{ "project_id": "01062026-001-Pham-Ngu-Lao", "step": 11, "source_text": "script/scenes.json:scene.narration", "timing_source": "subtitles/master_narration_asr_words.json:segments[].words", "asr_transcript_is_display_text": false, "original_tokens": 4313, "asr_words": 4311, "aligned_tokens": 4231, "cues_count": 391, "scene_ranges": [ { "scene_id": "scene_001", "scene_type": "", "start_char": 0, "end_char": 23 }, { "scene_id": "scene_002", "scene_type": "", "start_char": 24, "end_char": 244 }, { "scene_id": "scene_003", "scene_type": "", "start_char": 245, "end_char": 358 }, { "scene_id": "scene_004", "scene_type": "", "start_char": 359, "end_char": 397 }, { "scene_id": "scene_005", "scene_type": "", "start_char": 398, "end_char": 618 }, { "scene_id": "scene_006", "scene_type": "", "start_char": 619, "end_char": 765 }, { "scene_id": "scene_007", "scene_type": "", "start_char": 766, "end_char": 922 }, { "scene_id": "scene_008", "scene_type": "", "start_char": 923, "end_char": 1086 }, { "scene_id": "scene_009", "scene_type": "", "start_char": 1087, "end_char": 1302 }, { "scene_id": "scene_010", "scene_type": "", "start_char": 1303, "end_char": 1410 }, { "scene_id": "scene_011", "scene_type": "", "start_char": 1411, "end_char": 1596 }, { "scene_id": "scene_012", "scene_type": "", "start_char": 1597, "end_char": 1778 }, { "scene_id": "scene_013", "scene_type": "", "start_char": 1779, "end_char": 1926 }, { "scene_id": "scene_014", "scene_type": "", "start_char": 1927, "end_char": 2079 }, { "scene_id": "scene_015", "scene_type": "", "start_char": 2080, "end_char": 2101 }, { "scene_id": "scene_016", "scene_type": "", "start_char": 2102, "end_char": 2154 }, { "scene_id": "scene_017", "scene_type": "", "start_char": 2155, "end_char": 2374 }, { "scene_id": "scene_018", "scene_type": "", "start_char": 2375, "end_char": 2476 }, { "scene_id": "scene_019", "scene_type": "", "start_char": 2477, "end_char": 2558 }, { "scene_id": "scene_020", "scene_type": "", "start_char": 2559, "end_char": 2772 }, { "scene_id": "scene_021", "scene_type": "", "start_char": 2773, "end_char": 2994 }, { "scene_id": "scene_022", "scene_type": "", "start_char": 2995, "end_char": 3137 }, { "scene_id": "scene_023", "scene_type": "", "start_char": 3138, "end_char": 3308 }, { "scene_id": "scene_024", "scene_type": "", "start_char": 3309, "end_char": 3393 }, { "scene_id": "scene_025", "scene_type": "", "start_char": 3394, "end_char": 3441 }, { "scene_id": "scene_026", "scene_type": "", "start_char": 3442, "end_char": 3572 }, { "scene_id": "scene_027", "scene_type": "", "start_char": 3573, "end_char": 3801 }, { "scene_id": "scene_028", "scene_type": "", "start_char": 3802, "end_char": 3816 }, { "scene_id": "scene_029", "scene_type": "", "start_char": 3817, "end_char": 3878 }, { "scene_id": "scene_030", "scene_type": "", "start_char": 3879, "end_char": 3933 }, { "scene_id": "scene_031", "scene_type": "", "start_char": 3934, "end_char": 4121 }, { "scene_id": "scene_032", "scene_type": "", "start_char": 4122, "end_char": 4247 }, { "scene_id": "scene_033", "scene_type": "", "start_char": 4248, "end_char": 4462 }, { "scene_id": "scene_034", "scene_type": "", "start_char": 4463, "end_char": 4642 }, { "scene_id": "scene_035", "scene_type": "", "start_char": 4643, "end_char": 4862 }, { "scene_id": "scene_036", "scene_type": "", "start_char": 4863, "end_char": 4954 }, { "scene_id": "scene_037", "scene_type": "", "start_char": 4955, "end_char": 4987 }, { "scene_id": "scene_038", "scene_type": "", "start_char": 4988, "end_char": 5017 }, { "scene_id": "scene_039", "scene_type": "", "start_char": 5018, "end_char": 5049 }, { "scene_id": "scene_040", "scene_type": "", "start_char": 5050, "end_char": 5083 }, { "scene_id": "scene_041", "scene_type": "", "start_char": 5084, "end_char": 5271 }, { "scene_id": "scene_042", "scene_type": "", "start_char": 5272, "end_char": 5492 }, { "scene_id": "scene_043", "scene_type": "", "start_char": 5493, "end_char": 5589 }, { "scene_id": "scene_044", "scene_type": "", "start_char": 5590, "end_char": 5691 }, { "scene_id": "scene_045", "scene_type": "", "start_char": 5692, "end_char": 5719 }, { "scene_id": "scene_046", "scene_type": "", "start_char": 5720, "end_char": 5800 }, { "scene_id": "scene_047", "scene_type": "", "start_char": 5801, "end_char": 5988 }, { "scene_id": "scene_048", "scene_type": "", "start_char": 5989, "end_char": 6111 }, { "scene_id": "scene_049", "scene_type": "", "start_char": 6112, "end_char": 6322 }, { "scene_id": "scene_050", "scene_type": "", "start_char": 6323, "end_char": 6494 }, { "scene_id": "scene_051", "scene_type": "", "start_char": 6495, "end_char": 6564 }, { "scene_id": "scene_052", "scene_type": "", "start_char": 6565, "end_char": 6732 }, { "scene_id": "scene_053", "scene_type": "", "start_char": 6733, "end_char": 6832 }, { "scene_id": "scene_054", "scene_type": "", "start_char": 6833, "end_char": 7033 }, { "scene_id": "scene_055", "scene_type": "", "start_char": 7034, "end_char": 7106 }, { "scene_id": "scene_056", "scene_type": "", "start_char": 7107, "end_char": 7213 }, { "scene_id": "scene_057", "scene_type": "", "start_char": 7214, "end_char": 7223 }, { "scene_id": "scene_058", "scene_type": "", "start_char": 7224, "end_char": 7273 }, { "scene_id": "scene_059", "scene_type": "", "start_char": 7274, "end_char": 7479 }, { "scene_id": "scene_060", "scene_type": "", "start_char": 7480, "end_char": 7548 }, { "scene_id": "scene_061", "scene_type": "", "start_char": 7549, "end_char": 7691 }, { "scene_id": "scene_062", "scene_type": "", "start_char": 7692, "end_char": 7803 }, { "scene_id": "scene_063", "scene_type": "", "start_char": 7804, "end_char": 7996 }, { "scene_id": "scene_064", "scene_type": "", "start_char": 7997, "end_char": 8113 }, { "scene_id": "scene_065", "scene_type": "", "start_char": 8114, "end_char": 8258 }, { "scene_id": "scene_066", "scene_type": "", "start_char": 8259, "end_char": 8417 }, { "scene_id": "scene_067", "scene_type": "", "start_char": 8418, "end_char": 8599 }, { "scene_id": "scene_068", "scene_type": "", "start_char": 8600, "end_char": 8638 }, { "scene_id": "scene_069", "scene_type": "", "start_char": 8639, "end_char": 8663 }, { "scene_id": "scene_070", "scene_type": "", "start_char": 8664, "end_char": 8818 }, { "scene_id": "scene_071", "scene_type": "", "start_char": 8819, "end_char": 8920 }, { "scene_id": "scene_072", "scene_type": "", "start_char": 8921, "end_char": 9101 }, { "scene_id": "scene_073", "scene_type": "", "start_char": 9102, "end_char": 9328 }, { "scene_id": "scene_074", "scene_type": "", "start_char": 9329, "end_char": 9494 }, { "scene_id": "scene_075", "scene_type": "", "start_char": 9495, "end_char": 9612 }, { "scene_id": "scene_076", "scene_type": "", "start_char": 9613, "end_char": 9666 }, { "scene_id": "scene_077", "scene_type": "", "start_char": 9667, "end_char": 9700 }, { "scene_id": "scene_078", "scene_type": "", "start_char": 9701, "end_char": 9926 }, { "scene_id": "scene_079", "scene_type": "", "start_char": 9927, "end_char": 10019 }, { "scene_id": "scene_080", "scene_type": "", "start_char": 10020, "end_char": 10247 }, { "scene_id": "scene_081", "scene_type": "", "start_char": 10248, "end_char": 10341 }, { "scene_id": "scene_082", "scene_type": "", "start_char": 10342, "end_char": 10477 }, { "scene_id": "scene_083", "scene_type": "", "start_char": 10478, "end_char": 10693 }, { "scene_id": "scene_084", "scene_type": "", "start_char": 10694, "end_char": 10857 }, { "scene_id": "scene_085", "scene_type": "", "start_char": 10858, "end_char": 11053 }, { "scene_id": "scene_086", "scene_type": "", "start_char": 11054, "end_char": 11120 }, { "scene_id": "scene_087", "scene_type": "", "start_char": 11121, "end_char": 11136 }, { "scene_id": "scene_088", "scene_type": "", "start_char": 11137, "end_char": 11217 }, { "scene_id": "scene_089", "scene_type": "", "start_char": 11218, "end_char": 11394 }, { "scene_id": "scene_090", "scene_type": "", "start_char": 11395, "end_char": 11539 }, { "scene_id": "scene_091", "scene_type": "", "start_char": 11540, "end_char": 11731 }, { "scene_id": "scene_092", "scene_type": "", "start_char": 11732, "end_char": 11947 }, { "scene_id": "scene_093", "scene_type": "", "start_char": 11948, "end_char": 12032 }, { "scene_id": "scene_094", "scene_type": "", "start_char": 12033, "end_char": 12202 }, { "scene_id": "scene_095", "scene_type": "", "start_char": 12203, "end_char": 12269 }, { "scene_id": "scene_096", "scene_type": "", "start_char": 12270, "end_char": 12427 }, { "scene_id": "scene_097", "scene_type": "", "start_char": 12428, "end_char": 12456 }, { "scene_id": "scene_098", "scene_type": "", "start_char": 12457, "end_char": 12519 }, { "scene_id": "scene_099", "scene_type": "", "start_char": 12520, "end_char": 12720 }, { "scene_id": "scene_100", "scene_type": "", "start_char": 12721, "end_char": 12841 }, { "scene_id": "scene_101", "scene_type": "", "start_char": 12842, "end_char": 12983 }, { "scene_id": "scene_102", "scene_type": "", "start_char": 12984, "end_char": 13169 }, { "scene_id": "scene_103", "scene_type": "", "start_char": 