1
00:00:00,000 --> 00:00:01,220
đã chuẩn bị trước. Ông hiểu rằng Đại Việt không

2
00:00:01,310 --> 00:00:03,420
nên đem toàn bộ lực lượng ra đánh trực diện

3
00:00:03,510 --> 00:00:06,260
ngay từ đầu. Quân Tống đông, được tổ chức tốt,

4
00:00:06,350 --> 00:00:09,000
có kinh nghiệm và khí giới mạnh. Nếu đánh một

5
00:00:09,090 --> 00:00:11,220
trận quyết định ở biên giới trong thế bất lợi,

6
00:00:11,310 --> 00:00:14,360
Đại Việt có thể chịu tổn thất lớn. Vì vậy,

7
00:00:14,450 --> 00:00:16,780
Lý Thường Kiệt xây dựng phòng tuyến trên sông Như

8
00:00:16,870 --> 00:00:19,920
Nguyệt, tức sông Cầu ngày nay. Đây là một phòng

9
00:00:20,010 --> 00:00:21,940
tuyến tự nhiên kết hợp với công sự nhân tạo,

10
00:00:22,030 --> 00:00:24,260
nằm ở vị trí chặn đường tiến về Thăng Long.

11
00:00:24,350 --> 00:00:26,920
Phòng tuyến Như Nguyệt là biểu hiện rõ nhất của

12
00:00:27,010 --> 00:00:29,080
tài năng phòng thủ chiến lược của Lý Thường Kiệt.

13
00:00:29,170 --> 00:00:32,470
Ông tận dụng dòng sông làm hào tự nhiên, xây

14
00:00:32,610 --> 00:00:35,260
lũy đất, cắm tre, bố trí quân phòng thủ ở

15
00:00:35,350 --> 00:00:37,660
bờ nam. Quân Tống muốn tiến vào trung tâm Đại

16
00:00:37,750 --> 00:00:40,280
Việt thì phải vượt sông trong điều kiện bị quân

17
00:00:40,370 --> 00:00:43,160
Đại Việt chống trả. Đây là cách biến ưu thế

18
00:00:43,250 --> 00:00:45,560
đông quân của đối phương thành bất lợi, buộc họ

19
00:00:45,650 --> 00:00:48,470
phải dừng lại trước một chướng ngại khó vượt. Trong

20
00:00:48,650 --> 00:00:50,860
khi đó, thủy quân Tống bị quân Đại Việt chặn

21
00:00:50,950 --> 00:00:53,380
đánh, không thể phối hợp hiệu quả với bộ binh.

22
00:00:53,470 --> 00:00:56,440
Quân Tống tiến sâu vào vùng đất lạ, đường tiếp

23
00:00:56,530 --> 00:00:59,220
tế kéo dài, khí hậu không quen, bệnh tật và

24
00:00:59,310 --> 00:01:02,360
thiếu lương trở thành vấn đề lớn. Lý Thường Kiệt

25
00:01:02,450 --> 00:01:05,160
chủ trương cầm cự, tiêu hao, làm suy giảm tinh

26
00:01:05,250 --> 00:01:07,700
thần địch trước khi phản công. Đây là nghệ thuật

27
00:01:07,790 --> 00:01:11,040
chiến tranh rất tỉnh táo: không nóng vội, không ham

28
00:01:11,130 --> 00:01:13,480
thắng nhanh, mà buộc địch rơi vào thế mệt mỏi.

29
00:01:13,570 --> 00:01:16,520
Chính tại phòng tuyến Như Nguyệt, bài thơ Nam quốc

30
00:01:16,610 --> 00:01:19,560
sơn hà được truyền tụng. Theo sử liệu, bài thơ

31
00:01:19,650 --> 00:01:21,700
được đọc vang trong đền Trương Hống, Trương Hát để

32
00:01:21,790 --> 00:01:24,280
khích lệ quân sĩ. Nội dung bài thơ khẳng định:

33
00:01:24,370 --> 00:01:27,420
Nam quốc sơn hà Nam đế cư, Tiệt nhiên định

34
00:01:27,510 --> 00:01:30,080
phận tại thiên thư. Như hà nghịch lỗ lai xâm

35
00:01:30,170 --> 00:01:32,690
phạm, Nhữ đẳng hành khan thủ bại hư. Dịch nghĩa

36
00:01:33,210 --> 00:01:35,900
thường hiểu là: Sông núi nước Nam, vua Nam ở,

37
00:01:35,990 --> 00:01:39,100
Rành rành định phận tại sách trời. Cớ sao lũ

38
00:01:39,190 --> 00:01:41,980
giặc sang xâm phạm, Chúng bay sẽ bị đánh tơi

39
00:01:42,070 --> 00:01:44,620
bời. Dù vẫn còn tranh luận về tác giả và

40
00:01:44,710 --> 00:01:47,140
hoàn cảnh chính xác của bài thơ, trong truyền thống

41
00:01:47,230 --> 00:01:49,720
lịch sử Việt Nam, Nam quốc sơn hà gắn chặt

42
00:01:49,810 --> 00:01:52,040
với Lý Thường Kiệt và cuộc kháng chiến chống Tống.

43
00:01:52,130 --> 00:01:54,500
Bài thơ có ý nghĩa lớn vì nó khẳng định

44
00:01:54,590 --> 00:01:56,840
chủ quyền của Đại Việt bằng một giọng điệu mạnh

45
00:01:56,930 --> 00:01:59,720
mẽ, dứt khoát. Nó không chỉ động viên quân sĩ,

46
00:01:59,810 --> 00:02:02,220
mà còn tuyên bố rằng Đại Việt là một quốc

47
00:02:02,310 --> 00:02:05,240
gia có cương vực, có vua, có quyền tồn tại

48
00:02:05,330 --> 00:02:07,680
độc lập, không thể bị phương Bắc tùy tiện xâm

49
00:02:07,770 --> 00:02:10,520
phạm. Trên phòng tuyến Như Nguyệt, quân Tống nhiều lần

50
00:02:10,610 --> 00:02:13,390
tìm cách vượt sông nhưng bị chặn đứng. Càng kéo

51
00:02:13,610 --> 00:02:17,160
dài, họ càng rơi vào thế khó. Lý Thường Kiệt

52
00:02:17,250 --> 00:02:19,680
sau đó tổ chức phản công, đánh mạnh vào doanh

53
00:02:19,770 --> 00:02:22,720
trại địch. Quân Tống bị tổn thất, tinh thần suy

54
00:02:22,810 --> 00:02:23,720
giảm. Tuy nhiên, Lý Thường Kiệt không chọn tiêu diệt