PHẦN 1

Sáu giờ mười bảy phút tối, thành phố Vĩnh Xuyên mất điện từng mảng như có bàn tay ai úp xuống bản đồ. Trên cao, mây đen ép sát mái các chung cư ven sông Linh Giang; dưới đất, loa phường, màn hình công cộng và ứng dụng cảnh báo cùng lúc chuyển sang chế độ khẩn cấp. Mưa chưa rơi, nhưng gió đã mang mùi bùn tanh từ thượng nguồn về.

Trong phòng phát sóng số Ba của Đài Vĩnh Xuyên, Thẩm Nhược Lam đứng thẳng trước phông xanh, áo blazer màu xanh teal phẳng nếp, cổ áo ivory lộ dưới ánh đèn lạnh. Khuôn mặt trái xoan của cô gần như không biểu cảm, chỉ đôi mắt đen chăm chú lia giữa ống kính và bảng nhắc. Chiếc đồng hồ bạc trên cổ tay trái bắt sáng mỗi khi cô nâng tay ký hiệu.

Bên ngoài lớp kính cách âm, Tạ Cảnh Hoài đeo tai nghe một bên, vai rộng hơi cúi trên bàn kiểm âm. Anh mặc áo khoác thực địa màu than, áo đen bên trong, cạnh khuỷu tay đặt máy ghi timecode đang chạy. Những con số đỏ nhảy đều: 18:17:42, 18:17:43. Âm thanh tổng đài cứu hộ, giọng phát thanh viên, tiếng thở của kỹ thuật viên, tất cả được anh đánh dấu thành từng vệt thời gian.

“Bản tin sơ tán cấp hai,” đạo diễn trường quay nói qua intercom. “Theo cue sheet niêm phong, chạy trong ba, hai…”

Nhược Lam hít một hơi ngắn. Trước mặt cô, trên giá trong suốt, tờ cue sheet khẩn cấp được lấy từ phong bì có dấu sáp của Ban Điều phối. Mép phong bì đã được mở bởi thư ký trực, có hai người chứng kiến, và bản sao nội dung vừa được đưa vào prompter. Cô không giữ bản gốc; nhiệm vụ của cô là phiên dịch chính xác những gì được phát.

Giọng phát thanh viên vang lên: “Ủy ban Khẩn cấp Vĩnh Xuyên thông báo: cư dân các khu vực Bắc Kiều, Nam Tân, Tây Hồ thuộc vành đai ven sông cần rời khỏi nơi ở trước mười chín giờ…”

Tay Nhược Lam chuyển động dứt khoát. Khu Bắc Kiều. Khu Nam Tân. Khu Tây Hồ. Rời khỏi. Trước mười chín giờ. Mang giấy tờ. Không sử dụng thang máy. Đi theo tuyến tập kết đã công bố.

Từng ký hiệu rơi xuống màn hình công cộng ở quảng trường, vào điện thoại của hàng vạn người, lên màn hình bệnh viện, bến xe, trung tâm người khiếm thính.

Ở cuối bản tin, phát thanh viên đọc thêm: “Các khu vực ngoài danh sách tiếp tục theo dõi thông báo sau.”

Nhược Lam ký đúng câu đó.

Cô không biết rằng, tại khu Đông Dự, một dãy nhà thấp nằm ngay bên khúc cua sông cũ, nhiều người khiếm thính nhìn màn hình, rồi nhìn nhau. Đông Dự không xuất hiện trong phần ký hiệu. Trên ứng dụng chữ chạy, cái tên ấy cũng không hiện. Trên một loa phường rè, vì nhiễu gió, câu “ngoài danh sách” bị nuốt mất nửa âm cuối. Một người đàn ông già nhắn cho con: “Chưa tới lượt mình.”

Mười tám phút sau, nước tràn qua kè phụ.

Bảy giờ mười hai, điện thoại của đài nổ tung.

Bảy giờ hai mươi, tên Thẩm Nhược Lam bắt đầu xuất hiện trên mạng cùng đoạn cắt mười bảy giây: cô ký ba khu vực sơ tán, dừng lại, rồi chuyển sang câu theo dõi thông báo sau. Tiêu đề đầu tiên viết: “Phiên dịch viên bỏ sót Đông Dự?” Tiêu đề thứ hai nặng hơn: “Một ký hiệu bị lược, cả phố mắc kẹt.”

