Cổ nhân dạy, lời nói
khi nóng giận giống như
gáo nước lạnh hắt vào
bếp lửa thân tình. Một
câu buột miệng có thể
làm người nghe nhớ rất
lâu, còn người nói khi
nguôi giận mới thấy hối
tiếc. Giữ lời là giữ
tình. Miệng người là cửa
đi ra của phúc và
họa. Nói lời hiền thì
mở đường hòa khí, nói
lời độc thì tự kéo
mây đen vào nhà. Người
khôn trước khi mở miệng
thường để lòng lắng xuống
một nhịp. Nhiều người giữ
lễ với người ngoài, nhưng
lại dễ nặng lời với
người thân. Họ nghĩ thân
rồi thì không sao. Nhưng
người thân cũng có lòng,
cũng biết đau. Càng gần
nhau, lời nói càng cần
mềm hơn, không phải sắc
hơn. Cơn giận như cơn
mưa rào, rồi cũng tạnh.
Nhưng vết lời đã khắc
vào lòng người thì không
dễ xóa. Một lời xin
lỗi có thể vá lại,
nhưng vết nối vẫn nhắc
ta lần sau phải cẩn
trọng hơn. Có khi chỉ
cần chậm lại một nhịp,
bi kịch đã không thành.
Hít một hơi, uống một
ngụm nước, bước ra khỏi
cửa một lát. Người biết
dừng trước câu nặng là
người biết cứu một đoạn
duyên. Nói thật là điều
quý, nhưng nói thật không
có nghĩa là nói thô.
Một lời góp ý có
thể thẳng mà vẫn có
tình, rõ mà vẫn không
làm nhục người nghe. Sự
tử tế nằm ở cách
đưa sự thật đến tay
người khác. Trong lúc cãi
nhau, ai cũng muốn mình
đúng. Nhưng có khi thắng
được một câu lại thua
mất một lòng. Người có
trí biết hỏi mình, điều
ta sắp nói là để
giải quyết việc, hay chỉ
để làm người kia đau
hơn. Có những chuyện tưởng
khó nói, nhưng lời lành
làm đường đi bớt gập
ghềnh. Cùng một ý, nói
bằng khinh miệt thì thành
dao, nói bằng tôn trọng
thì thành chìa khóa. Người
biết dùng lời lành thường
giữ được cửa hòa khí.
Không phải im lặng nào
cũng là chịu thua. Có
khi im lặng là để
cơn giận không mượn miệng
mình gây họa. Đợi lòng
yên rồi nói lại, câu
chữ sẽ sáng hơn, người
nghe cũng dễ mở lòng
hơn. Trong nhà, trẻ nhỏ
học cách nói từ người
lớn. Nếu ngày ngày nghe
mắng mỏ, chúng tưởng thương
yêu cũng phải lớn tiếng.
Nếu thấy người lớn biết
xin lỗi và nói nhẹ,
chúng học được cách giữ
lòng nhau. Gia phong bắt
đầu từ giọng nói. Một
căn nhà có thể đầy
đủ đồ đạc mà vẫn
lạnh nếu trong đó toàn
lời cay nghiệt. Ngược lại,
một bữa cơm đơn sơ
cũng ấm nếu người trong
nhà biết nói lời đỡ
nhau. Hơi ấm của nhà
nhiều khi nằm ở miệng
người. Nếu lỡ nói nặng,
hãy xin lỗi sớm. Đừng
để tự ái biến một
câu sai thành tảng đá
chặn giữa hai người. Người
biết cúi đầu đúng lúc
không mất giá trị, họ
chỉ giữ lại điều đáng
quý hơn sĩ diện. Khi
người khác đang yếu lòng,
một câu vô tâm có
thể làm họ gục thêm.
Lúc ấy, đừng vội phán
xét. Một lời hỏi han,
một câu chậm rãi, một
sự lắng nghe đủ lâu
có thể là chiếc áo
ấm giữa mùa lạnh. Lời
tốt không mất tiền mua,
nhưng tích lại thành phúc
khí. Hôm nay an ủi
một người, mai giữ lại
một mối tình, lâu ngày
quanh ta tự nhiên bớt
gai góc. Người nói lời
lành thường đi đến đâu
cũng bớt sóng gió. Giữ
miệng không phải một ngày
là xong. Đó là việc
phải tập như tập tu,
nhất là lúc mệt, lúc
bị hiểu lầm, lúc lòng
đang bốc lửa. Người thắng
được cái miệng nóng của
mình đã thắng được một
phần lớn số mệnh. Vậy
nên, đừng để lời nói
nóng làm lạnh lòng người.
Có điều cần nói thì
nói cho rõ, nhưng