Ngày thứ hai, cổng văn phòng bị vây bởi phóng viên. Tôi đi cửa sau, nhưng ở hành lang vẫn nghe rõ những câu hỏi vọng từ sảnh: Tôi quen Lục Cảnh Hành trước hay sau khi dự án mở thầu? Quỹ của gia đình anh đã chuyển bao nhiêu tiền vào căn nhà của bà ngoại? Cuộc hôn nhân có phải một phần của thỏa thuận đổi dự án? Không câu nào khó trả lời. Điều khó là mỗi câu đều trộn một sự thật với một kết luận sai. Tôi quen anh trước khi mở thầu. Quỹ từng giới thiệu đơn vị sửa mái, nhưng tôi thanh toán theo giá thị trường. Cuộc hôn nhân đúng là một thỏa thuận có lợi cho cả hai. Chính vì vậy, nó càng dễ bị kể thành giao dịch ngầm. Mạn Thanh đưa tôi vào phòng lưu trữ. Trên bàn có ba thùng tài liệu đã niêm phong. “Bản chấm ẩn danh còn nguyên,” cô nói. “Mã hồ sơ của cô được mở sau khi hội đồng ký điểm. Nhưng có một vấn đề khác.” Cô đưa tôi biên bản tiếp nhận. Phụ lục khai báo quan hệ của tôi được nộp đúng hạn, nhưng bản quét công khai thiếu hai trang: trang xác nhận Cảnh Hành không tham gia hội đồng và trang liệt kê toàn bộ chi phí sửa nhà. “Ai có quyền tạo bản quét?” tôi hỏi. “Ba nhân viên hành chính và văn phòng quỹ, vì hồ sơ này từng được gửi sang đó để đối chiếu nguồn vốn.” “Văn phòng quỹ nào?” “Bộ phận do Lục Chính Phong phụ trách.” Tôi không thấy bất ngờ. Chính Phong chưa từng phản đối tôi bằng lời thô lỗ. Ông luôn hỏi những câu có vẻ quan tâm: Một kiến trúc sư trẻ có chịu nổi chi phí căn nhà không? Cảnh Hành hy sinh quyền riêng tư như vậy có đáng không? Nếu hai người đã là vợ chồng, tại sao không để quỹ đứng tên một phần tài sản cho thuận tiện? Mỗi lần, tôi đều trả lời bằng giấy tờ. Có lẽ ông đã chờ một ngày giấy tờ bị tách khỏi ngữ cảnh. Mạn Thanh nói: “Tôi có thể công bố bảng điểm ngay. Nhưng nếu chỉ công bố bảng điểm, người ta vẫn hỏi vì sao hồ sơ của cô được vào vòng chấm.” “Tôi muốn kiểm toán cả quy trình.” “Việc đó sẽ mất ít nhất mười ngày.” Còn mười một ngày đến lịch ly hôn. “Tôi chờ được.” “Cô có quyền chọn phạm vi công khai,” Mạn Thanh nói. “Chúng tôi cần chứng minh quy trình. Không ai có quyền buộc cô công bố đời sống riêng nhiều hơn mức cần thiết.” Tôi nhìn ba thùng hồ sơ. “Nếu chỉ đưa kết luận, người ta sẽ nói chúng ta che giấu.” “Nếu đưa toàn bộ thỏa thuận hôn nhân, cô sẽ trao cho đám đông quyền phán xét từng bữa ăn, từng căn phòng.” “Tôi sẽ công khai phần lợi ích, điều khoản tài chính, quyền rời đi và danh sách xung đột. Những phần còn lại giữ kín.” Mạn Thanh gật đầu. “Đó là lựa chọn của cô. Không phải của quỹ, cũng không phải của chồng cô.” Từ “chồng” khiến tôi khựng lại. Mười một ngày nữa, cách gọi ấy sẽ hết hạn. Buổi chiều, tôi trở về căn nhà ven kênh và thấy ba thùng giấy đặt giữa phòng khách. Cảnh Hành đang tháo sách khỏi giá trong phòng phía đông. “Anh chuyển sớm vậy sao?” “Phóng viên đã tìm đến địa chỉ. Nếu anh còn ở đây, họ sẽ nói em đang phối hợp lời khai với anh.” “Chúng ta vốn đang sống cùng nhà.” “Và họ đang biến mọi điều vốn có thành nghi vấn.” Anh gấp một chiếc áo len, đặt vào vali. Căn phòng vốn ít đồ nhanh chóng