13170, "end_char": 13255 }, { "scene_id": "scene_104", "scene_type": "", "start_char": 13256, "end_char": 13414 }, { "scene_id": "scene_105", "scene_type": "", "start_char": 13415, "end_char": 13559 }, { "scene_id": "scene_106", "scene_type": "", "start_char": 13560, "end_char": 13776 }, { "scene_id": "scene_107", "scene_type": "", "start_char": 13777, "end_char": 13835 }, { "scene_id": "scene_108", "scene_type": "", "start_char": 13836, "end_char": 13862 }, { "scene_id": "scene_109", "scene_type": "", "start_char": 13863, "end_char": 13927 }, { "scene_id": "scene_110", "scene_type": "", "start_char": 13928, "end_char": 14126 }, { "scene_id": "scene_111", "scene_type": "", "start_char": 14127, "end_char": 14346 }, { "scene_id": "scene_112", "scene_type": "", "start_char": 14347, "end_char": 14484 }, { "scene_id": "scene_113", "scene_type": "", "start_char": 14485, "end_char": 14653 }, { "scene_id": "scene_114", "scene_type": "", "start_char": 14654, "end_char": 14782 }, { "scene_id": "scene_115", "scene_type": "", "start_char": 14783, "end_char": 14895 }, { "scene_id": "scene_116", "scene_type": "", "start_char": 14896, "end_char": 15090 }, { "scene_id": "scene_117", "scene_type": "", "start_char": 15091, "end_char": 15181 }, { "scene_id": "scene_118", "scene_type": "", "start_char": 15182, "end_char": 15203 }, { "scene_id": "scene_119", "scene_type": "", "start_char": 15204, "end_char": 15300 }, { "scene_id": "scene_120", "scene_type": "", "start_char": 15301, "end_char": 15449 }, { "scene_id": "scene_121", "scene_type": "", "start_char": 15450, "end_char": 15587 }, { "scene_id": "scene_122", "scene_type": "", "start_char": 15588, "end_char": 15609 }, { "scene_id": "scene_123", "scene_type": "", "start_char": 15610, "end_char": 15825 }, { "scene_id": "scene_124", "scene_type": "", "start_char": 15826, "end_char": 15998 }, { "scene_id": "scene_125", "scene_type": "", "start_char": 15999, "end_char": 16057 }, { "scene_id": "scene_126", "scene_type": "", "start_char": 16058, "end_char": 16200 }, { "scene_id": "scene_127", "scene_type": "", "start_char": 16201, "end_char": 16381 }, { "scene_id": "scene_128", "scene_type": "", "start_char": 16382, "end_char": 16431 }, { "scene_id": "scene_129", "scene_type": "", "start_char": 16432, "end_char": 16504 }, { "scene_id": "scene_130", "scene_type": "", "start_char": 16505, "end_char": 16679 }, { "scene_id": "scene_131", "scene_type": "", "start_char": 16680, "end_char": 16791 }, { "scene_id": "scene_132", "scene_type": "", "start_char": 16792, "end_char": 16999 }, { "scene_id": "scene_133", "scene_type": "", "start_char": 17000, "end_char": 17128 }, { "scene_id": "scene_134", "scene_type": "", "start_char": 17129, "end_char": 17330 }, { "scene_id": "scene_135", "scene_type": "", "start_char": 17331, "end_char": 17394 }, { "scene_id": "scene_136", "scene_type": "", "start_char": 17395, "end_char": 17596 }, { "scene_id": "scene_137", "scene_type": "", "start_char": 17597, "end_char": 17629 }, { "scene_id": "scene_138", "scene_type": "", "start_char": 17630, "end_char": 17673 }, { "scene_id": "scene_139", "scene_type": "", "start_char": 17674, "end_char": 17823 }, { "scene_id": "scene_140", "scene_type": "", "start_char": 17824, "end_char": 18044 }, { "scene_id": "scene_141", "scene_type": "", "start_char": 18045, "end_char": 18224 }, { "scene_id": "scene_142", "scene_type": "", "start_char": 18225, "end_char": 18335 }, { "scene_id": "scene_143", "scene_type": "", "start_char": 18336, "end_char": 18527 }, { "scene_id": "scene_144", "scene_type": "", "start_char": 18528, "end_char": 18719 }, { "scene_id": "scene_145", "scene_type": "", "start_char": 18720, "end_char": 18843 }, { "scene_id": "scene_146", "scene_type": "", "start_char": 18844, "end_char": 18847 }, { "scene_id": "scene_147", "scene_type": "", "start_char": 18848, "end_char": 18952 }, { "scene_id": "scene_148", "scene_type": "", "start_char": 18953, "end_char": 19174 }, { "scene_id": "scene_149", "scene_type": "", "start_char": 19175, "end_char": 19329 }, { "scene_id": "scene_150", "scene_type": "", "start_char": 19330, "end_char": 19469 }, { "scene_id": "scene_151", "scene_type": "", "start_char": 19470, "end_char": 19683 }, { "scene_id": "scene_152", "scene_type": "", "start_char": 19684, "end_char": 19706 }, { "scene_id": "scene_153", "scene_type": "", "start_char": 19707, "end_char": 19736 }, { "scene_id": "scene_154", "scene_type": "", "start_char": 19737, "end_char": 19770 }, { "scene_id": "scene_155", "scene_type": "", "start_char": 19771, "end_char": 19954 } ], "cues": [ { "index": 1, "start": 1.49, "end": 3.49, "text": "Người trai làng phù ủng", "start_token": 0, "end_token": 4 }, { "index": 2, "start": 4.09, "end": 8.23, "text": "Trong lịch sử Việt Nam, có những con người sinh ra không ở nơi cung vàng điện ngọc,", "start_token": 5, "end_token": 22 }, { "index": 3, "start": 8.27, "end": 11.67, "text": "không có sẵn tước vị, không được trải thảm bước vào quyền lực.", "start_token": 23, "end_token": 35 }, { "index": 4, "start": 11.93, "end": 15.91, "text": "Họ đi lên từ ruộng đồng, từ làng quê, từ những ngày nghèo khó và lặng lẽ.", "start_token": 36, "end_token": 52 }, { "index": 5, "start": 16.23, "end": 18.27, "text": "Nhưng khi thời thế gọi tên, họ đứng dậy,", "start_token": 53, "end_token": 61 }, { "index": 6, "start": 18.41, "end": 21.21, "text": "cầm lấy vận mệnh của mình, rồi trở thành một phần của vận mệnh đất nước.", "start_token": 62, "end_token": 77 }, { "index": 7, "start": 22.31, "end": 24.17, "text": "Phạm Ngũ Lão là một con người như thế.", "start_token": 78, "end_token": 86 }, { "index": 8, "start": 25.05, "end": 28.11, "text": "Ông sinh năm 1255, quê ở làng Phù Ủng, huyện Đường Hào,", "start_token": 87, "end_token": 98 }, { "index": 9, "start": 28.25, "end": 29.95, "text": "nay thuộc tỉnh Hưng Yên.", "start_token": 99, "end_token": 103 }, { "index": 10, "start": 29.95, "end": 33.79, "text": "Đó là vùng đất đồng bằng Bắc Bộ, nơi những con đường làng chạy qua ruộng lúa,", "start_token": 104, "end_token": 120 }, { "index": 11, "start": 34.03, "end": 35.81, "text": "nơi người dân quen với nếp sống cần cù,", "start_token": 121, "end_token": 129 }, { "index": 12, "start": 35.95, "end": 36.95, "text": "chịu thương chịu khó.", "start_token": 130, "end_token": 133 }, { "index": 13, "start": 37.81, "end": 40.29, "text": "Không phải kinh thành Thăng Long, không phải phủ đệ vương hầu,", "start_token": 134, "end_token": 145 }, { "index": 14, "start": 40.43, "end": 45.13, "text": "mà chính một làng quê bình dị ấy đã sinh ra một danh tướng lừng lẫy của triều Trần.", "start_token": 146, "end_token": 164 }, { "index": 15, "start": 45.35, "end": 47.95, "text": "Tương truyền, thuở trẻ Phạm Ngũ Lão là người có chí lớn,", "start_token": 165, "end_token": 176 }, { "index": 16, "start": 47.99, "end": 51.09, "text": "ham đọc sách, giỏi võ nghệ, thường nuôi mộng giúp đời.", "start_token": 177, "end_token": 187 }, { "index": 17, "start": 51.55, "end": 53.33, "text": "Gia cảnh của ông không thuộc hàng quyền quý.", "start_token": 188, "end_token": 196 }, { "index": 18, "start": 54.15, "end": 58.25, "text": "Trong ký ức dân gian, hình ảnh nổi tiếng nhất về tuổi trẻ Phạm Ngũ Lão là cảnh", "start_token": 197, "end_token": 214 }, { "index": 19, "start": 58.25, "end": 61.49, "text": "ông ngồi đan sọt bên đường, nhưng tâm trí lại đang chìm trong suy nghĩ về việc", "start_token": 215, "end_token": 231 }, { "index": 20, "start": 61.49, "end": 62.19, "text": "nước.", "start_token": 232, "end_token": 232 }, { "index": 21, "start": 62.81, "end": 66.61, "text": "Một ngày kia, Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn đi qua làng Phù Ủng.", "start_token": 233, "end_token": 246 }, { "index": 22, "start": 66.77, "end": 69.11, "text": "Quân lính dẹp đường, người dân tránh sang hai bên.", "start_token": 247, "end_token": 256 }, { "index": 23, "start": 70.09, "end": 72.55, "text": "Nhưng giữa đường, có một chàng trai vẫn ngồi yên đan sọt,", "start_token": 257, "end_token": 268 }, { "index": 24, "start": 72.75, "end": 74.65, "text": "không hề hay biết đoàn quân đang đến gần.", "start_token": 269, "end_token": 277 }, { "index": 25, "start": 75.43, "end": 77.49, "text": "Quân lính lấy giáo đâm vào đùi để nhắc ông tránh đường,", "start_token": 278, "end_token": 289 }, { "index": 26, "start": 77.63, "end": 80.17, "text": "máu chảy ra, vậy mà ông vẫn như không cảm thấy đau.", "start_token": 290, "end_token": 301 }, { "index": 27, "start": 80.89, "end": 82.9, "text": "Câu chuyện ấy mang màu sắc truyền tụng,", "start_token": 302, "end_token": 309 }, { "index": 28, "start": 83.01, "end": 85.43, "text": "nhưng nó nói lên một điều mà người đời sau luôn nhớ:", "start_token": 310, "end_token": 321 }, { "index": 29, "start": 85.67, "end": 87.31, "text": "Phạm Ngũ Lão là người có tâm trí khác thường.", "start_token": 322, "end_token": 331 }, { "index": 30, "start": 88.41, "end": 90.41, "text": "Khi đã nghĩ đến đại sự, ông quên cả thân mình.", "start_token": 332, "end_token": 342 }, { "index": 31, "start": 91.29, "end": 93.33, "text": "Trần Quốc Tuấn thấy lạ, cho