lúc này cũng chẳng có gì sai. Nhưng tôi không làm. Không phải vì không muốn, mà vì sợ một khi phá quy tắc, tôi sẽ phải gọi tên điều đang thay đổi.

Ngày thứ tám mươi tám, hai gia đình mời chúng tôi đến nhà tổ bên kia. Trên bàn đã đặt sẵn chìa khóa một căn nhà nhỏ trong khuôn viên và chiếc ấn nghi lễ bằng đá xám.

Chú Trường Lâm nói:

“Sau lễ, hai đứa tiếp tục làm người đại diện. Căn nhà này để hai đứa ở. Cảnh Tuyên giữ ấn. Minh Dao phụ trách các buổi gặp mặt bên nữ. Như vậy chuyện Minh Châu và Gia Hạo sẽ khép lại.”

Tôi nhìn chìa khóa, không chạm vào.

“Thỏa thuận của chúng cháu kết thúc sau một trăm hai mươi ngày.”

Bác Quang Dụ đáp: “Thỏa thuận riêng không thể đặt cao hơn danh dự hai nhà.”

“Vậy tại sao lúc cần người, mọi người dùng thỏa thuận để chúng cháu ký?”

“Bởi vì khi đó hai đứa chưa hiểu giá trị của vị trí này.”

Cảnh Tuyên đẩy chiếc ấn về giữa bàn. “Cháu không nhận.”

Chú Trường Lâm cau mày. “Cháu biết bao nhiêu người muốn được đứng đầu lễ không?”

“Vậy trao cho người muốn. Đừng trao cho người đã nói không.”

Bác Quang Dụ quay sang tôi. “Căn nhà này ở vị trí tốt. Sau này cháu mở văn phòng, quan hệ của gia đình sẽ giúp cháu có nhiều dự án.”

“Cháu đã có nghề. Cháu không đổi quyền lựa chọn lấy chỗ ở.”

Không khí lạnh hẳn. Người lớn không quen bị từ chối khi phần thưởng họ đưa ra vẫn còn nguyên trên bàn.

Chú Trường Lâm lấy ra hai bản gia phả sao chép.

“Nếu hai đứa không tiếp tục, tên Minh Châu và Gia Hạo sẽ bị gạch. Người từ chối trách nhiệm thì không thể vừa hưởng danh phận, vừa để người khác gánh hậu quả.”

Tôi thấy Cảnh Tuyên siết tay dưới bàn. Đó là lần hiếm hoi anh để lộ cơn giận.

“Tên của họ không phải vật trao đổi,” tôi nói.

Bác Quang Dụ đáp: “Chính hai đứa đã biến mọi thứ thành trao đổi.”

“Không. Chúng cháu biến sự im lặng thành điều khoản rõ ràng. Người biến tên người khác thành giá phải trả là bác.”

Bác Quang Dụ đứng dậy. “