Kỷ Minh Triết, giám đốc nội dung đài, bước vào phòng họp khủng hoảng lúc bảy giờ ba mươi tám. Ông cao lớn, vai nặng trong bộ suit xanh navy, cà vạt burgundy thắt chặt như dây niêm. Mái tóc đen chải ngược bóng dưới đèn. Ông không nhìn Nhược Lam ngay, mà nhìn La Tuyết Nghi.

La Tuyết Nghi ngồi đầu bàn, blazer chỉ huy màu kem không một vết nhăn, tóc búi thấp, gương mặt sắc lạnh vì thiếu ngủ. Trước mặt chị là ba màn hình: bản đồ ngập, thống kê cuộc gọi, và chuỗi phát sóng khẩn cấp.

“Đông Dự có trong lệnh sơ tán gốc của Ủy ban không?” Kỷ Minh Triết hỏi.

La Tuyết Nghi đáp chậm: “Trong bản điều phối ban đầu gửi sang hệ thống cảnh báo, Đông Dự thuộc ranh mở rộng. Nhưng tôi chưa xác nhận được bản nào đã vào trường quay.”

“Công chúng không chờ chúng ta xác nhận,” ông nói. “Họ đã thấy bản phát sóng.”

Nhược Lam đặt hai bàn tay lên mặt bàn, ngón tay vẫn còn nhức vì ký liên tục. “Tôi làm theo cue sheet niêm phong được đưa vào phòng. Tôi không tự ý bỏ hay thêm địa danh.”

“Cô có giữ bản đó không?” Kỷ Minh Triết hỏi.

“Không. Theo quy trình, bản gốc chuyển về lưu trữ phát sóng sau khi kết thúc. Tôi chỉ nhìn bản trước ống kính và prompter.”

Đường Gia Mẫn, tốc ký viên độc lập được thuê ghi biên bản khủng hoảng, ngồi sát tường trong áo khoác mustard, chiếc case stenotype đặt dưới chân. Cô ngẩng đầu. “Tôi cần ghi rõ: cô Thẩm nói cô nhìn thấy một cue sheet niêm phong đã mở, không nói cô kiểm chứng được tính toàn vẹn của bản gốc.”

Nhược Lam nhìn cô. “Đúng. Tôi chỉ có thể nói tôi đã làm theo nội dung tôi được giao tại thời điểm đó.”

Tạ Cảnh Hoài đứng sau ghế trống, máy ghi timecode treo trước ngực. “Bản âm thanh tôi thu tại phòng kiểm âm cũng không có Đông Dự trong lời đọc phát ra lúc đó. Đó là bản ghi hiện trường của tôi, không phải bản gốc lệnh khẩn cấp.”

Kỷ Minh Triết quay sang anh. “Anh đang bảo vệ cô ấy?”

“Tôi đang phân biệt nguồn,” Cảnh Hoài đáp. Giọng anh trầm, khô, giữ khoảng cách nghề nghiệp. “Có bản lệnh ban đầu, cue sheet niêm phong, bản đưa lên prompter, tín hiệu phát sóng, bản ghi timecode, và đoạn cắt đang lan truyền. Chúng không giống nhau về giá trị chứng minh.”

La Tuyết Nghi nhìn anh lâu hơn một nhịp, rồi nói: “Chúng ta sẽ thu thập từng bản, ghi rõ xuất xứ.”

“Còn trước mắt?” Kỷ Minh Triết gõ ngón tay xuống bàn. “Đài phải có phản hồi trong mười phút. Người dân Đông Dự đang vây cổng.”

Tiếng ồn từ tầng một vọng lên như sóng đập. Ban đầu là tiếng hô rời rạc, sau thành một nhịp giận dữ. “Trả lời đi!” “Ai bỏ Đông Dự?” “Đưa phiên dịch viên ra đây!”

Phó Dục An được đưa vào phòng họp lúc ấy. Ông nhỏ người, tóc hoa râm cắt ngắn, mặc cardigan nâu trên sơ mi trắng. Dưới cánh tay ông là bảng ký hiệu trắng chưa viết gì. Ông là chủ tịch hội người khiếm thính Vĩnh Xuyên, từng làm việc với Nhược Lam trong hơn mười chiến dịch cảnh báo bão lũ.

