vua Quang Trung.
Cuộc hành quân thần tốc ra bắc
Sau lễ đăng quang, Quang Trung lập tức xuất quân.
Đó là một cuộc hành quân khiến hậu thế kinh ngạc.
Từ Phú Xuân ra Bắc, đường xa, thời gian gấp,
quân sĩ phải vượt núi, qua đèo, băng sông,
đi giữa mùa đông.
Nhưng Quang Trung không cho phép sự chậm chạp.
Ông chia quân, tổ chức tiếp vận, tuyển thêm binh ở Nghệ An,
Thanh Hóa, động viên tướng sĩ và dân chúng.
Tại Nghệ An, ông dừng lại để tuyển quân và tổ chức lực lượng.
Tương truyền, chỉ trong thời gian ngắn,
quân số tăng lên mạnh mẽ.
Dù các con số trong sử cũ có thể mang tính ước lệ,
điều chắc chắn là Quang Trung đã biến cuộc hành quân thành một cuộc tổng động viên
lòng yêu nước.
Ông nói với quân sĩ những lời nổi tiếng,
đại ý rằng quân Thanh sang xâm lược, không thể để chúng giày xéo đất nước;
hãy cùng ông đánh một trận để giữ lấy non sông.
Những lời ấy, qua truyền chép, có thể không còn nguyên văn tuyệt đối,
nhưng tinh thần thì rõ ràng:
đánh không chỉ vì Tây Sơn, mà vì Đại Việt.
Điều kỳ lạ là Quang Trung chọn thời điểm tiến công vào dịp Tết.
Thông thường, Tết là lúc quân lính nghỉ ngơi,
lòng người hướng về gia đình.
Tôn Sĩ Nghị cũng nghĩ vậy.
Quân Thanh đóng ở Thăng Long và các đồn lũy xung quanh,
chủ quan chờ sau Tết mới tính chuyện tiến quân.
Nhưng Quang Trung nhìn thấy chính sự chủ quan ấy là cơ hội.
Ông hẹn với tướng sĩ rằng đến mồng 7 Tết sẽ vào Thăng Long ăn mừng.
Đó không chỉ là lời hứa.
Đó là mệnh lệnh của một người tin chắc vào tốc độ,
vào bất ngờ và vào khí thế của đạo quân đang đi theo mình.
Đêm trước giông bão
Cuối tháng Chạp năm Mậu Thân, quân Tây Sơn tiến ra Bắc trong im lặng và tốc độ.
Những đồn tiền tiêu của quân Thanh lần lượt bị đánh phá.
Quân Tây Sơn không cho đối phương có thời gian báo động đầy đủ.
Cứ mỗi bước tiến là một lớp phòng tuyến bị xé rách.
Quang Trung chia quân làm nhiều đạo, phối hợp tiến công.
Các tướng như Ngô Văn Sở, Phan Văn Lân,
Đặng Tiến Đông và nhiều tướng lĩnh khác tham gia vào kế hoạch tổng công kích.
Mục tiêu là đánh thẳng vào hệ thống đồn lũy bảo vệ Thăng Long,
trong đó có những vị trí then chốt như Hà Hồi,
Ngọc Hồi, Đống Đa.
Đêm tối, sương lạnh, quân sĩ đi gấp.
Người ta có thể hình dung những bước chân dồn dập trên đường thiên lý,
ánh đuốc bị che bớt để giữ bí mật, tiếng ngựa thở trong sương,
tiếng vũ khí va nhẹ bên vai người lính.
Trong lúc ấy, tại Thăng Long, quân Thanh vẫn còn chìm trong tâm thế ăn Tết nơi
đất khách.
Họ có quân đông, có tướng lớn, có danh nghĩa thiên triều.
Nhưng họ thiếu một điều:
sự hiểu biết về đối thủ.
Họ không hiểu rằng Quang Trung là người luôn biến thời gian thành vũ khí.