gọi chàng trai đến hỏi.", "start_token": 343, "end_token": 353 }, { "index": 32, "start": 93.97, "end": 97.71, "text": "Qua đối đáp, Hưng Đạo Vương nhận ra đây không phải một người tầm thường.", "start_token": 354, "end_token": 368 }, { "index": 33, "start": 98.69, "end": 101.57, "text": "Trong dáng vẻ quê mùa ấy là khí phách của bậc đại tướng.", "start_token": 369, "end_token": 381 }, { "index": 34, "start": 102.05, "end": 104.41, "text": "Từ cuộc gặp ấy, Phạm Ngũ Lão được đưa vào quân đội nhà Trần,", "start_token": 382, "end_token": 395 }, { "index": 35, "start": 104.59, "end": 107.75, "text": "rồi dần trở thành một trong những tướng lĩnh xuất sắc nhất dưới trướng Hưng Đạo", "start_token": 396, "end_token": 411 }, { "index": 36, "start": 107.75, "end": 108.45, "text": "Vương.", "start_token": 412, "end_token": 412 }, { "index": 37, "start": 108.83, "end": 111.81, "text": "Nếu câu chuyện đan sọt là cánh cửa mở vào cuộc đời Phạm Ngũ Lão,", "start_token": 413, "end_token": 427 }, { "index": 38, "start": 112.09, "end": 115.37, "text": "thì chiến tranh chống Nguyên Mông chính là nơi ông chứng minh giá trị thật sự của", "start_token": 428, "end_token": 444 }, { "index": 39, "start": 115.37, "end": 116.07, "text": "mình.", "start_token": 445, "end_token": 445 }, { "index": 40, "start": 117.56, "end": 119.6, "text": "Thời đại của sóng gió", "start_token": 446, "end_token": 450 }, { "index": 41, "start": 120.32, "end": 122.32, "text": "Phạm Ngũ Lão trưởng thành trong một thời đại dữ dội.", "start_token": 451, "end_token": 461 }, { "index": 42, "start": 123.44, "end": 126.26, "text": "Thế kỷ mười ba, vó ngựa Mông Cổ làm rung chuyển cả lục địa Á — Âu.", "start_token": 462, "end_token": 477 }, { "index": 43, "start": 127.36, "end": 131.1, "text": "Từ thảo nguyên phương Bắc, đế quốc Mông Cổ và sau đó là nhà Nguyên dưới quyền Hốt", "start_token": 478, "end_token": 495 }, { "index": 44, "start": 131.1, "end": 133.4, "text": "Tất Liệt mở rộng thế lực khắp nơi.", "start_token": 496, "end_token": 503 }, { "index": 45, "start": 133.68, "end": 135.46, "text": "Nhiều vương quốc lớn bị nghiền nát.", "start_token": 504, "end_token": 510 }, { "index": 46, "start": 135.46, "end": 138.46, "text": "Nhiều thành trì tưởng như bất khả xâm phạm cũng sụp đổ.", "start_token": 511, "end_token": 522 }, { "index": 47, "start": 139.24, "end": 141.46, "text": "Bóng đen chiến tranh trùm lên nhiều vùng đất.", "start_token": 523, "end_token": 531 }, { "index": 48, "start": 142.26, "end": 144.26, "text": "Đại Việt khi ấy là một quốc gia không lớn,", "start_token": 532, "end_token": 541 }, { "index": 49, "start": 144.28, "end": 146.42, "text": "nhưng có truyền thống độc lập mạnh mẽ.", "start_token": 542, "end_token": 549 }, { "index": 50, "start": 146.73, "end": 149.32, "text": "Triều Trần vừa xây dựng được một nền chính trị vững vàng,", "start_token": 550, "end_token": 561 }, { "index": 51, "start": 149.48, "end": 152.14, "text": "quân đội có tổ chức, quý tộc tôn thất nhiều người giỏi võ lược,", "start_token": 562, "end_token": 575 }, { "index": 52, "start": 152.4, "end": 156.02, "text": "dân chúng quen với đời sống nông nghiệp nhưng cũng sẵn sàng đứng lên khi đất nước", "start_token": 576, "end_token": 592 }, { "index": 53, "start": 156.02, "end": 156.72, "text": "lâm nguy.", "start_token": 593, "end_token": 594 }, { "index": 54, "start": 157.42, "end": 161.54, "text": "Trước thời Phạm Ngũ Lão, năm 1258, quân Mông Cổ đã từng xâm lược Đại Việt lần thứ", "start_token": 595, "end_token": 612 }, { "index": 55, "start": 161.54, "end": 162.24, "text": "nhất.", "start_token": 613, "end_token": 613 }, { "index": 56, "start": 162.52, "end": 166.28, "text": "Quân dân nhà Trần dưới thời vua Trần Thái Tông đã đánh bại cuộc tiến công ấy,", "start_token": 614, "end_token": 630 }, { "index": 57, "start": 166.44, "end": 167.36, "text": "buộc địch phải rút lui.", "start_token": 631, "end_token": 635 }, { "index": 58, "start": 168.42, "end": 169.74, "text": "Nhưng đó chưa phải là kết thúc.", "start_token": 636, "end_token": 642 }, { "index": 59, "start": 170.66, "end": 172.56, "text": "Khi nhà Nguyên hoàn tất việc chinh phục Nam Tống,", "start_token": 643, "end_token": 652 }, { "index": 60, "start": 172.7, "end": 174.08, "text": "họ quay mắt xuống phương Nam.", "start_token": 653, "end_token": 658 }, { "index": 61, "start": 175.54, "end": 177.86, "text": "Đại Việt trở thành mục tiêu trong tham vọng kiểm soát khu vực.", "start_token": 659, "end_token": 671 }, { "index": 62, "start": 179.26, "end": 181.68, "text": "Năm 1285, cuộc xâm lược lớn lần thứ hai nổ ra.", "start_token": 672, "end_token": 682 }, { "index": 63, "start": 183.04, "end": 185.06, "text": "Quân Nguyên kéo vào Đại Việt với lực lượng hùng hậu,", "start_token": 683, "end_token": 693 }, { "index": 64, "start": 185.06, "end": 187.74, "text": "do các tướng như Thoát Hoan, Toa Đô, Ô Mã Nhi chỉ huy.", "start_token": 694, "end_token": 706 }, { "index": 65, "start": 189.24, "end": 190.9, "text": "Sức ép cực lớn.", "start_token": 707, "end_token": 710 }, { "index": 66, "start": 191.57, "end": 194.94, "text": "Triều đình nhà Trần phải đối mặt với một trong những thử thách sinh tử nhất lịch", "start_token": 711, "end_token": 727 }, { "index": 67, "start": 194.94, "end": 196.02, "text": "sử.", "start_token": 728, "end_token": 728 }, { "index": 68, "start": 196.22, "end": 198.32, "text": "Đó là thời điểm tên tuổi Phạm Ngũ Lão sáng lên.", "start_token": 729, "end_token": 739 }, { "index": 69, "start": 199.14, "end": 203.12, "text": "Ông không đứng riêng một mình, mà là một phần của hệ thống tướng lĩnh kiệt xuất", "start_token": 740, "end_token": 756 }, { "index": 70, "start": 203.2, "end": 205.06, "text": "dưới sự chỉ huy của Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn.", "start_token": 757, "end_token": 767 }, { "index": 71, "start": 206.2, "end": 207.7, "text": "Cùng với các tướng như Trần Quang Khải,", "start_token": 768, "end_token": 775 }, { "index": 72, "start": 207.74, "end": 210.26, "text": "Trần Nhật Duật, Trần Khánh Dư và nhiều danh tướng khác,", "start_token": 776, "end_token": 786 }, { "index": 73, "start": 210.5, "end": 213.84, "text": "Phạm Ngũ Lão góp phần vào cuộc chiến tranh vệ quốc mà mỗi bước lùi,", "start_token": 787, "end_token": 801 }, { "index": 74, "start": 213.98, "end": 217.1, "text": "mỗi trận đánh, mỗi cuộc phản công đều gắn với vận mệnh Đại Việt.", "start_token": 802, "end_token": 815 }, { "index": 75, "start": 218.95, "end": 220.51, "text": "Hào khí đông a", "start_token": 816, "end_token": 819 }, { "index": 76, "start": 221.05, "end": 224.95, "text": "Để hiểu Phạm Ngũ Lão, phải hiểu hào khí Đông A của thời Trần.", "start_token": 820, "end_token": 833 }, { "index": 77, "start": 225.13, "end": 229.71, "text": "Chữ “Trần” trong lối chiết tự được đọc thành “Đông A”. Hào khí Đông A là tinh thần", "start_token": 834, "end_token": 851 }, { "index": 78, "start": 229.71, "end": 231.33, "text": "của một triều đại vừa có kỷ luật quân sự,", "start_token": 852, "end_token": 861 }, { "index": 79, "start": 231.55, "end": 234.97, "text": "vừa có ý chí độc lập mãnh liệt, vừa biết đặt lợi ích quốc gia lên trên lợi ích", "start_token": 862, "end_token": 880 }, { "index": 80, "start": 234.97, "end": 236.87, "text": "riêng của từng dòng họ, từng phe nhóm.", "start_token": 881, "end_token": 888 }, { "index": 81, "start": 237.83, "end": 239.45, "text": "Trong cuộc kháng chiến chống Nguyên Mông,", "start_token": 889, "end_token": 895 }, { "index": 82, "start": 239.75, "end": 241.85, "text": "triều Trần có những khoảnh khắc rất đáng nhớ.", "start_token": 896, "end_token": 904 }, { "index": 83, "start": 242.55, "end": 244.51, "text": "Hội nghị Bình Than bàn kế chống giặc.", "start_token": 905, "end_token": 912 }, { "index": 84, "start": 245.29, "end": 248.11, "text": "Hội nghị Diên Hồng hỏi ý các bô lão nên hòa hay nên đánh,", "start_token": 913, "end_token": 926 }, { "index": 85, "start": 248.11, "end": 250.51, "text": "và tiếng “đánh” vang lên như lời thề của cả dân tộc.", "start_token": 927, "end_token": 938 }, { "index": 86, "start": 251.31, "end": 253.63, "text": "Hưng Đạo Vương viết Hịch tướng sĩ, đánh vào danh dự,", "start_token": 939, "end_token": 949 }, { "index": 87, "start": 253.63, "end": 256.49, "text": "lòng trung nghĩa và nỗi nhục mất nước của quân sĩ.", "start_token": 950, "end_token": 960 }, { "index": 88, "start": 256.87, "end": 259.53, "text": "Những sự kiện ấy không chỉ là nghi lễ chính trị.", "start_token": 961, "end_token": 971 }, { "index": 89, "start": 259.85, "end": 261.33, "text": "Chúng tạo nên tinh thần chung cho cả nước:", "start_token": 972, "end_token": 980 }, { "index": 90, "start": 261.69, "end": 265.41, "text": "vua tôi cùng lòng, tướng sĩ cùng chí, dân chúng cùng chịu gian khổ để giữ lấy non", "start_token": 981, "end_token": 998 }, { "index": 91, "start": 265.41, "end": 266.11, "text": "sông.", "start_token": 999, "end_token": 999 }, { "index": 92, "start": 266.73, "end": 269.35, "text": "Phạm Ngũ Lão sống và chiến đấu trong bầu không khí ấy.", "start_token": 1000, "end_token": 1011 }, { "index": 93, "start": 270.19, "end": 272.91, "text": "Ông không chỉ là người cầm giáo nơi trận mạc.", "start_token": 1012, "end_token": 1021 }, { "index": 94, "start": 272.91, "end": 275.65, "text": "Ông còn là người mang trong mình lý tưởng của cả một thế hệ:", "start_token": 1022, "end_token": 1035 }, { "index": 95, "start": 275.77, "end": 279.11, "text": "làm trai sinh ra trong trời đất thì phải trả nợ núi sông.", "start_token": 1036, "end_token": 1048 }, { "index": 96, "start": 279.31, "end": 282.65, "text": "Tinh thần ấy được thể hiện rõ trong bài thơ “Thuật hoài” nổi tiếng thường được", "start_token": 1049, "end_token": 1064 }, { "index": 97, "start": 282.65, "end": 283.87, "text": "gắn với ông:", "start_token": 1065, "end_token": 1067 }, { "index": 98, "start": 283.87, "end": 288.99, "text": "Hoành sóc giang sơn kháp kỷ thu, Tam quân tỳ hổ khí thôn ngưu.", "start_token": 1068, "end_token": 1081 }, { "index": 99, "start": 289.49, "end": 293.73, "text": "Nam nhi vị liễu công danh trái, Tu thính nhân gian thuyết Vũ hầu.", "start_token": 1082, "end_token": 1095 }, { "index": 100, "start": 293.93, "end": 294.31, "text": "Nghĩa là:", "start_token": 1096, "end_token": 1097 }, { "index": 101, "start": 294.33, "end": 296.17, "text": "cầm ngang ngọn giáo giữ non sông đã mấy thu;", "start_token": 1098, "end_token": 1107 }, { "index": 102, "start": 296.43, "end": 298.87, "text": "ba quân như hổ báo, khí thế nuốt trôi sao Ngưu;", "start_token": 1108, "end_token": 1118 }, { "index": 103, "start": 298.95, "end": 300.43, "text": "làm trai chưa trả xong nợ công danh;", "start_token": 1119, "end_token": 1126 }, { "index": 104, "start": 300.55, "end": 303.27, "text": "luống thẹn khi nghe người đời kể chuyện Vũ hầu.", "start_token": 1127, "end_token": 1136 }, { "index": 105, "start": 303.49, "end": 306.79, "text": "Bài thơ chỉ bốn câu, nhưng mở ra cả một chân trời tinh thần.", "start_token": 1137, "end_token": 1150 }, { "index": 106, "start": 306.79, "end": 308.97, "text": "Ở đó có người võ tướng cầm giáo giữa đất nước,", "start_token": 1151, "end_token": 1161 }, { "index": 107, "start": 309.15, "end": 312.91, "text": "có ba quân hừng hực khí thế, có nỗi thẹn của kẻ sĩ trước tấm gương Gia Cát Lượng.", "start_token": 1162, "end_token": 1180 }, { "index": 108, "start": 313.81, "end": 315.29, "text": "Đó không phải nỗi thẹn nhỏ bé.", "start_token": 1181, "end_token": 1187 }, { "index": 109, "start": 316.29, "end": 319.85, "text": "Đó là nỗi thẹn của người có chí lớn, luôn cảm thấy mình còn phải làm nhiều hơn", "start_token": 1188, "end_token": 1205 }, { "index": 110, "start": 319.85, "end": 320.55, "text": "nữa cho đất nước.", "start_token": 1206, "end_token": 1209 }, { "index": 111, "start": 321.55, "end": 324.89, "text": "Với Phạm Ngũ Lão, công danh không phải là chức tước để khoe khoang.", "start_token": 1210, "end_token": 1223 }, { "index": 112, "start": 325.37, "end": 327.27, "text": "Công danh là món nợ với non sông.", "start_token": 1224, "end_token": 1231 }, { "index": 113, "start": 328.89, "end": 330.91, "text": "Những ngày đen tối năm 1285", "start_token": 1232, "end_token": 1237 }, { "index": 114, "start": 332.01, "end": 334.51, "text": "Khi quân Nguyên tràn vào Đại Việt năm 1285,", "start_token": 1238, "end_token": 1246 }, { "index": 115, "start": 334.97, "end": 336.21, "text": "tình hình ban đầu vô cùng nguy hiểm.", "start_token": 1247, "end_token": 1254 }, { "index": 116, "start": 336.95, "end": 340.21, "text": "Thế giặc mạnh, quân số đông, nhiều mũi tiến công phối hợp.", "start_token": 1255, "end_token": 1266 }, { "index": 117, "start": 341.05, "end": 343.21, "text": "Thoát Hoan từ phía Bắc đánh xuống.", "start_token": 1267, "end_token": 1273 }, { "index": 118, "start": 344.03, "end": 346.41, "text": "Toa Đô từ phía Nam đánh lên sau khi tiến qua Chiêm Thành.", "start_token": 1274, "end_token": 1286 }, { "index": 119, "start": 347.41, "end": 349.25, "text": "Đại Việt bị kẹp giữa hai gọng quân.", "start_token": 1287, "end_token": 1294 }, { "index": 120, "start": 349.87, "end": 352.11, "text": "Triều đình nhà Trần phải rút khỏi Thăng Long,", "start_token": 1295, "end_token": 1303 }, { "index": 121, "start": 352.37, "end": 354.75, "text": "thực hiện kế sách tránh chỗ mạnh, bảo toàn lực lượng,", "start_token": 1304, "end_token": 1314 }, { "index": 122, "start": 354.97, "end": 355.83, "text": "chờ thời cơ phản công.", "start_token": 1315, "end_token": 1319 }, { "index": 123, "start": 356.87, "end": 360.55, "text": "Đối với người dân, những ngày ấy chắc hẳn là những ngày đầy lo lắng.", "start_token": 1320, "end_token": 1334 }, { "index": 124, "start": 362.05, "end": 362.75, "text": "Kinh thành bỏ trống.", "start_token": 1335, "end_token": 1338 }, { "index": 125, "start": 363.81, "end": 364.87, "text": "Vua tôi rút lui.", "start_token": 1339, "end_token": 1342 }, { "index": 126, "start": 366.31, "end": 367.87, "text": "Quân giặc vào Thăng Long.", "start_token": 1343, "end_token": 1347 }, { "index": 127, "start": 368.79, "end": 370.01, "text": "Tin tức thất thủ lan đi.", "start_token": 1348, "end_token": 1353 }, { "index": 128, "start": 370.89, "end": 373.15, "text": "Nhưng đằng sau sự rút lui ấy không phải là đầu hàng.", "start_token": 1354, "end_token": 1365 }, { "index": 129, "start": 374.03, "end": 376.41, "text": "Đó là chiến lược của Trần Quốc Tuấn và triều đình nhà Trần:", "start_token": 1366, "end_token": 1378 }, { "index": 130, "start": 376.41, "end": 379.23, "text": "lấy không gian đổi thời gian, làm cho quân địch mệt mỏi,", "start_token": 1379, "end_token": 1390 }, { "index": 131, "start": 379.43, "end": 381.93, "text": "kéo dài đường tiếp tế, rồi đánh vào lúc chúng suy yếu.", "start_token": 1391, "end_token": 1402 }, { "index": 132, "start": 383.07, "end": 385.95, "text": "Phạm Ngũ Lão là một trong những tướng lĩnh tham gia vào quá trình ấy.", "start_token": 1403, "end_token": 1417 }, { "index": 133, "start": 386.67, "end": 389.85, "text": "Sử sách không ghi lại từng chi tiết nhỏ về mọi trận ông chỉ huy,", "start_token": 1418, "end_token": 1432 }, { "index": 134, "start": 390.13, "end": 392.95, "text": "nhưng tên tuổi ông gắn với những chiến công quan trọng trong cả hai cuộc kháng", "start_token": 1433, "end_token": 1448 }, { "index": 135, "start": 392.95, "end": 395.95, "text": "chiến năm 1285 và 1288.", "start_token": 1449, "end_token": 1453 }, { "index": 136, "start": 396.95, "end": 399.13, "text": "Ông thuộc nhóm võ tướng được Hưng Đạo Vương tin dùng,", "start_token": 1454, "end_token": 1464 }, { "index": 137, "start": 399.13, "end": 401.45, "text": "và điều đó tự nó đã nói lên tài năng của ông.", "start_token": 1465, "end_token": 1476 }, { "index": 138, "start": 402.29, "end": 405.43, "text": "Trong chiến tranh, có những người nổi bật bằng một trận đánh duy nhất.", "start_token": 1477, "end_token": 1490 }, { "index": 139, "start": 406.41, "end": 408.81, "text": "Nhưng cũng có những người nổi bật bằng sự bền bỉ,", "start_token": 1491, "end_token": 1501 }, { "index": 140, "start": 408.93, "end": 410.87, "text": "bằng việc luôn có mặt ở những nơi hiểm yếu,", "start_token": 1502, "end_token": 1511 }, { "index": 141, "start": 411.03, "end": 413.11, "text": "luôn hoàn thành nhiệm vụ được giao.", "start_token": 1512, "end_token": 1518 }, { "index": 142, "start": 413.11, "end": 414.55, "text": "Phạm Ngũ Lão thuộc kiểu thứ hai:", "start_token": 1519, "end_token": 1525 }, { "index": 143, "start": 414.55, "end": 416.91, "text": "chắc chắn, gan dạ, kỷ luật và đáng tin.", "start_token": 1526, "end_token": 1534 }, { "index": 144, "start": 417.49, "end": 420.39, "text": "Khi quân Nguyên tưởng rằng Đại Việt đã suy sụp,", "start_token": 1535, "end_token": 1544 }, { "index": 145, "start": 420.39, "end": 422.65, "text": "thì chính là lúc thế trận kháng chiến bắt đầu chuyển mình.", "start_token": 1545, "end_token": 1556 }, { "index": 146, "start": 424.1, "end": 425.75, "text": "Phản công", "start_token": 1557, "end_token": 1558 }, { "index": 147, "start": 427.0, "end": 430.94, "text": "Mùa hè năm 1285, quân Trần mở cuộc phản công lớn.", "start_token": 1559, "end_token": 1569 }, { "index": 148, "start": 431.16, "end": 434.02, "text": "Những trận Hàm Tử, Chương Dương, Tây Kết vang lên như tiếng trống lật ngược cục", "start_token": 1570, "end_token": 1585 }, { "index": 149, "start": 434.02, "end": 434.94, "text": "diện.", "start_token": 1586, "end_token": 1586 }, { "index": 150, "start": 435.3, "end": 437.38, "text": "Trần Nhật Duật lập công ở Hàm Tử.", "start_token": 1587, "end_token": 1594 }, { "index": 151, "start": 437.7, "end": 440.48, "text": "Trần Quang Khải góp công lớn ở Chương Dương.", "start_token": 1595, "end_token": 1603 }, { "index": 152, "start": 440.9, "end": 442.62, "text": "Toa Đô bị đánh bại và tử trận ở Tây Kết.", "start_token": 1604, "end_token": 1614 }, { "index": 153, "start": 443.42, "end": 446.62, "text": "Quân Nguyên từ thế chủ động tiến công rơi vào thế bị động tháo chạy.", "start_token": 1615, "end_token": 1629 }, { "index": 154, "start": 447.64, "end": 450.86, "text": "Trong toàn bộ cục diện ấy, các cánh quân