PHẦN 1

Đợt hạn năm ấy đến sớm hơn lịch gieo trồng mười chín ngày.

Từ cuối tháng ba, lòng hồ Đông Tĩnh đã lộ đáy nứt trắng, bùn ven kênh khô thành từng mảng cong. Ba huyện thung lũng cùng gửi công văn khẩn về trung tâm giống vùng, yêu cầu cấp hạt chịu hạn trước khi đất mất hẳn độ ẩm. Trên bản đồ treo trong phòng họp, những vùng màu đỏ lan sát nhau như vết bỏng.

Tống Vãn Ninh đứng ở cuối bàn, áo choàng phòng thí nghiệm màu xanh xô thơm còn vương mùi cồn sát khuẩn. Trước mặt cô là hồ sơ kiểm định lô DH-417, giống kê lai chịu hạn, dự kiến cấp cho bảy hợp tác xã trong đợt cứu hạn đầu tiên.

Lục Khải Thành, giám đốc trung tâm, gõ ngón tay lên mặt bàn.

“Thời gian không chờ chúng ta. Sáng mai xe phải rời kho.”

Hàn Tố Quyên ngồi bên cạnh ông ta, bộ blazer màu cát thẳng nếp, giọng bình tĩnh nhưng ép chặt từng chữ.

“Ban phân bổ đã nhận danh sách hộ. Nếu lô này không được thông qua hôm nay, lịch cấp phát sẽ vỡ.”

Vãn Ninh mở tập kết quả.

“Lô DH-417 hoàn tất kiểm định lúc mười sáu giờ bốn mươi. Độ ẩm tám phẩy một phần trăm, tạp chất không vượt ngưỡng, tỷ lệ nảy mầm trong thử nhanh đạt chín mươi hai phần trăm. Mẫu đối chứng đã niêm phong, mã niêm phong VN-0319 đến VN-0324, lưu kho lạnh ngăn C.”

Cô nói ngắn, rõ, không thêm lời đảm bảo ngoài số liệu.

Khải Thành nhìn cô.

“Vậy ký đi.”

Vãn Ninh không lập tức cầm bút. Cô lật sang trang cuối, nơi có phiếu chuyển kho bổ sung vừa được kẹp vào hồ sơ. Mã lô in trên phiếu giống DH-417, nhưng cột khối lượng ghi cao hơn biên bản kiểm định ban đầu hai trăm bốn mươi ký. Thời điểm nhập tạm cũng sau khi cô đã niêm phong mẫu.

“Phiếu này không nằm trong chuỗi kiểm định của tôi,” cô nói.

Không khí trong phòng họp khựng lại.

Tố Quyên khẽ nghiêng đầu.

“Đó là phần điều phối để đủ suất cho các xã. Cùng mã lô, cùng nhà cung ứng, không cần làm lại toàn bộ quy trình.”

“Cùng mã lô không có nghĩa là cùng mẫu đã kiểm định,” Vãn Ninh đáp. “Nếu đưa vào cấp phát, cần tách hồ sơ hoặc lấy mẫu bổ sung.”

Khải Thành cười nhạt.

“Cô Tống, ngoài kia nông dân đang chờ hạt. Cô định bắt họ chờ thêm ba ngày vì vài dòng trên phiếu?”

Vãn Ninh nhìn qua cửa kính. Dưới sân, xe tải đông lạnh đậu thành hàng. Công nhân đang buộc bạt, dán nhãn tuyến xã. Mạnh Thu Cầm, chủ nhiệm hợp tác xã thung lũng, đứng cạnh cổng với quyển sổ vải trong tay, thỉnh thoảng ngẩng lên nhìn phòng họp.

Cô biết họ không có nhiều thời gian. Nhưng chữ ký kiểm định không phải lời cầu may.

“Tôi có thể ký thông qua phần đã kiểm định,” Vãn Ninh nói. “Phần bổ sung cần ghi rõ chưa thuộc mẫu niêm phong.”

Tố Quyên đặt bút xuống bàn.

“Nếu ghi như vậy, các xã sẽ từ chối nhận. Ngân sách cứu hạn không cho phép tách chuyến. Chúng tôi cần một kết luận thống nhất.”

Khải Thành đẩy mẫu biểu về phía cô.

