
nào cũng còn.
Gia đình có phúc không
chỉ dạy con kiếm tiền,
mà còn dạy con biết
đủ, biết sợ điều sai,
biết thương phần của người
khác. Nếu lòng tham lớn
hơn đạo nghĩa, giàu mấy
cũng khó giữ nhà yên.
Người từng tham mà biết
tỉnh vẫn còn đường về.
Chỉ sợ sai rồi lại
cố che, được rồi lại
muốn thêm. Một lần dừng
đúng lúc có thể cứu
cả đời khỏi
trượt sâu hơn.
Vậy nên, thấy lợi hãy
nhớ đạo, thấy tiền hãy
nhớ nghĩa, thấy lòng mình
muốn thêm hãy hỏi đã
đủ chưa. Đừng để lòng
tham che mất đường về,
vì phúc lớn nhất là
còn giữ được mình.