Trần phải phối hợp chặt chẽ,", "start_token": 1630, "end_token": 1644 }, { "index": 155, "start": 451.02, "end": 453.46, "text": "vừa đánh trên sông, vừa đánh trên bộ, vừa truy kích,", "start_token": 1645, "end_token": 1655 }, { "index": 156, "start": 453.58, "end": 454.46, "text": "vừa chặn đường rút.", "start_token": 1656, "end_token": 1659 }, { "index": 157, "start": 455.36, "end": 459.02, "text": "Phạm Ngũ Lão là một trong những tướng lĩnh tham gia vào các hoạt động quân sự ấy,", "start_token": 1660, "end_token": 1677 }, { "index": 158, "start": 459.3, "end": 460.52, "text": "góp phần vào thắng lợi chung.", "start_token": 1678, "end_token": 1683 }, { "index": 159, "start": 461.32, "end": 463.98, "text": "Có thể hình dung chiến trường Đại Việt những ngày phản công:", "start_token": 1684, "end_token": 1695 }, { "index": 160, "start": 464.3, "end": 466.92, "text": "sông nước đỏ ánh lửa, thuyền chiến lao đi trong tiếng trống,", "start_token": 1696, "end_token": 1707 }, { "index": 161, "start": 467.2, "end": 470.58, "text": "quân sĩ từ những vùng quê từng bị giặc giày xéo nay vùng lên đánh trả.", "start_token": 1708, "end_token": 1723 }, { "index": 162, "start": 471.4, "end": 474.64, "text": "Những đạo quân Nguyên từng kiêu hãnh bỗng lâm vào cảnh thiếu lương,", "start_token": 1724, "end_token": 1736 }, { "index": 163, "start": 474.88, "end": 477.78, "text": "mệt mỏi, bị phục kích, bị truy đuổi không ngừng.", "start_token": 1737, "end_token": 1746 }, { "index": 164, "start": 478.0, "end": 480.58, "text": "Chiến thắng năm 1285 không đến từ một phép màu.", "start_token": 1747, "end_token": 1756 }, { "index": 165, "start": 481.56, "end": 483.62, "text": "Nó đến từ sự chuẩn bị, từ ý chí chịu đựng,", "start_token": 1757, "end_token": 1767 }, { "index": 166, "start": 483.76, "end": 485.92, "text": "từ chiến lược đúng đắn và từ máu của rất nhiều người.", "start_token": 1768, "end_token": 1779 }, { "index": 167, "start": 486.74, "end": 488.72, "text": "Trong đó có những tướng lĩnh như Phạm Ngũ Lão,", "start_token": 1780, "end_token": 1789 }, { "index": 168, "start": 489.12, "end": 492.88, "text": "những người không chỉ cầm quân đánh trận mà còn giữ vững tinh thần cho quân sĩ", "start_token": 1790, "end_token": 1806 }, { "index": 169, "start": 492.88, "end": 494.92, "text": "trong những giờ phút hiểm nghèo.", "start_token": 1807, "end_token": 1812 }, { "index": 170, "start": 495.02, "end": 496.58, "text": "Cuối cùng, quân Nguyên thất bại.", "start_token": 1813, "end_token": 1818 }, { "index": 171, "start": 497.48, "end": 500.16, "text": "Thoát Hoan phải chui vào ống đồng để quân lính kéo chạy về nước,", "start_token": 1819, "end_token": 1832 }, { "index": 172, "start": 500.48, "end": 503.84, "text": "một hình ảnh được sử cũ ghi lại như biểu tượng của sự nhục nhã.", "start_token": 1833, "end_token": 1847 }, { "index": 173, "start": 504.22, "end": 505.76, "text": "Đại Việt đứng vững.", "start_token": 1848, "end_token": 1851 }, { "index": 174, "start": 506.2, "end": 508.52, "text": "Nhưng nhà Nguyên chưa từ bỏ tham vọng.", "start_token": 1852, "end_token": 1859 }, { "index": 175, "start": 509.88, "end": 511.88, "text": "Trước cơn bão lần thứ ba", "start_token": 1860, "end_token": 1865 }, { "index": 176, "start": 512.44, "end": 516.0, "text": "Sau thất bại năm 1285, Hốt Tất Liệt không cam lòng.", "start_token": 1866, "end_token": 1876 }, { "index": 177, "start": 516.28, "end": 517.96, "text": "Nhà Nguyên chuẩn bị một cuộc xâm lược mới,", "start_token": 1877, "end_token": 1885 }, { "index": 178, "start": 517.96, "end": 518.8, "text": "lớn và kỹ hơn.", "start_token": 1886, "end_token": 1889 }, { "index": 179, "start": 520.12, "end": 522.26, "text": "Năm 1287, quân Nguyên lại kéo sang Đại Việt.", "start_token": 1890, "end_token": 1898 }, { "index": 180, "start": 523.1, "end": 525.76, "text": "Lần này, họ chú trọng cả đường bộ lẫn đường thủy,", "start_token": 1899, "end_token": 1909 }, { "index": 181, "start": 525.88, "end": 528.26, "text": "đặc biệt có đoàn thuyền lương để nuôi quân lâu dài.", "start_token": 1910, "end_token": 1920 }, { "index": 182, "start": 529.06, "end": 531.42, "text": "Nhà Trần hiểu rằng nếu để quân Nguyên có đủ lương thực,", "start_token": 1921, "end_token": 1932 }, { "index": 183, "start": 531.54, "end": 534.82, "text": "chúng có thể đóng lâu, đánh lâu, gây nguy hiểm lớn hơn.", "start_token": 1933, "end_token": 1944 }, { "index": 184, "start": 534.98, "end": 538.26, "text": "Vì vậy, việc đánh vào hậu cần của giặc trở thành nhiệm vụ then chốt.", "start_token": 1945, "end_token": 1959 }, { "index": 185, "start": 538.98, "end": 543.08, "text": "Trần Khánh Dư lập công lớn khi đánh đoàn thuyền lương của Trương Văn Hổ ở Vân Đồn.", "start_token": 1960, "end_token": 1977 }, { "index": 186, "start": 543.5, "end": 545.8, "text": "Đòn đánh ấy khiến quân Nguyên rơi vào cảnh thiếu lương.", "start_token": 1978, "end_token": 1988 }, { "index": 187, "start": 546.62, "end": 549.3, "text": "Một đạo quân dù mạnh đến đâu, nếu đói, mệt và bị cô lập,", "start_token": 1989, "end_token": 2002 }, { "index": 188, "start": 549.3, "end": 550.8, "text": "cũng sẽ mất dần sức chiến đấu.", "start_token": 2003, "end_token": 2009 }, { "index": 189, "start": 551.58, "end": 554.8, "text": "Trong thế trận ấy, Phạm Ngũ Lão tiếp tục là một tướng quan trọng của triều Trần.", "start_token": 2010, "end_token": 2026 }, { "index": 190, "start": 555.9, "end": 557.72, "text": "Ông được giao chỉ huy quân, tham gia đánh chặn,", "start_token": 2027, "end_token": 2036 }, { "index": 191, "start": 557.72, "end": 560.14, "text": "truy kích, giữ các vị trí trọng yếu.", "start_token": 2037, "end_token": 2044 }, { "index": 192, "start": 560.62, "end": 563.42, "text": "Sử liệu cho biết ông lập nhiều chiến công trong kháng chiến chống Nguyên,", "start_token": 2045, "end_token": 2058 }, { "index": 193, "start": 563.58, "end": 565.8, "text": "được triều đình trọng thưởng và thăng chức.", "start_token": 2059, "end_token": 2066 }, { "index": 194, "start": 566.06, "end": 569.16, "text": "Cuộc chiến năm 1288 đi đến đỉnh cao ở sông Bạch Đằng.", "start_token": 2067, "end_token": 2078 }, { "index": 195, "start": 571.75, "end": 573.41, "text": "Bạch đằng — dòng sông của số phận", "start_token": 2079, "end_token": 2085 }, { "index": 196, "start": 574.45, "end": 576.35, "text": "Bạch Đằng không phải lần đầu đi vào lịch sử.", "start_token": 2086, "end_token": 2095 }, { "index": 197, "start": 577.39, "end": 580.67, "text": "Năm 938, Ngô Quyền từng đánh tan quân Nam Hán trên dòng sông này,", "start_token": 2096, "end_token": 2109 }, { "index": 198, "start": 580.79, "end": 583.47, "text": "mở ra thời kỳ độc lập lâu dài cho dân tộc.", "start_token": 2110, "end_token": 2120 }, { "index": 199, "start": 583.69, "end": 587.65, "text": "Năm 981, Lê Hoàn cũng từng đánh giặc phương Bắc trên vùng sông nước ấy.", "start_token": 2121, "end_token": 2135 }, { "index": 200, "start": 588.47, "end": 592.07, "text": "Đến thời Trần, Bạch Đằng một lần nữa trở thành nơi quyết định số phận của một cuộc", "start_token": 2136, "end_token": 2153 }, { "index": 201, "start": 592.07, "end": 593.19, "text": "xâm lăng.", "start_token": 2154, "end_token": 2155 }, { "index": 202, "start": 593.45, "end": 596.31, "text": "Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn cho bố trí trận địa cọc ngầm trên sông,", "start_token": 2156, "end_token": 2170 }, { "index": 203, "start": 596.55, "end": 598.51, "text": "lợi dụng thủy triều và địa hình.", "start_token": 2171, "end_token": 2177 }, { "index": 204, "start": 598.87, "end": 600.73, "text": "Khi Ô Mã Nhi dẫn thủy quân Nguyên rút lui,", "start_token": 2178, "end_token": 2187 }, { "index": 205, "start": 600.97, "end": 602.97, "text": "quân Trần nhử địch vào trận địa.", "start_token": 2188, "end_token": 2194 }, { "index": 206, "start": 602.97, "end": 606.21, "text": "Nước triều xuống, thuyền giặc mắc cọc, rối loạn.", "start_token": 2195, "end_token": 2203 }, { "index": 207, "start": 606.43, "end": 607.97, "text": "Quân Trần từ nhiều phía đánh ra.", "start_token": 2204, "end_token": 2210 }, { "index": 208, "start": 608.97, "end": 611.63, "text": "Lửa cháy, tiếng quân reo, thuyền giặc vỡ nát trên dòng nước.", "start_token": 2211, "end_token": 2222 }, { "index": 209, "start": 612.95, "end": 614.83, "text": "Ô Mã Nhi bị bắt.", "start_token": 2223, "end_token": 2227 }, { "index": 210, "start": 615.11, "end": 616.73, "text": "Thủy quân Nguyên tan rã.", "start_token": 2228, "end_token": 2232 }, { "index": 211, "start": 617.13, "end": 619.23, "text": "Cùng lúc đó, các cánh quân bộ cũng bị truy kích.", "start_token": 2233, "end_token": 2243 }, { "index": 212, "start": 620.19, "end": 622.87, "text": "Cuộc xâm lược lần thứ ba thất bại hoàn toàn.", "start_token": 2244, "end_token": 2253 }, { "index": 213, "start": 623.07, "end": 625.39, "text": "Trong chiến thắng chung ấy, Phạm Ngũ Lão là một trong những danh tướng góp công.", "start_token": 2254, "end_token": 2269 }, { "index": 214, "start": 626.47, "end": 629.45, "text": "Dù sử sách không đặt ông ở vị trí người chỉ huy tối cao trận