trở nên trống. Trên bàn còn một chiếc cốc men trắng tôi mua nhầm hai cái. Anh cầm lên rồi đặt xuống. “Cốc đó anh mang đi,” tôi nói. “Nó được mua từ ngân sách chung.” “Giá mười tám tệ. Tôi từ bỏ quyền sở hữu.” Anh nhìn tôi một lúc. “Vậy anh nhận.” Chúng tôi luôn giỏi biến những điều không biết nói thành một thủ tục có thể hoàn thành. Tôi kể cho anh phạm vi công khai đã chọn. Anh nghe hết, không chen vào. “Anh đồng ý,” anh nói. “Tôi không cần anh đồng ý. Phần thông tin của tôi, tôi tự quyết.” “Anh biết. Anh chỉ muốn nói anh sẽ cung cấp phần của anh theo cùng phạm vi.” “Cảm ơn.” Anh kéo khóa vali. “Dư An, quyền biểu quyết của anh không thể giúp em trong việc này.” “Tôi đã bảo anh đừng dùng.” “Không phải vì em bảo.” Anh dừng lại. “Anh không còn quyền đó.” Tôi tưởng mình nghe nhầm. “Điều lệ mới vừa có hiệu lực hôm qua.” “Anh đã nộp lại quyền tạm thời từ bốn tháng trước.” “Vì sao?” “Dự án của em bước vào giai đoạn xin vốn mở rộng. Dù anh không tham gia quyết định, việc anh giữ quyền vẫn tạo xung đột lợi ích.” “Bốn tháng trước anh không nói với tôi.” “Anh nghĩ đó là việc của quỹ.” “Nhưng hôm qua anh nhắn có thể dùng quyền yêu cầu công bố hồ sơ.” “Anh nói sai.” Quai hàm anh căng lại. “Lúc thấy bài báo, anh đã nghĩ đến quyền mình từng có. Sau đó mới nhớ quyền ấy không còn. Anh gọi lại vì muốn giải thích, nhưng em đã nói để kiểm toán độc lập làm việc. Anh cho rằng giải thích lúc đó chỉ khiến em phải xử lý thêm cảm xúc của anh.” Tôi bật cười, một tiếng cười khô và mệt. “Anh đã tự bỏ thứ mà cuộc hôn nhân này giúp anh có được, nhưng không nói với tôi.” “Đúng.” “Anh biết tôi sắp đề nghị ly hôn không?” “Không.” “Vậy tại sao?” “Vì giữ nó không còn đúng.” Câu trả lời đơn giản đến tàn nhẫn. Ba năm trước, tôi từng nghĩ Cảnh Hành cần cuộc hôn nhân này nhiều như tôi. Hóa ra suốt bốn tháng cuối, anh không còn nhận được lợi ích nào mà vẫn ở lại. Một cách hiểu khác về ba năm bỗng mở ra, nhưng tôi chưa dám bước vào. “Anh vẫn có thể nói,” tôi bảo. “Anh sợ nếu nói, em sẽ nghĩ anh đang biến việc từ bỏ quyền thành lý do để em tiếp tục hôn nhân.” “Còn anh im lặng, tôi nghĩ anh chỉ đang chờ ngày thỏa thuận kết thúc.” Anh cúi nhìn chiếc cốc mười tám tệ trong tay. “Anh đã nhầm.” Đó không phải lời thú nhận. Nhưng lần đầu tiên, anh gọi sự im lặng của mình là một sai lầm. Ngày thứ ba, ban dự án mở cuộc họp báo ngắn. Mạn Thanh công bố quyết định kiểm toán, xác nhận tôi tạm rút khỏi vai trò trưởng nhóm và nhấn mạnh chưa có kết luận gian lận. Tôi không xuất hiện. Tôi ngồi trong studio của một người bạn, rà lại từng bản vẽ gốc để lập danh mục nguồn. Cảnh Hành gửi biên bản nộp lại quyền biểu quyết. Ngày trên văn bản đúng bốn tháng trước. Lý do ghi rõ: tránh xung đột lợi ích với dự án do người có quan hệ hôn nhân tham gia. Anh không che giấu quan hệ. Anh đã tự loại quyền của mình trước khi bất kỳ ai yêu cầu. Tôi thêm văn bản vào hồ sơ công khai. Buổi tối, Mạn Thanh gọi. “Có một thư điện tử mới bị tung lên,” cô nói. “Chỉ có ba dòng.” Tôi mở đường dẫn. Người gửi là tôi, ba