Ông nhìn Nhược Lam bằng đôi mắt có nếp nhăn hiền, rồi nhìn Kỷ Minh Triết. Ông ký chậm, La Tuyết Nghi đọc thành lời cho cả phòng: “Cộng đồng cần sự thật, không cần vật tế thần.”

Kỷ Minh Triết siết quai hàm. “Tôi cũng cần giữ đài không sụp trong tối nay.”

Một trợ lý chạy vào, mặt tái. “Giám đốc, cổng phụ bị xô. Có người nhận ra xe của cô Thẩm.”

Nhược Lam đứng dậy. “Tôi sẽ nói với họ.”

“Không,” Cảnh Hoài nói ngay.

Cô quay lại. “Nếu tôi im lặng, họ sẽ nghĩ tôi trốn.”

“Nếu cô xuống khi chưa có bản đối chiếu, mọi câu cô nói sẽ bị cắt thành một đoạn khác,” anh nói. “Tôi đã thấy đủ cách âm thanh bị tách khỏi ngữ cảnh.”

Kỷ Minh Triết chộp lấy cơ hội. “Đài quyết định tạm đình chỉ cô Thẩm khỏi mọi khung phát sóng, chờ rà soát quy trình.”

Cả phòng im phắc.

Nhược Lam nghe rõ tiếng mưa đầu tiên đập vào kính, thưa, nặng, như từng viên sỏi. “Ông đình chỉ tôi trước khi biết bản nào sai?”

“Đình chỉ không phải kết luận,” ông nói, nhưng mắt tránh cô. “Là biện pháp ổn định.”

Phó Dục An đập nhẹ bảng trắng xuống bàn. Âm thanh nhỏ, nhưng sắc. Ông viết bằng bút lông: “Ổn định cho ai?”

Không ai trả lời.

Tám giờ năm phút, đài phát thông cáo ngắn: “Phiên dịch viên liên quan đã tạm dừng nhiệm vụ; đài phối hợp điều tra sai lệch trong bản tin sơ tán.” Câu chữ cẩn thận, nhưng trên màn hình công cộng, nó thành lời phán quyết.

Khi Nhược Lam rời phòng họp, hành lang đã tối bớt để tiết kiệm điện. Cô ôm túi tài liệu vào ngực, trong đó chỉ có bản copy lịch trực và thẻ ra vào. Không có cue sheet. Không có bản gốc. Không có gì chứng minh ngoài trí nhớ của cô về một tờ giấy được đóng dấu, một danh sách thiếu Đông Dự, và cảm giác lạnh khi nhận ra mình đã ký một khoảng trống.

Cảnh Hoài đi cạnh cô, tay giữ máy ghi như giữ một nhịp tim cơ học. “Tôi sẽ sao lưu bản ghi hiện trường, ghi rõ chuỗi bảo quản. Nhưng nó chỉ chứng minh lời phát lúc đó, không chứng minh vì sao lời đó như vậy.”

“Tôi biết,” Nhược Lam nói.

Ở sảnh tầng một, cửa kính rung lên vì đám đông. Những gương mặt ướt mưa áp sát bên ngoài. Có người giơ điện thoại chiếu đoạn cắt của cô lặp đi lặp lại. Có người dùng ký hiệu giận dữ mà cô hiểu hết: bỏ rơi, phản bội, trả lời.

Một hòn đá ném vào khung cửa, kính nứt thành hình mạng nhện.

Bảo vệ kéo Nhược Lam lùi lại. Nhưng cô đã thấy ở hàng đầu một bé gái khiếm thính ôm áo mưa đỏ, bàn tay run run ký: “Mẹ cháu còn ở Đông Dự.”

Nhược Lam đứng chết lặng.

Phía sau cô, Đường Gia Mẫn bước nhanh xuống cầu thang, chiếc case stenotype va vào chân. Cô ghé sát tai Nhược Lam, giọng thấp đến mức gần chìm trong tiếng mưa và tiếng hô: “Tôi vừa đối chiếu biên bản nhận tài liệu lúc sáu giờ. Có một dòng không khớp với số phong bì mà cô mô tả.”

Nhược Lam quay phắt lại.

Gia Mẫn nuốt khan. “Tôi chưa biết nó nghĩa là gì. Nhưng nếu cô xuống cổng bây giờ, họ sẽ không để cô kịp tìm ra.”