Bạch Đằng,", "start_token": 2270, "end_token": 2286 }, { "index": 215, "start": 629.45, "end": 632.45, "text": "vai trò của ông trong toàn bộ cuộc kháng chiến là rất đáng kể.", "start_token": 2287, "end_token": 2300 }, { "index": 216, "start": 633.39, "end": 636.67, "text": "Ông thuộc thế hệ tướng lĩnh đã làm nên mạng lưới sức mạnh quân sự thời Trần,", "start_token": 2301, "end_token": 2317 }, { "index": 217, "start": 636.91, "end": 639.35, "text": "nơi mỗi người giữ một mũi, một cánh, một nhiệm vụ,", "start_token": 2318, "end_token": 2328 }, { "index": 218, "start": 639.35, "end": 640.85, "text": "để cuối cùng hợp thành chiến thắng.", "start_token": 2329, "end_token": 2335 }, { "index": 219, "start": 641.83, "end": 644.27, "text": "Đó cũng là điểm đặc biệt của lịch sử chống Nguyên thời Trần:", "start_token": 2336, "end_token": 2348 }, { "index": 220, "start": 644.59, "end": 646.85, "text": "không chỉ có một thiên tài đơn độc.", "start_token": 2349, "end_token": 2356 }, { "index": 221, "start": 647.05, "end": 648.61, "text": "Có Hưng Đạo Vương là linh hồn chiến lược,", "start_token": 2357, "end_token": 2365 }, { "index": 222, "start": 648.79, "end": 651.85, "text": "nhưng xung quanh ông là cả một thế hệ tướng sĩ tài năng.", "start_token": 2366, "end_token": 2378 }, { "index": 223, "start": 652.35, "end": 655.29, "text": "Phạm Ngũ Lão là một trong những gương mặt sáng nhất của thế hệ ấy.", "start_token": 2379, "end_token": 2393 }, { "index": 224, "start": 657.38, "end": 658.98, "text": "Sau chiến tranh", "start_token": 2394, "end_token": 2396 }, { "index": 225, "start": 658.98, "end": 662.98, "text": "Sau ba lần đánh bại Nguyên Mông, Đại Việt bước vào thời kỳ khôi phục và củng cố.", "start_token": 2397, "end_token": 2414 }, { "index": 226, "start": 664.38, "end": 667.98, "text": "Với Phạm Ngũ Lão, chiến tranh chống Nguyên không phải là điểm kết thúc sự nghiệp.", "start_token": 2415, "end_token": 2430 }, { "index": 227, "start": 668.86, "end": 671.04, "text": "Ông tiếp tục phục vụ triều Trần qua nhiều đời vua,", "start_token": 2431, "end_token": 2441 }, { "index": 228, "start": 671.28, "end": 672.98, "text": "được giao nhiều chức vụ quân sự quan trọng.", "start_token": 2442, "end_token": 2450 }, { "index": 229, "start": 673.84, "end": 675.88, "text": "Ông nhiều lần cầm quân đi đánh dẹp ở biên giới,", "start_token": 2451, "end_token": 2461 }, { "index": 230, "start": 676.02, "end": 679.52, "text": "đặc biệt là trong các cuộc giao tranh với Ai Lao và Chiêm Thành theo bối cảnh chính", "start_token": 2462, "end_token": 2479 }, { "index": 231, "start": 679.52, "end": 680.22, "text": "trị thời đó.", "start_token": 2480, "end_token": 2482 }, { "index": 232, "start": 681.1, "end": 682.96, "text": "Sử cũ ghi nhận ông là người có công lớn,", "start_token": 2483, "end_token": 2492 }, { "index": 233, "start": 682.98, "end": 684.98, "text": "được phong tới chức Điện súy thượng tướng quân.", "start_token": 2493, "end_token": 2501 }, { "index": 234, "start": 685.58, "end": 687.48, "text": "Đây là chức vụ cao trong quân đội triều Trần,", "start_token": 2502, "end_token": 2511 }, { "index": 235, "start": 687.48, "end": 690.36, "text": "cho thấy sự tin cậy đặc biệt của triều đình đối với ông.", "start_token": 2512, "end_token": 2524 }, { "index": 236, "start": 691.12, "end": 693.98, "text": "Điều đáng chú ý là Phạm Ngũ Lão không xuất thân từ tôn thất nhà Trần.", "start_token": 2525, "end_token": 2540 }, { "index": 237, "start": 694.9, "end": 697.8, "text": "Trong một triều đại mà quý tộc hoàng tộc giữ vai trò rất lớn,", "start_token": 2541, "end_token": 2554 }, { "index": 238, "start": 697.86, "end": 702.2, "text": "việc một người xuất thân bình dân như ông vươn lên hàng đại tướng là điều đặc biệt.", "start_token": 2555, "end_token": 2572 }, { "index": 239, "start": 702.32, "end": 705.92, "text": "Nó chứng minh tài năng và công lao của ông lớn đến mức vượt qua ranh giới xuất", "start_token": 2573, "end_token": 2590 }, { "index": 240, "start": 705.92, "end": 706.62, "text": "thân.", "start_token": 2591, "end_token": 2591 }, { "index": 241, "start": 707.16, "end": 708.48, "text": "Ông không chỉ giỏi đánh trận.", "start_token": 2592, "end_token": 2597 }, { "index": 242, "start": 709.48, "end": 711.3, "text": "Ông còn có phẩm chất của một võ tướng Nho học:", "start_token": 2598, "end_token": 2608 }, { "index": 243, "start": 711.48, "end": 713.82, "text": "trọng danh dự, có chí hướng, biết tự răn mình,", "start_token": 2609, "end_token": 2618 }, { "index": 244, "start": 714.0, "end": 716.04, "text": "biết lấy gương người xưa để soi vào bản thân.", "start_token": 2619, "end_token": 2628 }, { "index": 245, "start": 716.8, "end": 719.78, "text": "Bài thơ “Thuật hoài” còn lại là bằng chứng quý giá cho nội tâm ấy.", "start_token": 2629, "end_token": 2643 }, { "index": 246, "start": 720.62, "end": 722.76, "text": "Một võ tướng có thể thắng trận nhờ sức mạnh.", "start_token": 2644, "end_token": 2653 }, { "index": 247, "start": 723.42, "end": 725.18, "text": "Nhưng để sống lâu trong ký ức văn hóa dân tộc,", "start_token": 2654, "end_token": 2664 }, { "index": 248, "start": 725.3, "end": 727.9, "text": "người ấy cần có thêm chiều sâu tinh thần.", "start_token": 2665, "end_token": 2673 }, { "index": 249, "start": 728.2, "end": 730.2, "text": "Phạm Ngũ Lão có cả hai.", "start_token": 2674, "end_token": 2679 }, { "index": 250, "start": 731.36, "end": 733.16, "text": "Mối duyên với hưng đạo vương", "start_token": 2680, "end_token": 2685 }, { "index": 251, "start": 733.54, "end": 737.08, "text": "Không thể kể về Phạm Ngũ Lão mà không nhắc đến Trần Quốc Tuấn.", "start_token": 2686, "end_token": 2699 }, { "index": 252, "start": 737.56, "end": 740.52, "text": "Hưng Đạo Vương là người phát hiện, trọng dụng và dìu dắt Phạm Ngũ Lão.", "start_token": 2700, "end_token": 2714 }, { "index": 253, "start": 741.22, "end": 744.78, "text": "Từ chàng trai đan sọt ở Phù Ủng, ông bước vào hàng ngũ tướng lĩnh triều Trần,", "start_token": 2715, "end_token": 2731 }, { "index": 254, "start": 745.04, "end": 747.74, "text": "một phần nhờ con mắt nhìn người của Trần Quốc Tuấn.", "start_token": 2732, "end_token": 2742 }, { "index": 255, "start": 747.9, "end": 751.54, "text": "Theo một số ghi chép và truyền thống, Phạm Ngũ Lão còn trở thành con rể của Hưng", "start_token": 2743, "end_token": 2760 }, { "index": 256, "start": 751.54, "end": 754.06, "text": "Đạo Vương khi lấy quận chúa Anh Nguyên.", "start_token": 2761, "end_token": 2768 }, { "index": 257, "start": 754.28, "end": 757.32, "text": "Chi tiết này thường được nhắc đến trong các tài liệu lịch sử và giai thoại,", "start_token": 2769, "end_token": 2784 }, { "index": 258, "start": 757.6, "end": 760.52, "text": "cho thấy mối quan hệ gắn bó giữa ông với gia đình Trần Quốc Tuấn.", "start_token": 2785, "end_token": 2799 }, { "index": 259, "start": 761.54, "end": 764.98, "text": "Nhưng điều quan trọng hơn hôn nhân hay địa vị là sự tin cậy nơi chiến trường.", "start_token": 2800, "end_token": 2816 }, { "index": 260, "start": 765.92, "end": 768.36, "text": "Hưng Đạo Vương vốn nổi tiếng nghiêm khắc trong việc dùng người.", "start_token": 2817, "end_token": 2828 }, { "index": 261, "start": 769.22, "end": 771.36, "text": "Ông không thể giao việc lớn cho kẻ bất tài.", "start_token": 2829, "end_token": 2838 }, { "index": 262, "start": 772.42, "end": 775.72, "text": "Việc Phạm Ngũ Lão được trọng dụng chứng tỏ ông đã chứng minh năng lực bằng hành", "start_token": 2839, "end_token": 2855 }, { "index": 263, "start": 775.72, "end": 776.42, "text": "động.", "start_token": 2856, "end_token": 2856 }, { "index": 264, "start": 776.92, "end": 780.46, "text": "Ta có thể hình dung giữa Hưng Đạo Vương và Phạm Ngũ Lão là mối quan hệ của người", "start_token": 2857, "end_token": 2875 }, { "index": 265, "start": 780.46, "end": 782.8, "text": "thầy lớn và người học trò lớn.", "start_token": 2876, "end_token": 2882 }, { "index": 266, "start": 782.92, "end": 785.64, "text": "Một người có tầm chiến lược bao quát non sông.", "start_token": 2883, "end_token": 2892 }, { "index": 267, "start": 785.86, "end": 789.2, "text": "Một người có dũng khí và tài cầm quân để thực hiện những mệnh lệnh hiểm yếu.", "start_token": 2893, "end_token": 2909 }, { "index": 268, "start": 790.18, "end": 793.2, "text": "Họ gặp nhau trong thời đại mà đất nước cần những con người như vậy.", "start_token": 2910, "end_token": 2924 }, { "index": 269, "start": 794.02, "end": 797.58, "text": "Nếu không có Trần Quốc Tuấn, có thể tài năng Phạm Ngũ Lão sẽ không được đưa ra", "start_token": 2925, "end_token": 2942 }, { "index": 270, "start": 797.58, "end": 798.28, "text": "đúng lúc.", "start_token": 2943, "end_token": 2944 }, { "index": 271, "start": 798.84, "end": 800.76, "text": "Nếu không có những người như Phạm Ngũ Lão,", "start_token": 2945, "end_token": 2953 }, { "index": 272, "start": 801.16, "end": 804.98, "text": "chiến lược của Trần Quốc Tuấn cũng khó biến thành sức mạnh cụ thể trên chiến trường.", "start_token": 2954, "end_token": 2970 }, { "index": 273, "start": 805.76, "end": 808.7, "text": "Lịch