năm trước. “Nếu đăng ký kết hôn trước ngày mười lăm, tôi có thể giữ căn nhà. Anh cũng kịp nhận quyền biểu quyết. Chúng ta nên làm việc này.” Ba dòng ấy là thật. Bài đăng không có phần thư phía trên, nơi Cảnh Hành đã đề nghị trước. Không có mười bảy câu hỏi của tôi về rủi ro. Không có bản trả lời anh đồng ý để hai luật sư độc lập kiểm tra. Chỉ còn lời tôi nói “chúng ta nên làm việc này”. Bình luận đổi giọng rất nhanh. Từ nghi vấn hưởng lợi sang kết luận tôi chủ động gài một cuộc hôn nhân để lấy nhà và dự án. Tôi đọc ba lần rồi tắt màn hình. Mạn Thanh hỏi: “Cô ổn không?” “Không. Nhưng tôi vẫn làm việc được.” “Bản đầy đủ ở đâu?” “Trong hộp thư của cả hai chúng tôi và hồ sơ luật sư.” “Cô muốn công bố không?” Tôi nhớ lời cô: quyền lựa chọn thuộc về tôi. “Nếu công bố ngay, người ta sẽ nghĩ tôi và Cảnh Hành đang đối đáp cảm xúc. Hãy xác minh nguồn trước. Tôi muốn biết ai lấy được bản này.” “Được.” Tôi gọi Cảnh Hành. Anh bắt máy ngay. “Anh đã thấy chưa?” “Rồi.” “Đừng đăng bản đầy đủ một mình.” “Anh đang định hỏi em.” “Trước hết gửi cho kiểm toán viên và công chứng thời gian lưu trữ.” “Anh đã liên hệ nhà cung cấp thư điện tử. Họ có thể xác nhận chuỗi thư không bị sửa.” “Sau khi có xác nhận, chúng ta cùng công bố phần liên quan.” “Được.” Tôi chờ anh nói thêm. Anh cũng chờ. Cuối cùng tôi hỏi: “Lá thư đầu tiên của anh viết gì?” Anh im lặng lâu hơn bình thường. “Anh viết rằng nếu em đồng ý, chúng ta có thể dùng cùng một việc để ngăn hai nơi bị biến thành tài sản thương mại. Anh viết rõ anh cũng có lợi.” “Còn gì nữa?” “Anh nói em có thể từ chối và anh sẽ giúp em khiếu nại quyền thuê dù câu trả lời là gì.” Tôi nhắm mắt. “Anh đã giữ lời đó chưa?” “Anh đã chuẩn bị hồ sơ khiếu nại trước khi em đồng ý. Luật sư của em có một bản.” Tôi chưa từng biết. “Vì sao anh luôn làm những việc quan trọng rồi không nói?” “Vì anh nghĩ nếu kết quả đủ rõ, lời giải thích không cần thiết.” “Con người không phải hồ sơ, Cảnh Hành.” “Anh biết rồi.” Giọng anh rất thấp. “Anh biết quá muộn.” Ngày thứ tư, kiểm toán viên phát hiện bản quét thiếu trang được tạo từ tài khoản hành chính thuộc văn phòng Chính Phong. Chưa đủ để kết luận ông trực tiếp thao tác, nhưng đủ để yêu cầu quỹ bảo toàn dữ liệu. Chính Phong gọi cho tôi. Ông vẫn lịch sự như mọi khi. “Dư An, chuyện đã lớn hơn một dự án. Nếu cháu rút hẳn hồ sơ, quỹ có thể giải thích đây là sai sót thủ tục và bảo vệ danh dự cho cả hai.” “Danh dự nào được bảo vệ bằng việc tôi nhận lỗi mình không làm?” “Cháu sắp ly hôn. Cảnh Hành cũng không còn quyền biểu quyết. Cháu giữ dự án để làm gì?” “Tôi không giữ dự án. Tôi giữ quyền được đánh giá bằng hồ sơ đầy đủ.” “Cô gái trẻ thường nghĩ sự thật tự nó có sức mạnh.” “Không. Tôi nghĩ sự thật cần chuỗi lưu trữ, chữ ký và người chịu trách nhiệm.” Ông im lặng. Tôi nói: “Văn phòng của chú đã tạo bản quét thiếu hai trang. Dữ liệu đang được bảo toàn.” “Cháu đang đe dọa chú?” “Tôi đang thông báo để chú không thể nói mình không biết.” Tôi kết thúc cuộc gọi và ghi lại thời gian, nội dung vào