Ba phần thiên hạ và một lần không quyết
Khi Hàn Tín nắm đất Tề, trong tay có quân mạnh,
uy danh lẫy lừng, thế cục thiên hạ thực ra đã mở ra một khả năng khác.
Nếu ông tiếp tục theo Lưu Bang, Hán có cơ hội đánh bại Sở.
Nếu ông quay sang Hạng Vũ, Sở có thể hồi sức.
Nếu ông tự lập, thiên hạ có thể chia ba.
Mưu sĩ Khoái Triệt nhìn thấy điều đó.
Ông khuyên Hàn Tín nên tự lập, giữ thế chân vạc với Lưu Bang và Hạng Vũ.
Theo cách nhìn của Khoái Triệt, Hàn Tín có công quá lớn.
Nếu giúp Lưu Bang diệt Hạng Vũ, đến ngày thiên hạ bình định,
công lao ấy có thể trở thành mối đe dọa.
Một vị vua cần tướng tài khi chiến tranh còn đó;
nhưng khi ngai vàng đã vững, người tướng từng quyết định thiên hạ lại dễ bị nghi
kỵ.
Đó là lời khuyên lạnh lùng, nhưng không phải vô lý.
Hạng Vũ cũng từng tìm cách lôi kéo Hàn Tín.
Nhưng Hàn Tín nhớ ơn Lưu Bang đã phong mình làm Đại tướng quân,
nhớ ơn Tiêu Hà đã tiến cử, và có lẽ cũng tin rằng mình không nên phản Hán.
Ông không tự lập.
Ông xin Lưu Bang phong mình làm Giả Tề vương,
tức quyền Tề vương, với lý do cần danh nghĩa để trấn giữ đất Tề.
Lưu Bang lúc đó đang gặp khó trước Hạng Vũ,
nghe tin Hàn Tín xin làm vương thì nổi giận.
Nhưng Trương Lương và Trần Bình nhanh chóng nhắc Lưu Bang rằng không thể làm mất
lòng Hàn Tín vào lúc này.
Lưu Bang hiểu ra, đổi giọng, nói đại ý:
đại trượng phu đã làm vương thì phải làm thật,
sao lại làm giả?
Rồi phong Hàn Tín làm Tề vương.
Đó là một khoảnh khắc rất đáng suy ngẫm.
Lưu Bang cần Hàn Tín, nên nhượng bộ.
Hàn Tín cần danh nghĩa, nên nhận phong.
Cả hai vẫn là quân thần, nhưng giữa họ đã xuất hiện một vết rạn vô hình:
quyền lực của Hàn Tín quá lớn để một hoàng đế tương lai có thể yên tâm mãi.
Hàn Tín chọn trung thành.
Nhưng trong chính lựa chọn ấy, bi kịch đã bắt đầu đặt nền móng.