sử đôi khi được tạo nên từ những cuộc gặp gỡ như thế.", "start_token": 2971, "end_token": 2984 }, { "index": 274, "start": 810.42, "end": 812.68, "text": "Bài thơ của người cầm giáo", "start_token": 2985, "end_token": 2990 }, { "index": 275, "start": 812.98, "end": 816.66, "text": "Trong đời Phạm Ngũ Lão, bài thơ “Thuật hoài” có vị trí đặc biệt.", "start_token": 2991, "end_token": 3004 }, { "index": 276, "start": 816.86, "end": 818.36, "text": "Nhiều danh tướng được nhớ qua chiến công,", "start_token": 3005, "end_token": 3012 }, { "index": 277, "start": 818.72, "end": 822.0, "text": "nhưng không phải ai cũng để lại một áng thơ có sức sống lâu dài như vậy.", "start_token": 3013, "end_token": 3029 }, { "index": 278, "start": 822.9, "end": 826.3, "text": "Thuật hoài” không dài, không cầu kỳ, nhưng nó cô đọng tinh thần của cả một thế", "start_token": 3030, "end_token": 3046 }, { "index": 279, "start": 826.3, "end": 827.0, "text": "hệ.", "start_token": 3047, "end_token": 3047 }, { "index": 280, "start": 827.24, "end": 831.1, "text": "Câu mở đầu “Hoành sóc giang sơn kháp kỷ thu” dựng lên hình ảnh người tráng sĩ cầm", "start_token": 3048, "end_token": 3065 }, { "index": 281, "start": 831.1, "end": 833.26, "text": "ngang ngọn giáo gìn giữ non sông suốt mấy thu.", "start_token": 3066, "end_token": 3075 }, { "index": 282, "start": 834.22, "end": 837.0, "text": "Đó không phải tư thế của người đi tìm vinh hoa.", "start_token": 3076, "end_token": 3086 }, { "index": 283, "start": 837.18, "end": 838.9, "text": "Đó là tư thế của người đứng canh đất nước.", "start_token": 3087, "end_token": 3096 }, { "index": 284, "start": 839.88, "end": 843.64, "text": "Câu thứ hai “Tam quân tỳ hổ khí thôn ngưu” mở rộng từ một người sang cả quân đội.", "start_token": 3097, "end_token": 3115 }, { "index": 285, "start": 844.21, "end": 847.62, "text": "Ba quân như hổ báo, khí thế mạnh đến mức nuốt sao Ngưu.", "start_token": 3116, "end_token": 3128 }, { "index": 286, "start": 848.26, "end": 850.0, "text": "Hình ảnh ấy phóng đại theo bút pháp cổ điển,", "start_token": 3129, "end_token": 3138 }, { "index": 287, "start": 850.18, "end": 853.0, "text": "nhưng rất đúng với tinh thần quân Trần trong những năm chống Nguyên:", "start_token": 3139, "end_token": 3151 }, { "index": 288, "start": 853.0, "end": 856.5, "text": "ít hơn nhưng không sợ, nhỏ hơn nhưng không chịu khuất.", "start_token": 3152, "end_token": 3162 }, { "index": 289, "start": 856.58, "end": 859.32, "text": "Hai câu cuối lại bất ngờ chuyển vào nội tâm.", "start_token": 3163, "end_token": 3172 }, { "index": 290, "start": 859.44, "end": 863.04, "text": "Người anh hùng không khoe công, mà nói mình còn thẹn vì chưa trả xong nợ công danh.", "start_token": 3173, "end_token": 3190 }, { "index": 291, "start": 864.1, "end": 866.1, "text": "Ông thẹn khi nghe chuyện Vũ hầu Gia Cát Lượng,", "start_token": 3191, "end_token": 3200 }, { "index": 292, "start": 866.3, "end": 869.0, "text": "biểu tượng của lòng tận tụy và tài trí trong văn hóa phương Đông.", "start_token": 3201, "end_token": 3214 }, { "index": 293, "start": 869.92, "end": 872.46, "text": "Chính nỗi thẹn ấy làm bài thơ lớn.", "start_token": 3215, "end_token": 3222 }, { "index": 294, "start": 872.62, "end": 875.22, "text": "Vì nó cho thấy Phạm Ngũ Lão không tự mãn.", "start_token": 3223, "end_token": 3232 }, { "index": 295, "start": 875.58, "end": 878.38, "text": "Dù đã cầm giáo giữ nước, dù đã đứng trong hàng danh tướng,", "start_token": 3233, "end_token": 3245 }, { "index": 296, "start": 878.5, "end": 880.98, "text": "ông vẫn thấy mình còn phải vươn tới một chuẩn mực cao hơn.", "start_token": 3246, "end_token": 3258 }, { "index": 297, "start": 881.68, "end": 883.98, "text": "Người bình thường thẹn vì thua kém danh lợi.", "start_token": 3259, "end_token": 3267 }, { "index": 298, "start": 884.92, "end": 886.98, "text": "Người có chí lớn thẹn vì chưa làm đủ cho đời.", "start_token": 3268, "end_token": 3278 }, { "index": 299, "start": 889.76, "end": 890.46, "text": "Danh tướng không kiêu", "start_token": 3279, "end_token": 3282 }, { "index": 300, "start": 891.78, "end": 895.38, "text": "Một điểm khiến Phạm Ngũ Lão được kính trọng là sự bền bỉ và khiêm nhường trong", "start_token": 3283, "end_token": 3299 }, { "index": 301, "start": 895.38, "end": 896.08, "text": "hình ảnh lịch sử.", "start_token": 3300, "end_token": 3303 }, { "index": 302, "start": 897.1, "end": 899.66, "text": "Ông không phải kiểu nhân vật xuất hiện với những cuộc tranh quyền đoạt vị.", "start_token": 3304, "end_token": 3318 }, { "index": 303, "start": 900.54, "end": 903.98, "text": "Ông cũng không được nhớ đến như người dùng công lao để lấn át triều đình.", "start_token": 3319, "end_token": 3334 }, { "index": 304, "start": 904.5, "end": 908.42, "text": "Trong ký ức dân gian và sử sách, ông chủ yếu hiện lên như một võ tướng tận trung,", "start_token": 3335, "end_token": 3353 }, { "index": 305, "start": 908.54, "end": 910.98, "text": "đánh giặc, giữ nước, phụng sự triều Trần qua nhiều năm.", "start_token": 3354, "end_token": 3364 }, { "index": 306, "start": 912.58, "end": 914.48, "text": "Điều ấy rất đáng quý.", "start_token": 3365, "end_token": 3369 }, { "index": 307, "start": 914.68, "end": 917.16, "text": "Bởi sau chiến tranh, nhiều người có công dễ sinh kiêu ngạo.", "start_token": 3370, "end_token": 3381 }, { "index": 308, "start": 918.1, "end": 920.92, "text": "Nhưng Phạm Ngũ Lão vẫn được nhắc đến với hình ảnh của người cầm giáo,", "start_token": 3382, "end_token": 3396 }, { "index": 309, "start": 921.16, "end": 923.6, "text": "người trả nợ công danh, người học trò của Hưng Đạo Vương,", "start_token": 3397, "end_token": 3408 }, { "index": 310, "start": 923.94, "end": 925.1, "text": "người con của làng Phù Ủng.", "start_token": 3409, "end_token": 3414 }, { "index": 311, "start": 926.1, "end": 929.44, "text": "Ông mất năm 1320, thọ khoảng sáu mươi lăm tuổi.", "start_token": 3415, "end_token": 3424 }, { "index": 312, "start": 929.44, "end": 932.3, "text": "Cuộc đời ông kéo dài qua giai đoạn rực rỡ nhất của triều Trần,", "start_token": 3425, "end_token": 3438 }, { "index": 313, "start": 932.42, "end": 935.84, "text": "từ những năm kháng chiến dữ dội đến thời kỳ đất nước tạm yên.", "start_token": 3439, "end_token": 3452 }, { "index": 314, "start": 936.14, "end": 937.74, "text": "Khi ông qua đời, triều đình thương tiếc,", "start_token": 3453, "end_token": 3460 }, { "index": 315, "start": 937.86, "end": 939.3, "text": "nhân dân ghi nhớ.", "start_token": 3461, "end_token": 3464 }, { "index": 316, "start": 939.58, "end": 941.32, "text": "Ngày nay, ở nhiều nơi có đền thờ, đường phố,", "start_token": 3465, "end_token": 3474 }, { "index": 317, "start": 941.32, "end": 942.8, "text": "trường học mang tên Phạm Ngũ Lão.", "start_token": 3475, "end_token": 3481 }, { "index": 318, "start": 943.8, "end": 946.4, "text": "Nhưng có lẽ tượng đài bền nhất của ông không nằm ở đá hay đồng.", "start_token": 3482, "end_token": 3496 }, { "index": 319, "start": 947.36, "end": 949.18, "text": "Nó nằm trong câu chuyện người đan sọt giữa đường,", "start_token": 3497, "end_token": 3506 }, { "index": 320, "start": 949.18, "end": 953.08, "text": "trong bài thơ “Thuật hoài”, và trong hình ảnh một người dân thường có thể trở thành", "start_token": 3507, "end_token": 3523 }, { "index": 321, "start": 953.08, "end": 955.5, "text": "đại tướng khi có chí lớn và gặp đúng thời đại.", "start_token": 3524, "end_token": 3534 }, { "index": 322, "start": 957.24, "end": 961.04, "text": "Từ chàng trai đan sọt đến biểu tượng chí làm trai", "start_token": 3535, "end_token": 3545 }, { "index": 323, "start": 961.14, "end": 964.8, "text": "Câu chuyện Phạm Ngũ Lão đan sọt thường được kể cho nhiều thế hệ học trò.", "start_token": 3546, "end_token": 3561 }, { "index": 324, "start": 965.04, "end": 966.9, "text": "Thoạt nghe, đó là một giai thoại lạ:", "start_token": 3562, "end_token": 3569 }, { "index": 325, "start": 967.04, "end": 970.24, "text": "một chàng trai mải nghĩ việc nước đến mức giáo đâm vào đùi vẫn không biết.", "start_token": 3570, "end_token": 3585 }, { "index": 326, "start": 971.22, "end": 973.86, "text": "Nhưng nếu nhìn sâu hơn, câu chuyện ấy mang ý nghĩa biểu tượng.", "start_token": 3586, "end_token": 3598 }, { "index": 327, "start": 974.76, "end": 976.58, "text": "Nó nói rằng trước khi trở thành danh tướng,", "start_token": 3599, "end_token": 3607 }, { "index": 328, "start": 976.72, "end": 979.86, "text": "Phạm Ngũ Lão đã có một thế giới nội tâm lớn hơn hoàn cảnh của mình.", "start_token": 3608, "end_token": 3623 }, { "index": 329, "start": 980.76, "end": 983.54, "text": "Ông sinh ở làng quê, nhưng tâm trí không bị đóng kín trong lũy tre.", "start_token": 3624, "end_token": 3638 }, { "index": 330, "start": 984.22, "end": 987.7, "text": "Ông làm việc bình thường của dân quê, nhưng suy nghĩ hướng về non sông.", "start_token": 3639, "end_token": 3653 }, { "index": 331, "start": 988.64, "end": 991.62, "text": "Ông chưa có chức tước, nhưng đã có chí của người gánh vác việc lớn.", "start_token": 3654, "end_token": 3668 }, { "index": 