Chúng tôi có mười lăm phút để chứng minh Phù Quang không cần một dòng điện liên tục mới sống qua đêm.

Tôi chia bảng thành ba lớp. Lớp đầu là những thiết bị không được mất nguồn ngoài thời gian chuyển mạch cho phép: nhánh hỗ trợ thở, một tủ thuốc nhỏ và đèn thoát hiểm. Lớp thứ hai là tải cần cửa sổ ngắn: bơm nước, sạc bộ đàm, tủ đông, một mẻ nước nóng. Lớp cuối là mọi thứ có thể thay điện bằng nhiệt đã tích, pin đã sạc hoặc lao động chia ca.

Dịch Phong nhìn danh sách rồi tự tay gạch nồi giữ nhiệt.

“Bếp nấu xong trước cửa sổ điện,” anh nói. “Cháo và canh vào thùng ủ. Cơm chuyển sang hai mẻ nhỏ. Sau đó bếp tắt hoàn toàn.”

Tuyết Lan hỏi: “Nếu nhiệt giảm nhanh hơn dự tính?”

“Chúng ta có số đo ba ngày,” tôi đáp. “Mỗi thùng gắn đầu dò. Dưới ngưỡng thì dừng phát món đó, không bật điện tùy tiện.”

Tử Du chỉ vào bộ lưu điện hỏng. “Nhánh xanh dự phòng kiểu gì?”

“Không dùng cụm đó. Trạm Bắc Phù cấp một cửa sổ để nạp hai bộ nguồn nhỏ đã kiểm định. Sau đó vận hành đảo lưới: tách hoàn toàn khỏi tuyến cũ, cấp từng nhánh theo thứ tự biểu quyết. Không bao giờ nối song song hai nguồn.”

Bội San mở hộp khóa, kiểm tra mã của người dùng thiết bị hỗ trợ thở. “Người dùng đồng ý cho chuyển nguồn theo quy trình và có người ở tại chỗ. Tôi sẽ liên lạc, Tử Du thao tác, Gia Mẫn giám sát từ đây.”

“Không,” tôi nói. “Tử Du chỉ thao tác nếu cậu ấy tự xác nhận sẵn sàng. Đây không phải lúc mặc nhiên giao việc.”

Tử Du nuốt khan, đọc lại quy trình từng bước. Cậu hỏi hai điểm, yêu cầu tôi vẽ thêm hình vị trí khóa liên động rồi mới nói: “Em đồng ý.”

Phiếu biểu quyết tối qua trở thành bảng ưu tiên thật sự. Mọi người tụ tập, nghe tôi giải thích chúng tôi không thể giữ điện cho tất cả cùng lúc. Không ai được yêu cầu “hy sinh” chung chung. Từng khung giờ, từng thiết bị, từng phương án thay thế được đọc rõ. Người bán cá chấp nhận không chạy tủ đông trong đêm nếu nhiệt độ được ghi và hàng có thể chuyển sang kho lạnh vào sáng sớm. Nhóm giao hàng nhường sạc xe, đổi sang xe đạp và chia tuyến ngắn. Bếp chấp nhận không dùng quạt sau khi tắt lửa, mở luồng thông gió tự nhiên đã được Tuyết Lan kiểm tra.

Tôi gửi trung tâm một sơ đồ tải thấp đến mức họ gọi lại hỏi có nhầm không.

“Không nhầm,” tôi nói. “Tải bếp bằng không sau cửa sổ đầu. Nguồn dự phòng chỉ cấp theo nhánh tách, có khóa liên động cơ khí, người thao tác và người xác nhận chéo. Đây là danh sách công suất đo thực, không phải định mức thiết bị.”

“Cô chịu trách nhiệm trình tự?”

Tôi nhìn những cái tên bên cột xác nhận. “Tôi chịu trách nhiệm kỹ thuật. Việc vận hành được chia cho tổ tại chỗ theo biên bản đồng thuận.”

Đầu dây im lặng vài giây. “Cho phép thử một đêm có giám sát. Nếu vượt ngưỡng hoặc mất liên động, cắt ngay.”

Khi tôi đặt bộ đàm xuống, không ai reo. Đêm ấy quá lạnh để ăn mừng trước.