“Cô là kiểm định viên phụ trách. Kết quả đạt chuẩn là do cô đọc. Đừng làm quy trình thành vật cản.”

Điện thoại của Vãn Ninh rung lên. Là tin nhắn từ Cố Trạch Viễn: Anh đang ở ngân hàng huyện, hồ sơ vay mùa vụ phụ thuộc lịch cấp hạt. Em ổn chứ?

Cô tắt màn hình, không trả lời ngay.

Trạch Viễn là chồng cô, cũng là cán bộ tín dụng nông nghiệp phụ trách nhiều hộ trong danh sách cứu hạn. Nếu xe chậm, khoản vay giống và vật tư sẽ bị treo. Nếu xe đi với hồ sơ mập mờ, rủi ro sẽ đổ về người ký.

Vãn Ninh cầm bút, nhưng chỉ đánh dấu vào phần lô đã kiểm định. Cô ghi thêm một dòng ở ô ghi chú: “Kết luận áp dụng cho mẫu lấy ngày 19/3, mã niêm phong VN-0319 đến VN-0324; khối lượng ngoài biên bản cần kiểm tra bổ sung.”

Khải Thành nhìn dòng chữ ấy, sắc mặt lạnh đi.

“Tôi cần bản không có ghi chú.”

“Không thể,” cô nói.

Tố Quyên đứng dậy, kéo lại tập hồ sơ.

“Vậy cô chờ ở đây. Chúng tôi trao đổi thêm với ban điều phối.”

Họ ra ngoài. Qua lớp kính mờ, Vãn Ninh thấy bóng hai người dừng ở hành lang, nói chuyện với trưởng kho. Cô không nghe rõ từng câu, chỉ thấy tập hồ sơ được mở ra rồi khép lại rất nhanh.

Mười phút sau, Khải Thành trở vào, đặt trước mặt cô một quyết định phân bổ khẩn.

“Lô DH-417 vẫn xuất sáng mai. Ghi chú của cô sẽ được xem xét nội bộ. Cô ký xác nhận kết quả đạt chuẩn là đủ.”

Vãn Ninh đọc lại từng dòng. Văn bản dùng chữ “căn cứ kết quả kiểm định đạt chuẩn” nhưng không nhắc đến giới hạn mẫu. Cô thấy cổ họng khô đi.

“Tôi yêu cầu lưu bản có ghi chú trong hồ sơ gốc.”

“Được,” Khải Thành đáp quá nhanh. “Miễn là cô không cản xuất kho.”

Cô ký, kèm mã số kiểm định viên và thời gian. Sau đó, cô tự tay bỏ sáu túi mẫu vào hộp lưu, dán băng niêm phong, chụp ảnh mã số, ghi vào sổ bàn giao kho lạnh. Nhân viên kho quét RFID từng hộp, màn hình hiện tiếng bíp ngắn.

Trước khi rời phòng mẫu, Vãn Ninh nhìn lại ngăn C. Những túi hạt nhỏ nằm yên sau lớp nhựa trong, khô sạch, đều màu.

Sáng hôm sau, đoàn xe rời trung tâm lúc sáu giờ mười. Mạnh Thu Cầm nhận chuyến đầu tiên, ký sổ bằng nét chữ mạnh và vội. Tố Quyên đứng trước ống kính truyền thông địa phương, nói về tốc độ cứu hạn. Khải Thành bắt tay các trưởng xã, nụ cười chắc như con dấu đỏ.

Vãn Ninh đứng sau đám đông, tay vẫn giữ bản sao biên nhận niêm phong trong túi áo.

Khi xe cuối cùng khuất khỏi cổng, Trạch Viễn gọi đến.

“Nghe nói em làm khó trong cuộc họp tối qua.”

Cô im lặng một nhịp.

“Em chỉ ghi đúng phạm vi kiểm định.”

Giọng anh thấp xuống.

“Lúc này ai cũng chịu áp lực. Đừng để một dòng ghi chú biến em thành người đứng riêng.”

Vãn Ninh nhìn về phía kho lạnh, nơi đèn báo nhiệt độ vẫn xanh.

“Em không đứng riêng. Em đứng cùng mẫu đã kiểm định.”

Ở đầu dây bên kia, Trạch Viễn không đáp. Gió khô thổi qua sân trung tâm, cuốn bụi bám vào vệt bánh xe vừa rời đi.