1
00:00:00,000 --> 00:00:01,550
Từ đây, đất nước rơi sâu vào cục diện phân liệt.

2
00:00:01,850 --> 00:00:04,650
Cái chết của nam tấn vương và khoảng trống quyền lực

3
00:00:05,130 --> 00:00:08,050
Ngô Xương Văn chết khi đang cố gắng khôi phục uy quyền trung ương.

4
00:00:09,450 --> 00:00:11,570
Đó là một cái chết nhiều ý nghĩa.

5
00:00:11,970 --> 00:00:13,910
Ông không chết trong cung cấm vì bệnh tật,

6
00:00:14,050 --> 00:00:16,050
cũng không chết trên ngai vàng giữa thời thái bình.

7
00:00:16,790 --> 00:00:20,890
Ông chết trong cuộc chiến dẹp loạn, tức là chết đúng giữa vấn đề lớn nhất của triều

8
00:00:20,910 --> 00:00:21,610
Ngô:

9
00:00:22,350 --> 00:00:24,130
không kiểm soát được các thế lực địa phương.

10
00:00:25,090 --> 00:00:27,390
Sau khi ông mất, họ Ngô vẫn còn người nối tiếp,

11
00:00:27,670 --> 00:00:31,310
trong đó có Ngô Xương Xí, nhưng quyền lực đã suy yếu nghiêm trọng.

12
00:00:31,490 --> 00:00:34,990
Ngô Xương Xí về giữ Bình Kiều, trở thành một trong các sứ quân theo cách nhìn của

13
00:00:35,010 --> 00:00:35,850
sử sách về sau.

14
00:00:36,770 --> 00:00:40,670
Điều đó cho thấy cơ nghiệp họ Ngô từ vị trí trung tâm đã bị đẩy xuống thành một

15
00:00:40,690 --> 00:00:42,330
thế lực địa phương giữa nhiều thế lực khác.

16
00:00:43,070 --> 00:00:47,330
Một vương triều từng mở ra nền độc lập nay không còn đủ sức giữ vai trò thống nhất.

17
00:00:48,250 --> 00:00:50,800
Cục diện mười hai sứ quân lan rộng.

18
00:00:51,210 --> 00:00:52,970
Các vùng đất như Đỗ Động Giang, Tiên Du,

19
00:00:53,270 --> 00:00:55,150
Hồi Hồ, Phong Châu, Tế Giang, Tây Phù Liệt,

20
00:00:55,230 --> 00:00:57,650
Đường Lâm, Bình Kiều, Bố Hải Khẩu...

21
00:00:57,910 --> 00:01:00,790
trở thành căn cứ của những thủ lĩnh khác nhau.

22
00:01:01,490 --> 00:01:02,890
Tên tuổi của họ đi vào sử sách:

23
00:01:04,430 --> 00:01:06,110
Đỗ Cảnh Thạc, Nguyễn Khoan, Kiều Công Hãn,

24
00:01:06,170 --> 00:01:08,330
Kiều Thuận, Nguyễn Siêu, Lý Khuê, Phạm Bạch Hổ,

25
00:01:08,550 --> 00:01:10,410
Trần Lãm, Ngô Xương Xí và những người khác.

26
00:01:11,230 --> 00:01:13,710
Mỗi sứ quân là một mảnh quyền lực.

27
00:01:13,910 --> 00:01:15,770
Mỗi căn cứ là một tiểu vùng.

28
00:01:16,050 --> 00:01:18,070
Đất nước bị kéo căng bởi những cuộc tranh chấp,

29
00:01:18,250 --> 00:01:19,730
liên minh, chống đối, thôn tính.

30
00:01:20,690 --> 00:01:22,770
Người dân, như thường lệ trong mọi thời loạn,

31
00:01:22,950 --> 00:01:24,310
là những người chịu khổ trước nhất.

32
00:01:25,270 --> 00:01:26,770
Nhưng lịch sử Việt Nam có một điều lạ:

33
00:01:27,030 --> 00:01:29,290
sau những đổ vỡ thường xuất hiện một sức kết tụ mới.

34
00:01:30,250 --> 00:01:32,070
Từ cơn loạn ấy, Đinh Bộ Lĩnh nổi lên.

35
00:01:32,930 --> 00:01:35,070
Ông sẽ dẹp mười hai sứ quân, thống nhất đất nước,

36
00:01:35,410 --> 00:01:37,950
lập ra nhà Đinh năm 968, đặt quốc hiệu Đại Cồ Việt.

37
00:01:38,770 --> 00:01:40,910
Nhưng nếu nhà Đinh là bước thống nhất mạnh mẽ,

38
00:01:41,130 --> 00:01:43,390
thì triều Ngô vẫn là bước khai mở không thể thay thế.

39
00:01:44,230 --> 00:01:48,130
Không có Ngô Quyền và triều Ngô, sẽ không có nền tự chủ làm điểm xuất phát cho

40
00:01:48,150 --> 00:01:49,067
những triều đại sau.