Cổ nhân dạy, người biết
chịu thiệt một chút không
phải là người ngu. Họ
chỉ nhìn xa hơn cái
lợi trước mắt. Có khi
nhường một phần nhỏ hôm
nay lại giữ được hòa
khí, giữ được lòng người,
và giữ được phúc cho
ngày sau. Có những cái
lợi rất nhỏ nhưng khiến
lòng người hẹp lại. Vì
hơn một đồng, hơn một
câu, hơn một phần, ta
làm mất đi sự rộng
rãi vốn quý hơn nhiều.
Người khôn không để lợi
nhỏ dắt mình vào đường
chật. Trong nhà hay ngoài
đời, có lúc nhường một
bước lại tránh được trăm
bước rối ren. Không phải
việc gì cũng cần phân
thắng bại đến cùng. Một
người biết dừng đúng lúc
thường giữ được mối duyên
mà người hơn thua đánh
mất. Một phần thiệt trước
mắt đôi khi giống như
hạt giống chôn xuống đất.
Lúc gieo thì tưởng mất,
nhưng đủ nắng mưa sẽ
nảy mầm. Người sống có
hậu không tính từng chút
một, vì họ tin điều
tử tế rồi sẽ quay
về theo cách khác. Tính
toán cần có, nhưng tính
quá dày thì tình người
mỏng đi. Ai cũng sợ
bị thiệt, cuối cùng chẳng
ai dám thật lòng với
ai. Người có phúc biết
phân biệt điều cần giữ
và điều có thể buông.
Có những lúc chịu thiệt
không phải vì yếu, mà
vì còn trọng nghĩa. Anh
em, bạn bè, hàng xóm,
nếu việc gì cũng cân
đo như chợ búa, tình
nghĩa sẽ dần cạn. Một
chút phần hơn nhường đi
có khi đổi lại sự
yên ổn dài lâu. Người
lúc nào cũng sợ mình
thiệt thường sống rất mệt.
Bữa cơm cũng so, lời
nói cũng so, công lao
cũng so. So mãi thì
mắt chỉ thấy thiếu, lòng
không còn chỗ để biết
ơn. Đời như vậy dù
được nhiều vẫn khó an.
Phúc khí thường thích ở
nơi lòng rộng. Người rộng
rãi không phải vung phí,
mà là không để một
chút lợi làm hỏng khí
chất của mình. Họ biết
giữ nguyên tắc, nhưng cũng
biết để đời có khoảng
thở. Nếu đã chọn nhường,
đừng vừa nhường vừa oán.
Nhường mà trong lòng ghi
sổ từng điều thì phúc
chưa kịp sinh, oán đã
mọc trước. Làm điều tốt
phải học cách làm cho
sạch, không đem nó thành
sợi dây buộc người khác.
Chịu thiệt một chút không
có nghĩa là để người
khác lợi dụng mãi. Cổ
nhân quý sự rộng lượng,
nhưng cũng quý sự tỉnh
táo. Việc nhỏ có thể
nhường, việc chạm đến đạo
lý và nhân phẩm thì
phải biết giữ ranh giới.
Người sống có hậu, ban
đầu có thể chậm hơn
người tranh giành. Nhưng đường
dài thường khác đường ngắn.
Khi người ta cần gửi
gắm, họ sẽ nhớ người
từng rộng lòng; khi trời
đất xoay vần, phúc cũng
tìm về nơi có gốc
lành. Trong gia đình, nếu
ai cũng chỉ nhìn phần
mình, mái nhà sẽ lạnh.
Cha mẹ bớt một chút
cho con, vợ chồng bớt
một chút cho nhau, anh
em bớt một chút hơn
thua, cơm rau cũng hóa
ấm. Nhà yên là phúc
lớn. Một chút thiệt thòi
cũng là bài học khiêm
nhường. Nó nhắc ta rằng
đời không phải lúc nào
cũng xoay quanh phần lợi
của mình. Khi cái tôi
bớt cao, đường đi bỗng
bớt vấp. Người khiêm thường
đi xa hơn người chỉ
biết giành. Làm người tử
tế đôi khi bị chê
là khờ. Nhưng khờ vì
không tính hại ai còn
hơn khôn mà làm lòng
mình tối lại. Người đời
nhìn một lúc, còn phúc
họa theo ta lâu dài.
Đừng vì vài lời cười
mà đổi mất lòng lành.
Có khi chịu thiệt một
chút lại làm lòng nhẹ
cả đời. Không vướng vào
tranh cãi, không mất ngủ
vì hơn thua, không để
một chuyện nhỏ kéo mình
xuống thấp. Nhẹ lòng cũng
là một loại giàu có
mà tiền không mua được.
Vậy nên, người biết chịu
thiệt một chút, phúc sau
sẽ đầy. Việc nhỏ nhường
được thì nhường, lợi nhỏ
buông được thì buông, nhưng
đạo lý thì giữ. Lòng
rộng thêm một tấc, đường
đời tự nhiên sáng thêm
một đoạn.