Cửa sổ điện bắt đầu lúc mười tám giờ mười hai. Trong bốn mươi bảy phút, bếp hoạt động hết nhịp nhưng không hỗn loạn. Dịch Phong chỉ đứng một trạm, giao quyền hai trạm còn lại cho những người đã nhận ca. Tử Du theo bảng đèn mới, Bội San xác nhận nhánh riêng tư, Tuyết Lan kiểm tra lối thoát và niêm phong. Tôi ở tủ phân phối, gọi từng lần đóng cắt.

Mười tám giờ năm mươi chín, trạm Bắc Phù báo chuẩn bị thu hồi cửa sổ. Hai bộ nguồn nhỏ đã đầy. Nước đã sôi, món ăn vào thùng ủ, bộ đàm được sạc, tủ thuốc đạt nhiệt độ. Tủ đông vừa kết thúc chu kỳ.

“Bếp sẵn sàng tắt,” Dịch Phong báo.

Tôi nhìn tải trên màn hình. “Nhóm cam một, ngắt.”

Đèn trên khu nấu tắt một dãy.

“Nhóm cam hai, ngắt.”

Quạt dừng. Chỉ còn tiếng kim loại co lại trong lạnh.

“Nhóm trắng, ngắt.”

Sạc xe, ổ nước nóng và tủ đông cùng rời nguồn. Đường biểu diễn hạ xuống sát đáy. Cuối cùng chỉ còn nhánh xanh, nhưng để chuyển sang chế độ đảo lưới, toàn bộ khu phải tắt hoàn toàn trong một khoảng ngắn.

Tôi bước đến công tắc chính. Dịch Phong đứng đó chờ.

“Ba nhịp nữa,” tôi nói. “Tôi đếm xong mới được đóng công tắc.”

Bàn tay anh đặt lên cần gạt màu đỏ.

“Một.”

Ngoài ngõ, mọi người đã vào vị trí.

“Hai.”

Tử Du báo khóa liên động sẵn sàng.

“Ba.”

Dịch Phong gạt cần. Bếp chìm vào bóng tối.

Trong bảy giây, cả Phù Quang không còn một bóng điện. Rồi từ ngõ Sương Chậm, Bội San báo thiết bị hỗ trợ thở đã chuyển nguồn ổn định. Tử Du đóng nhánh đèn thoát hiểm. Một dải sáng xanh mảnh hiện lên dọc lối đi. Không có nồi nào bật lại. Không có biển hiệu, quầy hàng hay chiếc ấm nào tranh công suất.

Những thùng ủ giữ nhiệt trong bóng tối. Người giao hàng dùng đèn pin gắn ngực chuyển suất ăn. Mỗi khi mở nắp, hơi nóng trắng xóa trào lên, mang theo mùi gạo, gừng và canh củ cải. Bếp Đèn Cam không sáng theo cách cũ, nhưng vẫn phục vụ.

Hai mươi mốt giờ, nhiệt độ một thùng canh hạ nhanh hơn mô hình. Dịch Phong nhìn tôi rồi nhìn công tắc dự phòng. Anh không chạm vào nó.

“Dừng món canh này,” anh nói. “Chuyển sang cháo và bánh.”

Một người nhận suất ăn hỏi có thể bật lại năm phút không. Anh lắc đầu. “Không lấy điện từ nhánh khác. Hôm nay chúng ta làm theo điều đã cùng chọn.”

Tôi thấy điều ấy khó hơn bất kỳ thao tác kỹ thuật nào anh đã làm. Chăm sóc, với Dịch Phong, từng đồng nghĩa không để ai thiếu thứ họ mong đợi. Đêm đó, anh học cách giữ an toàn bằng việc chấp nhận một món ăn không được phục vụ.

Gần nửa đêm, gió làm một tấm tôn sau kho bật chốt. Tuyết Lan và hai chủ quầy xử lý mà không gọi Dịch Phong. Tử Du hoàn tất lần chuyển nguồn thứ hai, đọc đủ từng bước. Bội San bàn giao hộp khóa cho người thay ca rồi ngồi uống cháo. Tôi rời màn hình đúng hai mươi phút khi kỹ sư trực trung tâm tiếp quản giám sát từ xa.

