Đó là mất cả không gian để thở.
Nỗi buồn của người không còn chiến trường
Một danh tướng sinh ra để nhìn bản đồ, nghe tiếng trống,
tính đường quân, xoay chuyển cục diện.
Nhưng khi thiên hạ đã định, chiến trường biến mất.
Với người bình thường, hòa bình là phúc.
Với một số anh hùng thời loạn, hòa bình lại là chiếc lồng.
Hàn Tín sống ở kinh đô trong thân phận Hoài Âm hầu.
Ông không còn quân đội riêng, không còn đất phong lớn,
không còn quyền quyết định vận mệnh chiến dịch.
Công lao xưa vẫn còn đó, nhưng công lao càng lớn càng khiến người ta nhớ đến với
sự bất an.
Sử sách chép rằng có lần Lưu Bang hỏi Hàn Tín đánh giá khả năng cầm quân của các
tướng.
Hàn Tín cho rằng Lưu Bang có thể cầm khoảng mười vạn quân.
Lưu Bang hỏi vậy còn Hàn Tín thì sao.
Hàn Tín đáp:
thần càng nhiều quân càng giỏi.
Câu nói ấy trở thành thành ngữ “đa đa ích thiện” — càng nhiều càng tốt.
Nó thể hiện sự tự tin của thiên tài quân sự.
Nhưng trong tai một hoàng đế, sự tự tin ấy cũng có thể nghe như tiếng kiếm khẽ
động trong vỏ.
Lưu Bang cười hỏi:
nếu ngươi giỏi như vậy, sao lại bị ta bắt?
Hàn Tín đáp đại ý rằng Lưu Bang không giỏi cầm quân,
nhưng giỏi cầm tướng.
Đó là một lời khen sắc bén:
Lưu Bang có thể không bằng Hàn Tín trên chiến trường,
nhưng ông có bản lĩnh thu phục, điều khiển và sử dụng những người như Hàn Tín.
Câu nói đúng, nhưng cũng đau.
Lưu Bang thắng thiên hạ không phải vì ông là tướng giỏi nhất,
mưu sĩ giỏi nhất, hay quan trị quốc giỏi nhất.
Ông thắng vì biết dùng Trương Lương, Tiêu Hà,
Hàn Tín và nhiều người khác.
Nhưng sau khi thắng, câu hỏi lại trở thành:
làm sao kiểm soát những người từng giúp mình thắng?
Hàn Tín hiểu điều đó quá muộn, hoặc hiểu nhưng không đủ khôn khéo để thoát.