332, "start": 992.82, "end": 996.08, "text": "Đó là điều khiến hình ảnh Phạm Ngũ Lão vượt qua khuôn khổ một nhân vật quân sự.", "start_token": 3669, "end_token": 3686 }, { "index": 333, "start": 997.04, "end": 999.02, "text": "Ông trở thành biểu tượng của khát vọng vươn lên.", "start_token": 3687, "end_token": 3696 }, { "index": 334, "start": 1000.0, "end": 1002.54, "text": "Trong xã hội xưa, xuất thân có thể là rào cản rất lớn.", "start_token": 3697, "end_token": 3709 }, { "index": 335, "start": 1003.46, "end": 1005.6, "text": "Nhưng câu chuyện Phạm Ngũ Lão nhắc rằng tài năng,", "start_token": 3710, "end_token": 3719 }, { "index": 336, "start": 1005.66, "end": 1007.8, "text": "ý chí và nhân cách có thể mở đường.", "start_token": 3720, "end_token": 3728 }, { "index": 337, "start": 1008.18, "end": 1010.74, "text": "Dĩ nhiên, không phải ai có chí cũng gặp được Trần Quốc Tuấn.", "start_token": 3729, "end_token": 3741 }, { "index": 338, "start": 1011.48, "end": 1015.14, "text": "Nhưng nếu không có chí, dù cơ hội đi qua trước mặt cũng vô ích.", "start_token": 3742, "end_token": 3756 }, { "index": 339, "start": 1015.4, "end": 1018.36, "text": "Người đời nhớ ông vì ông đã chuẩn bị cho mình trước khi thời cơ đến.", "start_token": 3757, "end_token": 3772 }, { "index": 340, "start": 1019.9, "end": 1023.06, "text": "Khi Hưng Đạo Vương nhìn thấy ông, tài năng ấy không phải mới sinh ra trong khoảnh", "start_token": 3773, "end_token": 3789 }, { "index": 341, "start": 1023.06, "end": 1024.14, "text": "khắc.", "start_token": 3790, "end_token": 3790 }, { "index": 342, "start": 1024.3, "end": 1026.52, "text": "Nó đã được nuôi dưỡng từ lâu, trong im lặng.", "start_token": 3791, "end_token": 3800 }, { "index": 343, "start": 1028.52, "end": 1030.44, "text": "Phạm ngũ lão và bài học giữ nước", "start_token": 3801, "end_token": 3808 }, { "index": 344, "start": 1031.5, "end": 1034.02, "text": "Cuộc đời Phạm Ngũ Lão để lại nhiều bài học.", "start_token": 3809, "end_token": 3818 }, { "index": 345, "start": 1034.58, "end": 1036.38, "text": "Bài học thứ nhất là bài học về chí khí.", "start_token": 3819, "end_token": 3828 }, { "index": 346, "start": 1037.06, "end": 1038.8, "text": "Một người trẻ, dù xuất thân bình thường,", "start_token": 3829, "end_token": 3836 }, { "index": 347, "start": 1038.94, "end": 1042.8, "text": "nếu có chí lớn và biết rèn mình, vẫn có thể làm nên việc phi thường.", "start_token": 3837, "end_token": 3852 }, { "index": 348, "start": 1043.04, "end": 1044.8, "text": "Bài học thứ hai là bài học về dùng người.", "start_token": 3853, "end_token": 3862 }, { "index": 349, "start": 1045.68, "end": 1049.38, "text": "Trần Quốc Tuấn nhìn thấy tài năng ở một chàng trai quê và dám trọng dụng.", "start_token": 3863, "end_token": 3878 }, { "index": 350, "start": 1050.1, "end": 1053.64, "text": "Một quốc gia muốn mạnh phải biết tìm người tài không chỉ trong dòng dõi quyền quý,", "start_token": 3879, "end_token": 3895 }, { "index": 351, "start": 1053.8, "end": 1054.98, "text": "mà cả trong dân gian.", "start_token": 3896, "end_token": 3900 }, { "index": 352, "start": 1055.84, "end": 1058.38, "text": "Bài học thứ ba là bài học về tinh thần thời Trần.", "start_token": 3901, "end_token": 3912 }, { "index": 353, "start": 1058.9, "end": 1060.98, "text": "Chiến thắng Nguyên Mông không phải chỉ do một vị tướng,", "start_token": 3913, "end_token": 3923 }, { "index": 354, "start": 1061.08, "end": 1062.44, "text": "mà do cả hệ thống đoàn kết:", "start_token": 3924, "end_token": 3930 }, { "index": 355, "start": 1062.6, "end": 1065.29, "text": "vua, quan, tướng, lính, dân cùng chung ý chí.", "start_token": 3931, "end_token": 3939 }, { "index": 356, "start": 1065.64, "end": 1067.62, "text": "Phạm Ngũ Lão là một ngôi sao trong bầu trời ấy,", "start_token": 3940, "end_token": 3950 }, { "index": 357, "start": 1067.98, "end": 1070.78, "text": "nhưng bầu trời ấy sáng vì có rất nhiều ngôi sao cùng tỏa sáng.", "start_token": 3951, "end_token": 3964 }, { "index": 358, "start": 1071.68, "end": 1074.08, "text": "Bài học thứ tư là bài học về khiêm nhường.", "start_token": 3965, "end_token": 3974 }, { "index": 359, "start": 1074.44, "end": 1077.9, "text": "Người đã lập công lớn vẫn thấy mình chưa trả xong nợ với đời.", "start_token": 3975, "end_token": 3988 }, { "index": 360, "start": 1078.1, "end": 1080.92, "text": "Đó là thái độ khiến con người không dừng lại quá sớm,", "start_token": 3989, "end_token": 4000 }, { "index": 361, "start": 1080.96, "end": 1082.1, "text": "không ngủ quên trên chiến thắng.", "start_token": 4001, "end_token": 4006 }, { "index": 362, "start": 1083.16, "end": 1085.92, "text": "Trong thời bình, ta không còn cầm giáo ra trận như Phạm Ngũ Lão.", "start_token": 4007, "end_token": 4020 }, { "index": 363, "start": 1086.8, "end": 1088.9, "text": "Nhưng “nợ công danh” có thể hiểu rộng hơn:", "start_token": 4021, "end_token": 4029 }, { "index": 364, "start": 1089.14, "end": 1090.48, "text": "trách nhiệm với gia đình, với cộng đồng,", "start_token": 4030, "end_token": 4037 }, { "index": 365, "start": 1090.64, "end": 1092.28, "text": "với đất nước, với công việc mình đang làm.", "start_token": 4038, "end_token": 4046 }, { "index": 366, "start": 1093.04, "end": 1095.28, "text": "Mỗi thời đại có một chiến trường khác nhau.", "start_token": 4047, "end_token": 4055 }, { "index": 367, "start": 1096.0, "end": 1099.08, "text": "Điều quan trọng là con người có sống xứng đáng với thời đại của mình hay không.", "start_token": 4056, "end_token": 4072 }, { "index": 368, "start": 1101.135, "end": 1101.835, "text": "Kết", "start_token": 4073, "end_token": 4073 }, { "index": 369, "start": 1103.19, "end": 1106.03, "text": "Phạm Ngũ Lão đi vào lịch sử từ một hình ảnh rất giản dị:", "start_token": 4074, "end_token": 4087 }, { "index": 370, "start": 1106.25, "end": 1108.21, "text": "chàng trai làng Phù Ủng ngồi đan sọt bên đường.", "start_token": 4088, "end_token": 4097 }, { "index": 371, "start": 1109.21, "end": 1111.37, "text": "Nhưng từ hình ảnh ấy, ông bước lên chiến trường,", "start_token": 4098, "end_token": 4107 }, { "index": 372, "start": 1111.37, "end": 1113.15, "text": "đứng trong hàng danh tướng của triều Trần,", "start_token": 4108, "end_token": 4115 }, { "index": 373, "start": 1113.35, "end": 1115.91, "text": "góp công vào những chiến thắng vĩ đại trước quân Nguyên Mông,", "start_token": 4116, "end_token": 4127 }, { "index": 374, "start": 1116.33, "end": 1119.37, "text": "để lại bài thơ “Thuật hoài” như một lời tự nhắc của người tráng sĩ.", "start_token": 4128, "end_token": 4142 }, { "index": 375, "start": 1120.37, "end": 1123.43, "text": "Ông không sinh ra trong quyền quý, nhưng được quyền quý kính trọng.", "start_token": 4143, "end_token": 4155 }, { "index": 376, "start": 1124.13, "end": 1127.81, "text": "Ông không tự xưng anh hùng, nhưng hành động của ông khiến đời sau gọi ông là anh", "start_token": 4156, "end_token": 4173 }, { "index": 377, "start": 1127.81, "end": 1128.51, "text": "hùng.", "start_token": 4174, "end_token": 4174 }, { "index": 378, "start": 1129.09, "end": 1131.91, "text": "Ông không để lại một vương triều, nhưng để lại một tư thế sống:", "start_token": 4175, "end_token": 4188 }, { "index": 379, "start": 1132.05, "end": 1135.47, "text": "cầm ngang ngọn giáo giữa non sông, đem cả đời mình trả món nợ với đất nước.", "start_token": 4189, "end_token": 4205 }, { "index": 380, "start": 1136.49, "end": 1140.07, "text": "Hơn bảy trăm năm đã trôi qua, vó ngựa Nguyên Mông chỉ còn là tiếng vọng trong sử", "start_token": 4206, "end_token": 4223 }, { "index": 381, "start": 1140.07, "end": 1140.85, "text": "sách.", "start_token": 4224, "end_token": 4224 }, { "index": 382, "start": 1141.33, "end": 1143.45, "text": "Những chiến thuyền trên sông Bạch Đằng đã tan vào mây nước.", "start_token": 4225, "end_token": 4236 }, { "index": 383, "start": 1144.49, "end": 1145.67, "text": "Những triều vua đã đi qua.", "start_token": 4237, "end_token": 4242 }, { "index": 384, "start": 1146.63, "end": 1148.37, "text": "Nhưng hình ảnh Phạm Ngũ Lão vẫn còn đó.", "start_token": 4243, "end_token": 4251 }, { "index": 385, "start": 1149.31, "end": 1150.53, "text": "Một người trai áo vải.", "start_token": 4252, "end_token": 4256 }, { "index": 386, "start": 1151.55, "end": 1152.87, "text": "Một ngọn giáo giữa giang sơn.", "start_token": 4257, "end_token": 4262 }, { "index": 387, "start": 1153.77, "end": 1156.21, "text": "Một nỗi thẹn lớn trước tiền nhân.", "start_token": 4263, "end_token": 4269 }, { "index": 388, "start": 1156.63, "end": 1157.71, "text": "Và một bài học không cũ:", "start_token": 4270, "end_token": 4275 }, { "index": 389, "start": 1157.89, "end": 1160.51, "text": "người có chí lớn không chờ lịch sử gọi tên mới bắt đầu rèn mình.", "start_token": 4276, "end_token": 4290 }, { "index": 390, "start": 1161.51, "end": 1163.57, "text": "Họ rèn mình trong im lặng, để khi đất nước cần,", "start_token": 4291, "end_token": 4301 }, { "index": 391, "start": 1163.69, "end": 1165.53, "text": "họ có thể đứng dậy và bước thẳng vào lịch sử.", "start_token": 4302, "end_token": 4312 } ] }