Không ai ở mọi vị trí. Vì thế, không vị trí nào bị bỏ trống.

Bốn giờ sáng, trạm Bắc Phù khôi phục một phần lưới. Chúng tôi không nối lại ngay. Tôi và Tử Du kiểm tra khóa liên động, đo điện áp, xác nhận toàn bộ nhánh trước khi chuyển. Dịch Phong đợi tín hiệu của tôi dù anh đã đứng cạnh công tắc suốt đêm.

“Có thể đóng,” tôi nói.

Anh gạt cần. Những bóng đèn trên bảng tải sáng lên từng màu. Bếp chỉ bật một dãy đèn, không bật nồi. Mọi người nhìn nhau trong ánh sáng nhợt của buổi sớm, rồi tiếng vỗ tay bắt đầu từ đâu đó cuối ngõ.

Tuyết Lan là người khóc trước. Bà quay đi rất nhanh, giả vờ kiểm tra niêm phong. Tử Du ôm bảng đèn như ôm cúp. Bội San lấy trong túi ra một gói kẹo gừng, chia cho từng người.

Dịch Phong đứng bên tôi, mắt đỏ vì thiếu ngủ. “Lần này đủ mẫu để vui chưa?”

Tôi nhìn đường tải nằm gọn dưới ngưỡng, rồi khóa màn hình.

“Đủ.”

Anh mỉm cười. Tôi cũng cười, không cần cúi mặt giấu đi.

Ba ngày sau, đội kiểm định hoàn tất đánh giá. Tuyến cũ bị cô lập đúng kế hoạch, không còn dây nối tự phát và không có điểm phát nhiệt nguy hiểm. Phương án đảo lưới được chấp nhận dưới dạng thử nghiệm có giám sát, với điều kiện thiết bị, người thao tác và lịch kiểm tra được ghi rõ.

Tổ hợp tác Ánh Cam được thành lập trong gian bếp vào một buổi chiều có nắng. Dịch Phong giữ giấy phép bếp nhưng ký thỏa thuận chia quyền vận hành. Bốn người giữ chìa khóa. Ba người được đào tạo an toàn. Bội San có người thay quản lý danh sách. Tuyết Lan phụ trách bảo hiểm và quỹ sửa chữa, chức vụ khiến bà vừa hài lòng vừa than phiền rằng mọi người cố tình giao việc khó nhất cho bà.

Tử Du trở thành người phụ trách bảng tải. Cậu in một tấm biển nhỏ: “Đúng màu mới cắm, đúng giờ mới bật, không hiểu thì hỏi.” Tôi sửa chữ “mới” lặp quá nhiều. Cậu từ chối vì nói nhịp điệu quan trọng hơn văn phong kỹ thuật.

Hàn Lưu Điện mời tôi trở lại đội thiết kế khả năng chống chịu với vai trò mới: không chỉ xây mô hình tải mà còn thiết kế quy trình lấy ý kiến tại chỗ. Tôi xin một tuần để suy nghĩ. Lần này, tôi không từ chối vì sợ mình từng sai. Tôi yêu cầu quyền dừng một phương án nếu dữ liệu vận hành của cư dân chưa đủ, và ngân sách để thử nghiệm cùng cộng đồng trước khi phê duyệt. Họ đồng ý một phần. Tôi thương lượng phần còn lại.

Cha gọi hỏi tôi có lại nhận hết việc về mình không. Tôi gửi ông ảnh lịch trực có tên năm người và một ô của tôi được đánh dấu “nghỉ”. Ông nhắn lại một câu: “Cuối cùng bảng của con cũng có chỗ trống.”

Dịch Phong không bán bếp. Nhưng anh cũng không hứa sẽ ở đó mãi mãi. Anh giữ quyền xem xét lại sau mỗi mùa rét, còn tổ hợp tác giữ quyền tiếp tục mà không phụ thuộc vào anh. Tối nghỉ đầu tiên, anh đi được nửa ngõ rồi quay lại hai lần. Lần thứ ba, Tử Du khóa cửa trước mặt anh.