biên bản cá nhân. Không phải để trả thù. Tôi đã học trong nghề rằng một vết nứt chỉ trở thành bằng chứng khi người ta ghi nó xuất hiện ở đâu, khi nào và lan theo hướng nào. Ngày thứ năm, bản xác nhận chuỗi thư đến. Cảnh Hành và tôi gặp nhau tại văn phòng của Mạn Thanh. Đây là lần đầu chúng tôi ngồi cùng bàn kể từ khi anh chuyển đi. Anh đặt bản thư đầy đủ trước mặt tôi. Phần đầu đúng như anh đã kể. Dòng cuối có thêm một câu tôi không nhớ: “Nếu cậu thấy cách này làm tổn thương quyền lựa chọn của cậu, hãy coi như tôi chưa từng đề nghị.” Tôi đã trả lời sau mười chín phút. Tôi nhìn dấu thời gian. “Tôi quyết định nhanh thật.” “Em đã nghiên cứu điều lệ và hợp đồng nhà suốt ba ngày trước đó.” “Anh biết?” “Em gửi nhầm cho anh một bảng so sánh lúc hai giờ sáng.” Tôi nhớ ra. Tôi từng xóa thư ấy trong hoảng hốt, nhưng anh chỉ trả lời bằng một biểu tượng đã nhận. Mạn Thanh kéo chúng tôi trở lại công việc. “Có hai lựa chọn. Một, công bố toàn chuỗi thư, gồm cả những phần riêng tư không liên quan. Hai, công bố bản trích lục do công chứng viên xác nhận, giới hạn ở nguồn đề nghị, lợi ích hai bên, quyền từ chối và quá trình thuê luật sư.” “Tôi chọn hai,” tôi nói. Cảnh Hành gật đầu. “Tôi cũng vậy.” “Không,” Mạn Thanh nói. “Anh không cần đồng ý thay cô ấy. Anh chỉ xác nhận phần dữ liệu của anh.” Cảnh Hành sửa lại: “Tôi xác nhận công bố phần dữ liệu của tôi trong bản trích lục. Phần của Dư An do cô ấy quyết.” Một thay đổi rất nhỏ trong câu nói. Tôi vẫn nghe thấy. Bản trích lục được đăng lúc bốn giờ chiều. Nó không khiến mọi lời buộc tội biến mất, nhưng thay đổi câu hỏi. Người ta bắt đầu hỏi vì sao đoạn thư đầu bị cắt, ai hưởng lợi khi dự án bị hủy, và tại sao quỹ từng xác nhận không có thành viên tham gia chấm điểm. Quyền lực đổi chỗ không phải bằng một lời thanh minh, mà bằng một văn bản đủ nguồn gốc. Tối đó, tôi trở về căn nhà trống hơn một nửa. Trên bàn bếp có chiếc nồi hấp nhỏ Cảnh Hành quên mang. Tôi chụp ảnh gửi anh: “Tài sản cá nhân hay tài sản chung?” Anh trả lời: “Anh mua trước khi kết hôn. Nhưng nếu em cần, anh tặng.” Tôi gõ: “Không nhận quà tạo nợ tình cảm.” Ba chấm hiện lên rất lâu. “Vậy anh cho em mượn đến ngày ly hôn. Sau đó anh đến lấy nếu em cho phép vào nhà.” Tôi nhìn câu cuối. Anh đang học cách xin phép cho một ngày chưa đến. Tôi trả lời: “Được.” Rồi tôi thêm: “Anh có ăn tối chưa?” “Chưa.” Tôi nhìn căn bếp, nhìn hai chiếc bát vẫn còn trên giá. Tôi muốn bảo anh về. Nhưng “về” là một từ quá lớn đối với hai người đang tháo dỡ cuộc hôn nhân. Cuối cùng tôi viết: “Quán mì đầu ngõ còn mở. Nếu anh muốn, chúng ta gặp ở đó. Nơi công cộng, không liên quan điều khoản sinh hoạt chung.” Anh trả lời ngay: “Anh muốn.” Chúng tôi ăn đối diện nhau trong quán nhỏ. Không ai nói về việc quay lại nhà. Không ai dùng cuộc điều tra làm cớ để gần nhau. Lần đầu sau ba năm, đó giống một cuộc hẹn hơn bất kỳ bữa tối nào trong hôn nhân. Và cũng lần đầu, tôi hiểu tự do không nhất thiết đẩy hai người ra xa. Đôi khi, nó chỉ buộc họ phải nói rõ mỗi bước tiến lại gần.