Anh đến tìm tôi ở trạm Bắc Phù, mang theo hai hộp bánh hành cha tôi gửi.

“Bếp đuổi tôi,” anh nói.

“Đó gọi là thực thi lịch trực.”

“Cô có bận không?”

“Tôi còn mười phút bàn giao.”

“Tôi chờ.”

Anh ngồi ngoài hành lang, không bước vào phòng điều độ, không hỏi tôi có thể về sớm hay không. Mười phút sau, tôi tự tắt màn hình và đi ra.

Chúng tôi ăn bánh trên bậc thềm trạm điện. Không ai gọi đó là một cuộc hẹn. Nhưng khi anh hỏi tuần sau tôi có muốn ăn tối vào ngày cả hai cùng không trực, tôi nói có.

Mùa rét năm sau đến muộn hơn. Phù Quang có hệ thống dây mới ở các nhánh đủ điều kiện, nhưng mọi người vẫn giữ bảng tải và quy tắc đồng thuận. Họ nói điện ổn định không có nghĩa quyền quyết định lại được giao hết cho một người.

Một tối cuối mùa, tôi đến Đèn Cam sau giờ làm. Bếp sáng vừa đủ, không còn rực lên suốt đêm. Trên bảng trực, tên Dịch Phong nằm ở ba ô. Tên tôi ở một ô cố vấn kỹ thuật. Hai ngày cuối tuần của chúng tôi đều để trống.

Anh đứng bên bảng công tắc, không mặc tạp dề. “Tôi đã bàn giao.”

“Tôi đã kiểm tra. Anh bàn giao thiếu một hộp gừng.”

“Đó là tài sản cá nhân.”

“Ghi sai cột.”

“Cô đến đây để kiểm toán tôi à?”

“Tôi đến để hỏi một việc.”

Anh thôi cười, chờ tôi nói.

Tôi từng nghĩ sự tử tế là đoán đúng người khác cần gì rồi âm thầm làm hết. Sau năm đêm mất điện, tôi hiểu hỏi mới là phần khó. Hỏi nghĩa là chấp nhận người kia có thể từ chối, có thể sửa đề nghị của mình, có thể chọn một con đường không có mình trong đó.

“Tối nay anh ở lại vì muốn ở lại,” tôi nói, “hay vì nghĩ anh mắc nợ bếp này?”

“Vì muốn ở lại.” Anh nhìn thẳng vào tôi. “Còn cô?”

“Vì muốn ở lại.”

“Không phải vì cần giám sát công tắc?”

“Tôi có thể trở lại làm việc nếu anh tiếp tục hỏi.”

Anh cười, rồi nghiêm lại. “Tôi có thể hôn cô không?”

Lần trước anh hỏi chạm vào tay, tôi đã nói chưa sẵn sàng và anh dừng lại. Một năm qua, chúng tôi đã có rất nhiều lần hỏi như thế: có thể đợi không, có muốn đi cùng không, cần ở một mình không, có thể thay ca không. Tình cảm của chúng tôi không lớn lên nhờ một người luôn biết câu trả lời. Nó lớn lên vì cả hai được quyền nói thật.

“Có,” tôi đáp.

Anh chạm tay lên má tôi, chậm đủ để tôi có thể đổi ý. Tôi không đổi. Nụ hôn ấm, nhẹ và mang vị trà gừng. Phía sau anh, đồng hồ nhảy đến giờ đóng bếp.

Tử Du từ trong kho gọi vọng ra: “Ai gần bảng thì tắt giúp em!”

Dịch Phong không rời mắt khỏi tôi. “Tôi đang nghỉ.”

Tôi bật cười, với tay gạt công tắc. Dãy đèn trên bếp tắt đúng giờ, chỉ còn bóng cam nhỏ ngoài cửa dẫn đường cho người trực sau.

Thành phố vẫn sáng ở phía xa. Phù Quang không cần tranh với nó để chứng minh mình tồn tại. Bếp Đèn Cam cũng không cần một người thức mãi để giữ lửa.

Chúng tôi bước ra ngõ Sương Chậm, để sau lưng một căn bếp đã biết sáng, biết tắt, và biết chờ đến lượt người khác bật lên.